TP.HCM cảnh báo dịch tay chân miệng bùng phát mạnh với chủng EV71 nguy hiểm
Chiều ngày 2 tháng 4, tại buổi họp báo cung cấp thông tin kinh tế - xã hội trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, bà Lê Hồng Nga, Phó giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC), đã công bố những diễn biến đáng lo ngại về tình hình dịch bệnh tay chân miệng và bệnh do não mô cầu. Thông tin này đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng, đặc biệt là các gia đình có trẻ nhỏ.
Dịch tay chân miệng tăng mạnh với chủng vi rút EV71 độc lực cao
Theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, tính đến ngày 29 tháng 3, TP.HCM đã ghi nhận tổng cộng 9.107 ca mắc bệnh tay chân miệng. Con số này cho thấy mức tăng đáng báo động lên đến 191,5% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng trong tuần từ ngày 23 đến 29 tháng 3, thành phố ghi nhận thêm 940 ca mắc mới, tăng 42,9% so với trung bình của bốn tuần trước đó. Bệnh chủ yếu xảy ra ở trẻ nhỏ dưới 5 tuổi và đáng chú ý là đã có một số trường hợp tử vong được ghi nhận.
Kết quả giám sát tác nhân gây bệnh trong những tuần đầu năm 2026 cho thấy sự xuất hiện trở lại của vi rút Enterovirus 71 (EV71). Đây là chủng vi rút có độc lực cao, khả năng lây lan nhanh chóng, dễ dẫn đến các ca bệnh nặng và tiềm ẩn nguy cơ tử vong. Chủng EV71 từng là nguyên nhân gây ra các đợt dịch lớn trong những năm trước, khiến giới chức y tế phải đặc biệt cảnh giác.
Ngành y tế tăng cường phối hợp với giáo dục để phòng chống dịch
Trước tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp, ngành y tế TP.HCM đã khẩn trương tăng cường phối hợp chặt chẽ với ngành giáo dục trong công tác phòng, chống dịch bệnh tại các trường học. HCDC đã đưa ra nhiều khuyến cáo quan trọng cho người dân, bao gồm duy trì thói quen rửa tay bằng xà phòng, vệ sinh nhà cửa thường xuyên, khử khuẩn đồ chơi định kỳ và theo dõi sát sao tình trạng sức khỏe của trẻ nhỏ.
Các trường mầm non và nhóm trẻ được yêu cầu thực hiện điểm danh hằng ngày, tìm hiểu nguyên nhân khi trẻ nghỉ học để phát hiện sớm các trường hợp mắc bệnh và báo cáo kịp thời cho trạm y tế địa phương. Bên cạnh đó, các cơ sở giáo dục cần tổ chức cho trẻ em và giáo viên, bảo mẫu thực hành rửa tay đúng cách bằng nước và xà phòng, đồng thời tăng cường các biện pháp vệ sinh, khử khuẩn lớp học, đồ dùng và đồ chơi.
Đặc biệt, ngành y tế nhấn mạnh vai trò quan trọng của phụ huynh trong việc nhận biết sớm các dấu hiệu chuyển nặng của bệnh để đưa trẻ đến cơ sở y tế kịp thời. Việc phát hiện sớm và điều trị đúng cách có ý nghĩa then chốt trong việc hạn chế các biến chứng nguy hiểm và giảm thiểu nguy cơ tử vong. Những trường hợp đã mắc bệnh được yêu cầu nghỉ học và cách ly đủ 10 ngày kể từ ngày khởi phát để ngăn chặn sự lây lan trong cộng đồng.
Bệnh do não mô cầu: Nguy cơ tử vong trong 24 giờ
Về tình hình bệnh do não mô cầu, bà Nga cho biết hằng năm vẫn ghi nhận các ca bệnh lẻ tẻ trên địa bàn thành phố. Từ đầu năm 2026 đến nay, hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm đã ghi nhận 6 trường hợp mắc bệnh do não mô cầu, phân bố rải rác tại một số phường, xã. Các bệnh nhân đều thuộc độ tuổi thanh thiếu niên; may mắn là tất cả đã hồi phục và không có ca tử vong nào được báo cáo.
Bệnh do não mô cầu lây truyền từ người sang người chủ yếu qua đường hô hấp, thông qua việc tiếp xúc gần với dịch tiết từ mũi, họng của người bệnh hoặc người lành mang vi khuẩn. Nguy cơ lây nhiễm đặc biệt cao tại các nơi tập trung đông người như nhà trẻ, trường học, ký túc xá, doanh trại, đặc biệt là ở những người có hệ miễn dịch suy giảm hoặc đang mắc các bệnh nhiễm khuẩn đường hô hấp.
Tiếp xúc gần được hiểu là việc ở cùng nhà, sinh hoạt chung, ngủ cùng phòng hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết đường hô hấp của người bệnh thông qua các hành động như hôn, ho, hắt hơi ở khoảng cách gần, hoặc dùng chung vật dụng cá nhân như ly uống nước, bàn chải đánh răng.
Những người có tiếp xúc gần với ca bệnh có nguy cơ cao bị lây nhiễm và cần được theo dõi sức khỏe chặt chẽ, nhận tư vấn và xử trí dự phòng theo hướng dẫn của ngành y tế. Bệnh do não mô cầu là một bệnh truyền nhiễm cực kỳ nguy hiểm, có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề chỉ trong vòng 24 giờ kể từ khi khởi phát. Tuy nhiên, tiên lượng bệnh sẽ được cải thiện đáng kể nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời, giúp giảm thiểu nguy cơ tử vong và hạn chế các biến chứng nặng.
Người dân có thể phòng ngừa bệnh do não mô cầu bằng cách tiêm vắc xin phòng bệnh đầy đủ. Bên cạnh đó, việc thực hiện tốt vệ sinh cá nhân và vệ sinh môi trường là rất quan trọng: rửa tay thường xuyên bằng xà phòng; vệ sinh các bề mặt, vật dụng thường xuyên tiếp xúc như tay nắm cửa, bàn ghế, đồ chơi, dụng cụ học tập bằng chất tẩy rửa thông thường; giặt rửa quần áo, đồ vải và phơi dưới ánh nắng mặt trời.
Người dân cần đảm bảo thông thoáng nơi ở, nơi làm việc và học tập bằng cách thường xuyên mở cửa sổ, cửa chính để lưu thông không khí. Khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh, phải đến ngay trạm y tế xã, phường, đặc khu hoặc bệnh viện gần nhất để được khám và hướng dẫn điều trị kịp thời. Người bệnh phải được cách ly điều trị, trong khi những người tiếp xúc gần với người bệnh cần uống kháng sinh dự phòng theo chỉ định của nhân viên y tế.
Tình hình bệnh Covid-19 tại TP.HCM
Từ đầu năm 2026 đến nay, TP.HCM ghi nhận 5 ca mắc Covid-19 điều trị ngoại trú, giảm 60% so với cùng kỳ năm 2025 (10 ca). Hệ thống giám sát hiện chưa ghi nhận sự xuất hiện của biến thể mới của SARS-CoV-2. HCDC tiếp tục khuyến cáo người dân duy trì thực hiện các biện pháp vệ sinh cá nhân và vệ sinh môi trường, vì đây cũng là biện pháp dự phòng phổ quát cho nhiều bệnh lây qua đường hô hấp phổ biến khác.
Ngành y tế TP.HCM một lần nữa nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh, đặc biệt là tiêm vắc xin đầy đủ, nhằm bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng trước các dịch bệnh nguy hiểm đang có nguy cơ bùng phát.
