Đột quỵ gia tăng mạnh tại TP.HCM trong mùa nắng nóng, cảnh báo từ bác sĩ
Từ cuối tháng 3, khoa Nội thần kinh tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định ở Thành phố Hồ Chí Minh đã ghi nhận một sự gia tăng đáng kể số lượng bệnh nhân đến cấp cứu do đột quỵ. Mỗi ngày, khoa này tiếp nhận trung bình 12 ca bệnh mới, tăng khoảng 20% so với thời điểm trước đó, phản ánh một xu hướng đáng lo ngại trong bối cảnh thời tiết nắng nóng kéo dài.
Những trường hợp điển hình và nguyên nhân từ thói quen sinh hoạt
Một trong những bệnh nhân điển hình là ông L.T., 53 tuổi, cư trú tại TP.HCM, làm nghề tài xế xe công nghệ. Ông nhập viện trong tình trạng choáng váng, nhức đầu dữ dội và không thể đứng vững. May mắn thay, ông được cấp cứu kịp thời trong "thời gian vàng" nên đã vượt qua cơn nguy kịch. Ông T. chia sẻ rằng trước khi nhập viện vài ngày, ông có triệu chứng chóng mặt nhẹ nhưng không quá lo lắng, cho đến khi cơn đau đầu dữ dội xuất hiện khiến ông không nhận ra va chạm xe, buộc người dân xung quanh phải đưa đến bệnh viện.
Trường hợp khác là bệnh nhân N.T.N., 60 tuổi, cũng ở TP.HCM, được gia đình đưa đến bệnh viện sau khi đột ngột yếu liệt tay phải và cử động khó khăn. Ông N. kể lại rằng sau khi đi làm về trong trời nắng nóng, ông đã tắm ngay để làm mát. Ngày hôm sau, ông bắt đầu nhận thấy tay phải cử động khó khăn, và mặc dù cố gắng tự vận động nhẹ, triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn. Tại bệnh viện, các bác sĩ chẩn đoán ông bị nhồi máu não, một dạng của đột quỵ, với nguyên nhân chính là do tắm ngay khi mới đi nắng về, gây sốc nhiệt từ sự thay đổi nhiệt độ đột ngột.
Nguyên nhân và cảnh báo từ chuyên gia y tế
TS.BS Võ Văn Tân, Trưởng khoa Nội thần kinh tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, nhấn mạnh rằng nắng nóng là yếu tố nguy cơ quan trọng dẫn đến đột quỵ. Khi cơ thể tiếp xúc với nhiệt độ cao, dễ xảy ra tình trạng mất nước và rối loạn điện giải, làm máu cô đặc và tăng nguy cơ hình thành huyết khối. Ông giải thích: "Ngoài ra, sự thay đổi nhiệt độ môi trường đột ngột, như di chuyển từ phòng máy lạnh ra ngoài trời nắng nóng hoặc ngược lại, có thể dẫn đến biến động huyết áp và nhịp tim, làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông."
Đáng chú ý, đột quỵ hiện nay không còn là bệnh lý riêng của người cao tuổi mà đang có xu hướng trẻ hóa. Những thói quen sinh hoạt thiếu lành mạnh như ít vận động, béo phì, thức khuya và hút thuốc lá được ghi nhận là các yếu tố làm gia tăng nguy cơ. TS.BS Võ Văn Tân cho biết thêm: "Thực tế hiện nay cho thấy tỷ lệ bệnh nhân đột quỵ đến bệnh viện trong 'giờ vàng' vẫn còn thấp, chỉ khoảng 5 - 10%. Nguyên nhân chủ yếu do người dân chưa nhận diện đúng triệu chứng, hoặc nhầm lẫn với các tình trạng như 'trúng gió' hay 'cảm nắng', dẫn đến chậm trễ trong việc cấp cứu."
Dấu hiệu cảnh báo và khuyến cáo phòng ngừa
Các dấu hiệu đột quỵ có thể xuất hiện thoáng qua và lặp lại nhiều lần, khiến người bệnh dễ chủ quan. Những triệu chứng thường gặp bao gồm:
- Cơ thể đột ngột mệt mỏi, mất sức.
- Tê cứng một bên mặt hoặc méo miệng.
- Khó khăn trong vận động, yếu hoặc liệt một bên tay chân.
- Rối loạn ngôn ngữ như nói khó, nói ngọng hoặc không thể lặp lại câu nói đơn giản.
Trong những trường hợp này, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay lập tức để được xử lý kịp thời.
Theo TS.BS Hoàng Tiến Trọng Nghĩa, Chủ nhiệm Khoa Nội thần kinh, để phòng ngừa đột quỵ trong mùa nắng nóng, người dân cần lưu ý:
- Không tắm nước lạnh ngay hoặc vào phòng máy lạnh với nhiệt độ quá thấp sau khi đi ngoài trời nắng về. Thay vào đó, dành 10 - 15 phút để cơ thể nghỉ ngơi và thích nghi dần.
- Bổ sung nước đầy đủ, uống thường xuyên ngay cả khi chưa cảm thấy khát, ưu tiên nước lọc và hạn chế đồ uống như nước tăng lực, trà sữa hay nước ngọt có gas.
- Giảm căng thẳng kéo dài bằng cách sắp xếp thời gian nghỉ ngơi hợp lý, duy trì lối sống lành mạnh và tạo ra những "khoảng nghỉ" cho não bộ.
Việc cân bằng giữa công việc và thư giãn không chỉ cải thiện tinh thần mà còn góp phần bảo vệ hệ tim mạch, giảm nguy cơ đột quỵ về lâu dài. Bệnh nhân đột quỵ có xu hướng gia tăng trong mùa nắng nóng, đòi hỏi sự chủ động từ cộng đồng trong việc nhận diện sớm và phòng ngừa hiệu quả.
