Cảnh báo đột quỵ từ triệu chứng chóng mặt: Bác sĩ chỉ ra sai lầm chết người
Trong một trao đổi với báo chí, bác sĩ nội trú Nguyễn Văn Đức từ Khoa Nội Thần kinh, Bệnh viện 19-8 thuộc Bộ Công an, đã chia sẻ những thông tin quan trọng về tình hình đột quỵ tại Việt Nam. Theo thống kê từ Bộ Y tế, nước ta hiện nằm trong nhóm các quốc gia có tỷ lệ đột quỵ cao, với khoảng 222.000 ca được ghi nhận mỗi năm. Tuy nhiên, một con số đáng báo động là chỉ có 23,2% số bệnh nhân đến viện trong vòng 4,5 giờ đầu tiên – khoảng thời gian được coi là "vàng" để can thiệp điều trị hiệu quả. Sự chậm trễ này khiến nhiều người bỏ lỡ cơ hội phục hồi tối ưu và đối mặt với nguy cơ biến chứng nặng nề.
Trường hợp điển hình: Bệnh nhân 75 tuổi được cứu sống sau chóng mặt kéo dài
Một ví dụ cụ thể là trường hợp của ông L.Q.K, 75 tuổi, người đã may mắn được cứu sống tại Bệnh viện 19-8 sau khi nhập viện vì tình trạng chóng mặt kéo dài. Theo lời kể từ người nhà, trước đó 4 ngày, ông K. bắt đầu xuất hiện các triệu chứng chóng mặt xoay tròn liên tục, kèm theo buồn nôn, nôn nhiều và đi lại mất thăng bằng. Đáng chú ý, ông không có biểu hiện yếu liệt hay tê bì tay chân, những dấu hiệu thường gặp trong đột quỵ. Do từng nhiều lần bị chóng mặt và đã uống thuốc tiền đình có hiệu quả trước đây, bệnh nhân đã tự ý sử dụng lại đơn thuốc cũ.
Tuy nhiên, lần này thuốc không phát huy tác dụng, và tình trạng của ông ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn, buộc phải đưa vào viện. Kết quả chụp MRI não và mạch não sau đó đã tiết lộ rằng ông K. bị nhồi máu cấp bán cầu tiểu não bên trái. Bác sĩ Nguyễn Văn Đức nhận định: "Do triệu chứng chóng mặt rất phổ biến và không có các dấu hiệu điển hình như méo miệng, nói ngọng, hay yếu liệt theo thang điểm FAST, nhiều bệnh nhân thường chủ quan và không đi khám sớm."
Mất "thời gian vàng" và nguy cơ biến chứng nặng
Sau khi thăm khám kỹ lưỡng, các bác sĩ xác định ông L.Q.K. bị đột quỵ nhồi máu tiểu não cấp tính vào ngày thứ 4, trên nền bệnh tăng huyết áp kiểm soát kém. Việc nhập viện muộn đã khiến bệnh nhân mất đi cơ hội sử dụng thuốc tiêu sợi huyết, một phương pháp có thể đảo ngược tổn thương nếu áp dụng sớm. Thay vào đó, đội ngũ y tế buộc phải áp dụng phác đồ điều trị nội khoa bảo tồn, bao gồm: sử dụng thuốc kháng kết tập tiểu cầu để dự phòng tái phát, kiểm soát huyết áp, đường máu, mỡ máu, điều trị triệu chứng chóng mặt, chống nôn và theo dõi sát sao tình trạng bệnh.
Theo bác sĩ Đức, đột quỵ xảy ra ở vùng hố sọ sau, bao gồm tiểu não và thân não, thường có tiên lượng nặng hơn do nhiều yếu tố. Các triệu chứng ở khu vực này thường không điển hình, gây khó khăn trong việc theo dõi tiến triển bệnh. Hơn nữa, vùng hố sọ sau có không gian chật hẹp, dễ dẫn đến tình trạng phù não và chèn ép. Đặc biệt, đây là khu vực kiểm soát các chức năng sống còn như hô hấp, tuần hoàn và ý thức, nên khi tổn thương xảy ra, nó có thể đe dọa trực tiếp đến tính mạng bệnh nhân.
May mắn thay, sau một tuần điều trị tích cực, ông K. đã có những cải thiện đáng kể. Ông có thể tự đi lại và chỉ còn cảm giác chóng mặt nhẹ, cho thấy hiệu quả của việc can thiệp kịp thời dù đã bỏ lỡ "thời gian vàng".
Dễ nhầm lẫn với rối loạn tiền đình: Cảnh báo từ chuyên gia
Bác sĩ Đức cho biết thêm, chóng mặt là một trong những lý do phổ biến nhất khiến người bệnh tìm đến các phòng khám thần kinh, cùng với đau đầu và đau lưng. Tuy nhiên, một sai lầm lớn mà nhiều người mắc phải là cho rằng chóng mặt chỉ đơn thuần do rối loạn tiền đình thông thường, và có thể tự khỏi sau vài ngày nghỉ ngơi hoặc uống thuốc không cần chỉ định.
Trên thực tế, chóng mặt có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm bệnh lý tai trong, vấn đề tim mạch, hoặc các rối loạn thần kinh trung ương. Trong số đó, nguyên nhân nguy hiểm nhất là đột quỵ não, đặc biệt là đột quỵ vùng hố sọ sau. Tỷ lệ đột quỵ trong nhóm bệnh nhân đến khám vì chóng mặt chiếm khoảng 3-5%, một con số không hề nhỏ và cần được quan tâm đúng mức.
Từ ca bệnh của ông K., bác sĩ Đức đưa ra cảnh báo: chóng mặt do đột quỵ thường có những đặc điểm khác biệt so với chóng mặt thông thường. Nó thường khởi phát đột ngột, với mức độ rất dữ dội, kéo dài liên tục và không phụ thuộc vào tư thế của người bệnh. Ngoài ra, người bệnh có thể kèm theo các triệu chứng khác như: đi lại mất vững, nói khó, nuốt khó, méo miệng, hoặc yếu và tê bì tay chân.
"Khi xuất hiện những dấu hiệu này, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị kịp thời trong thời gian vàng", bác sĩ Đức nhấn mạnh. Ông cũng khuyến cáo, để phòng ngừa đột quỵ, người dân cần thực hiện kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt chú ý kiểm soát các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường và rối loạn mỡ máu. Những biện pháp này không chỉ giúp giảm nguy cơ đột quỵ mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống một cách bền vững.
