Đột quỵ nhồi máu não cấp: Liệt nửa người, nói khó
Bệnh nhân ông Đ.V.B. (68 tuổi, phường Việt Hưng, tỉnh Quảng Ninh) có tiền sử tăng huyết áp và từng bị tai biến mạch máu não. Khoảng 30 phút trước khi nhập viện, ông đột ngột liệt hoàn toàn nửa người trái, nói khó. Người nhà nhanh chóng đưa ông đến Đơn nguyên Cấp cứu, Bệnh viện Bãi Cháy.
Tại thời điểm tiếp nhận, bệnh nhân trong tình trạng tăng huyết áp cấp cứu với huyết áp 225/140 mmHg, nói khó, liệt hoàn toàn nửa người trái, cơ lực 0/5. Kết quả chụp cắt lớp vi tính mạch não (CTA) không ghi nhận hình ảnh xuất huyết não. Thang điểm đánh giá mức độ nặng đột quỵ NIHSS là 13 điểm, cho thấy đột quỵ ở mức độ trung bình đến nặng.
Chẩn đoán và điều trị trong 'cửa sổ vàng'
Sau khi đánh giá lâm sàng và cận lâm sàng, BSCKI Nguyễn Hữu Nghĩa, Trưởng Đơn nguyên Cấp cứu, Khoa Hồi sức tích cực và Chống độc, Bệnh viện Bãi Cháy xác định đây là trường hợp nhồi máu não cấp trong giờ đầu khởi phát, vẫn nằm trong 'cửa sổ vàng' để điều trị bằng thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch. Ngay lập tức, quy trình cấp cứu đột quỵ được kích hoạt, bác sĩ tiến hành kiểm soát huyết áp và chỉ định sử dụng thuốc tiêu sợi huyết theo đúng phác đồ chuyên môn.
Hồi phục gần như hoàn toàn sau một giờ
Sau khoảng một giờ theo dõi tại Đơn nguyên Cấp cứu, tình trạng người bệnh cải thiện rõ rệt. Các triệu chứng liệt nửa người trái và nói khó phục hồi gần như hoàn toàn. Người bệnh sau đó được chuyển đến Khoa Thần kinh - Phục hồi chức năng để tiếp tục điều trị, theo dõi và tập phục hồi chức năng. Theo các bác sĩ, trường hợp của ông B. là minh chứng cho hiệu quả của việc nhận biết sớm dấu hiệu đột quỵ và đưa người bệnh đến cơ sở y tế có khả năng điều trị chuyên sâu trong thời gian ngắn nhất.
Tiêu sợi huyết: 'Chìa khóa vàng' cứu não
BSCKI Nguyễn Hữu Nghĩa cho biết nhồi máu não cấp xảy ra khi mạch máu nuôi não bị tắc nghẽn, khiến các tế bào não thiếu oxy và nhanh chóng bị tổn thương. 'Mỗi phút trôi qua khi não không được tái tưới máu, hàng triệu tế bào thần kinh sẽ bị mất đi. Vì vậy, điều trị càng sớm thì khả năng cứu sống vùng não còn có thể hồi phục càng cao, giúp giảm tỷ lệ tử vong và hạn chế di chứng tàn phế', bác sĩ Nghĩa nói. Điều trị tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch là phương pháp sử dụng thuốc làm tan cục máu đông gây tắc mạch não, giúp khôi phục dòng máu. Thuốc Alteplase phát huy hiệu quả tối ưu khi được sử dụng trong vòng 4,5 giờ kể từ khi xuất hiện triệu chứng đột quỵ đầu tiên.
Nhận biết sớm đột quỵ theo quy tắc BEFAST
Các bác sĩ Bệnh viện Bãi Cháy khuyến cáo người dân cần ghi nhớ quy tắc BEFAST để nhận diện sớm đột quỵ: B (Balance - Cân bằng): đột ngột mất thăng bằng, loạng choạng, chóng mặt; E (Eyes - Mắt): đột ngột nhìn mờ hoặc mất thị lực; F (Face - Khuôn mặt): méo miệng, mặt xệ một bên; A (Arms - Tay chân): yếu hoặc liệt tay chân một bên; S (Speech - Giọng nói): nói khó, nói ngọng; T (Time - Thời gian): cần gọi cấp cứu hoặc đưa người bệnh đến bệnh viện ngay. Các bác sĩ lưu ý không nên tự ý xoa bóp, cạo gió, châm cứu, bấm huyệt hoặc cho người bệnh dùng thuốc khi nghi ngờ đột quỵ vì có thể làm mất 'thời gian vàng'.
