Cảnh báo nguy hiểm từ các mẹo giải rượu sai cách và dấu hiệu cần cấp cứu
Theo bác sĩ chuyên khoa 1 Đinh Hoàng Trung, bác sĩ Nội Tiêu hóa tại Bệnh viện đa khoa quốc tế Nam Sài Gòn, tình trạng say rượu không chỉ đơn giản là "say mềm" như nhiều người vẫn nghĩ. Ethanol và đặc biệt là methanol (thường có trong rượu tự pha, không đảm bảo chất lượng) có thể gây ra những tổn thương nghiêm trọng như tổn thương não, suy hô hấp, toan chuyển hóa, mù lòa hoặc thậm chí tử vong. Thực tế tại bệnh viện ghi nhận không ít trường hợp nhập viện trong tình trạng nguy kịch sau khi áp dụng các mẹo giải rượu sai cách tại nhà, bỏ lỡ thời điểm vàng để xử trí kịp thời.
Những sai lầm phổ biến khi giải rượu
Uống cà phê đặc để tỉnh rượu: Nhiều người tin rằng cà phê giúp tỉnh táo nhanh hơn, nhưng thực tế, caffeine chỉ kích thích thần kinh trung ương, khiến người say cảm thấy tỉnh táo hơn mà không làm giảm nồng độ cồn trong máu. Điều này có thể dẫn đến sự chủ quan, tiếp tục lái xe hoặc tham gia các hoạt động nguy hiểm. Hơn nữa, cà phê còn làm tăng nhịp tim, lợi tiểu và có thể khiến cơ thể mất nước nặng hơn, làm trầm trọng thêm tình trạng say rượu.
Tự ý dùng thuốc giảm đau, đặc biệt là paracetamol: Đây là một sai lầm nguy hiểm. Paracetamol (acetaminophen) được chuyển hóa qua gan, và khi gan đang phải xử lý ethanol, việc dùng thêm thuốc này có thể làm tăng độc tính trên gan, dẫn đến viêm gan cấp hoặc suy gan tối cấp. Nhiều ca nhập viện sau dịp lễ tết được ghi nhận có liên quan trực tiếp đến việc lạm dụng thuốc giảm đau khi say rượu, gây ra hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe.
Ép nôn hoặc uống chanh, giấm đậm đặc: Việc cố tình gây nôn khi say không những không loại bỏ được lượng cồn đã hấp thu vào máu, mà còn có thể gây trầy xước niêm mạc họng, rách thực quản, hoặc sặc chất nôn vào đường thở dẫn đến viêm phổi hít. Bên cạnh đó, việc uống chanh, giấm đậm đặc lúc dạ dày trống rỗng dễ gây viêm loét và xuất huyết tiêu hóa, làm tăng nguy cơ biến chứng.
Dấu hiệu cần đưa người say rượu đi cấp cứu ngay
Người nhà cần đặc biệt lưu ý những dấu hiệu sau để kịp thời đưa đi cấp cứu:
- Gọi không đáp ứng, lơ mơ, ngủ li bì khó đánh thức.
- Nôn liên tục, nôn ra máu hoặc sặc khi nôn.
- Thở chậm (dưới 8 lần mỗi phút), thở khò khè, tím tái, co giật.
- Đau đầu dữ dội, nhìn mờ, đau bụng nhiều (nghi ngờ ngộ độc methanol).
Khi xuất hiện các biểu hiện này, tuyệt đối không nên "chờ tự tỉnh" mà cần đưa người bệnh đến bệnh viện gần nhất càng sớm càng tốt để được xử trí kịp thời.
Hướng dẫn xử lý đúng cách khi say rượu
Tuyệt đối không để người say ngủ một mình trong phòng kín, không tự ý dùng thuốc an thần hay thuốc giảm đau. Nên cho uống nước ấm hoặc dung dịch oresol pha đúng cách để bù nước, ăn nhẹ (cháo loãng, súp) nếu không buồn nôn, nghỉ ngơi ở nơi thoáng khí, và nằm nghiêng để tránh sặc. Về lâu dài, giải pháp quan trọng nhất không phải là "giải rượu" mà là uống có kiểm soát. Người có bệnh gan, dạ dày, tim mạch, phụ nữ mang thai và người đang dùng thuốc nên tránh rượu bia hoàn toàn.
Mỗi người nên đặt giới hạn lượng rượu bia trong ngưỡng an toàn khuyến cáo, không ép nhau uống, và không lái xe sau khi đã uống rượu bia. Khám sức khỏe định kỳ để tầm soát bệnh lý gan và các biến chứng liên quan. Uống có trách nhiệm chính là cách "giải rượu" tốt nhất, bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng.
