Một cặp vợ chồng tại Hàng Châu, Trung Quốc, cùng được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng, bắt nguồn từ thói quen tiết kiệm thức ăn thừa phổ biến trong nhiều gia đình. Bệnh viện Nhân dân số 1 quận Fuyang đã tiếp nhận trường hợp của vợ chồng ông bà Trương, cả hai đều phát hiện bệnh cùng thời điểm, gây sốc cho gia đình.
Nguyên nhân từ thói quen hâm lại thức ăn thừa
Bác sĩ Giang Kiến Hoa của bệnh viện khẳng định ung thư không lây nhiễm, nhưng các cặp đôi chung sống lâu năm có nguy cơ cao mắc “ung thư cặp đôi” do lối sống và thói quen ăn uống tương đồng. Với vợ chồng ông Trương, thủ phạm chính là việc tiết kiệm đồ ăn thừa. Ông Trương cho biết, mỗi bữa ăn không hết, họ đều cất vào tủ lạnh và hâm lại nhiều lần, có món ăn kéo dài 3-4 ngày.
Bác sĩ Giang giải thích, thức ăn thừa, đặc biệt là rau xanh, khi để qua đêm sẽ sinh ra nitrit. Nitrit kết hợp với amin từ protein tạo thành nitrosamine, một chất gây ung thư nhóm I. Việc nạp nitrosamine liên tục qua thức ăn hâm lại bào mòn niêm mạc ruột, kích thích tế bào đột biến và hình thành khối u ác tính.
Dấu hiệu cảnh báo ung thư đại trực tràng
Ung thư đại trực tràng thường không có triệu chứng ở giai đoạn đầu, dễ bị nhầm với bệnh tiêu hóa thông thường. Vợ chồng ông Trương, ngoài 50 tuổi, chỉ thấy khó chịu nhẹ và nghĩ do tuổi tác, đến khi nhập viện vì đau bụng dữ dội và sốt cao thì bệnh đã nặng. May mắn, bệnh được phát hiện sớm, sau điều trị họ chỉ cần theo dõi định kỳ và thay đổi lối sống.
Bác sĩ Giang khuyến cáo cần tầm soát ngay khi có các dấu hiệu: rối loạn thói quen đại tiện (tăng tần suất, cảm giác đi không hết), biến đổi phân (mỏng, dẹt, lẫn máu tươi hoặc sẫm), đau bụng âm ỉ tăng khi đi tiêu, và táo bón đột ngột không rõ nguyên nhân, đặc biệt ở người cao tuổi.
Phòng ngừa bằng thay đổi thói quen ăn uống
Để phòng ngừa, các gia đình cần từ bỏ thói quen ăn đồ cũ, nấu lượng vừa đủ cho một bữa, hạn chế tích trữ thức ăn thừa qua đêm. Ngoài ra, nên cắt giảm đồ chiên rán, muối chua và thực phẩm nhiều chất béo, tăng cường rau củ quả tươi và ngũ cốc nguyên hạt để bổ sung chất xơ. Người trên 45 tuổi hoặc có tiền sử bệnh đường ruột nên chủ động xét nghiệm máu ẩn trong phân và nội soi đại tràng định kỳ.
