Mát xa sai cách: Nguy cơ đột quỵ và tổn thương nghiêm trọng
Mát xa từ lâu đã được biết đến như một phương pháp phổ biến giúp thư giãn, giảm căng thẳng và hỗ trợ giảm đau cơ xương khớp. Tuy nhiên, nếu thực hiện không đúng kỹ thuật hoặc không phù hợp với tình trạng sức khỏe, hoạt động này có thể dẫn đến những rủi ro nghiêm trọng, bao gồm tổn thương thần kinh, gãy xương, và thậm chí là đột quỵ đe dọa tính mạng.
Trường hợp cảnh báo: Người đàn ông 33 tuổi bị đột quỵ sau khi mát xa cổ
Một ví dụ điển hình đến từ Trung Quốc, nơi một người đàn ông 33 tuổi đã trải qua cơn đột quỵ nguy hiểm sau buổi mát xa vùng cổ. Trước sự việc, anh hoàn toàn khỏe mạnh, không có tiền sử bệnh nền, không hút thuốc hay uống rượu. Do tình trạng đau cổ vai vì ngồi làm việc lâu, anh đã tìm đến dịch vụ mát xa và tin rằng lực tác động càng mạnh thì hiệu quả càng cao.
Sau buổi mát xa sâu ở vùng cổ vai, anh xuất hiện cơn đau âm ỉ nhưng chủ quan bỏ qua. Trong những ngày tiếp theo, anh tiếp tục tự xoa bóp mạnh để giảm bớt khó chịu. Đến ngày xảy ra biến cố, anh đột nhiên cảm thấy chóng mặt và mắt tối sầm lại. Dù các triệu chứng có vẻ giảm bớt sau khi nghỉ ngơi, nhưng ngay sau đó, tình trạng trở nên nguy kịch hơn: anh hoàn toàn không thể cử động tay chân bên trái và giọng nói trở nên ngọng nghịu.
Khi được đưa đến bệnh viện cấp cứu, người đàn ông được chẩn đoán mắc chứng bóc tách động mạch đốt sống, do áp lực không đúng cách và quá mạnh lên vùng cổ. Đây không phải là đột quỵ do xơ cứng động mạch thông thường, mà có thể gây nhồi máu não cấp tính, làm tắc nghẽn các mạch máu chính và đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời.
Phân tích chuyên môn: Nguyên nhân và cảnh báo từ bác sĩ
Qua khai thác bệnh sử và chẩn đoán hình ảnh, bác sĩ Cảnh Bình, Trưởng khoa Thần kinh, khẳng định nguyên nhân nhồi máu não xuất phát từ vết bóc tách động mạch vùng cổ. Bà phân tích rằng vùng cổ tập trung nhiều cấu trúc thần kinh và mạch máu quan trọng. Động mạch đốt sống, nằm trong các lỗ mỏm ngang của đốt sống cổ, có vị trí tương đối cố định. Những tác động ngoại lực sai cách như xoay, kéo giãn hoặc xoa bóp quá mạnh rất dễ xé rách lớp nội mạc mạch máu, tạo thành túi bóc tách và sinh ra huyết khối.
Ngoài ra, giới chuyên môn cảnh báo rằng những tổn thương mạch máu thần kinh do mát xa tác động lực mạnh không hiếm gặp ở người trẻ. Tuy nhiên, do cơ thể nhóm tuổi này có khả năng tự điều tiết mạnh mẽ, các triệu chứng ban đầu thường mờ nhạt khiến họ dễ bỏ qua. Bác sĩ khuyến cáo người dân cần thận trọng khi tác động lực lên vùng cổ, tránh vặn vẹo quá mức. Bất cứ ai gặp dấu hiệu đau cổ kéo dài, chóng mặt, nhìn mờ, nói ngọng hoặc yếu tay chân sau khi xoa bóp cần lập tức đến cơ sở y tế để tầm soát tổn thương mạch máu.
4 bộ phận nguy hiểm cần tránh khi mát xa
Theo các chuyên gia, ngoài vùng cổ, có 4 vị trí khác trên cơ thể cần được chú ý đặc biệt khi mát xa, vì ấn sai vị trí có thể dẫn đến rủi ro nghiêm trọng:
- Cẩn trọng với nhãn cầu: Nhãn cầu vô cùng mỏng manh, với thành chỉ dày khoảng 1mm. Ấn nhẹ vào các huyệt đạo xung quanh hốc mắt có thể giúp giảm khó chịu, nhưng ấn trực tiếp vào nhãn cầu tiềm ẩn rủi ro cao, có thể gây tổn thương nhãn cầu và dây thần kinh thị giác, dẫn đến suy giảm thị lực.
- Cột sống cổ: Bác sĩ Lin Haiyang từ Bệnh viện Y học Cổ truyền Thành phố Hạ Môn, Trung Quốc, cảnh báo rằng cột sống cổ chứa động mạch quan trọng cung cấp máu cho não. Việc xoa bóp mạnh có thể gây tổn thương động mạch, dẫn đến suy giảm lượng máu cung cấp cho não, và trong trường hợp nghiêm trọng, thậm chí gây ngừng tim.
- Chú ý đến cột sống: Việc nắn chỉnh cột sống và trị liệu thần kinh cột sống không chuyên nghiệp không phải là "thần dược". Thay vào đó, nó có thể làm trầm trọng thêm tình trạng lệch khớp cột sống và dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng hơn.
- Mát xa ngực dễ làm tổn thương mô vú: Các phương pháp mát xa trị liệu thông thường, như mát xa buồng trứng và ngực, phần lớn không hiệu quả và có thể phản tác dụng. Mát xa ngực dễ làm tổn thương mô vú, trong khi mát xa buồng trứng không chỉ không có tác dụng thực tế mà còn tiềm ẩn rủi ro sức khỏe.
Khuyến cáo và biện pháp phòng ngừa
Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trong vòng 45 phút đến 1 tiếng làm việc, nên có sự vận động 5-10 phút để cải thiện cột sống và sức bền của cơ. Xen kẽ trong thời gian làm việc, có thể tập các bài tập nhẹ nhàng, đơn giản cho vùng cổ, đứng lên đi lại vận động để tăng sức bền của cột sống và giảm tải trọng lượng lên cột sống. Nếu công việc phải ngồi lâu, có thể đeo đai lưng để nâng đỡ cột sống.
Nếu có nhu cầu mát xa, cần chọn cơ sở mát xa uy tín, ưu tiên các spa, phòng khám y học cổ truyền hoặc trung tâm vật lý trị liệu có chuyên môn. Tránh các cơ sở không có giấy phép hoặc nhân viên không được đào tạo bài bản để đảm bảo an toàn sức khỏe.
