Nhiều người bệnh tiểu đường coi cá hồi là thực phẩm "vàng" nhờ giàu omega-3, protein và vitamin D. Tuy nhiên, ăn nhiều cá hồi liệu có giúp hạ đường huyết? Bác sĩ chuyên khoa 2 Châu Thị Anh, phụ trách Khoa Dinh dưỡng Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, cho biết theo Hiệp hội Tiểu đường Mỹ (ADA), cá hồi nên có trong chế độ ăn của người tiểu đường nhờ các dưỡng chất có lợi, nhưng không có tác dụng hạ đường huyết trực tiếp.
Tác động của cá hồi đến đường huyết
Cá hồi hầu như không chứa carbohydrate nên không làm tăng đường huyết sau ăn. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc cá hồi có thể hạ đường huyết. Các bằng chứng hiện tại chưa đủ thuyết phục để khẳng định omega-3 trong cá hồi giúp cải thiện chỉ số glucose máu, HbA1c hay độ nhạy insulin. ADA khuyến nghị người trưởng thành nên ăn ít nhất 2 khẩu phần cá béo mỗi tuần, ưu tiên cá hồi, cá mòi, cá trích, cá thu... với mỗi khẩu phần khoảng 85-120 g cá chín.
Ăn nhiều cá hồi có tốt hơn không?
Theo bác sĩ Châu Thị Anh, bất kỳ thực phẩm nào cũng cần sử dụng với lượng hợp lý. Dù giàu dinh dưỡng, cá hồi chỉ nên được tiêu thụ ở mức vừa phải trong chế độ ăn cân bằng. Điểm nổi bật của cá hồi là chứa nhiều chất béo không bão hòa đa, đặc biệt là omega-3, có lợi cho sức khỏe tim mạch. Ngược lại, người bệnh nên hạn chế chất béo bão hòa từ mỡ động vật, thịt chế biến sẵn.
Ăn quá nhiều cá hồi trong thời gian dài không mang lại lợi ích vượt trội, thậm chí có thể khiến khẩu phần ăn thiếu đa dạng, tăng năng lượng nếu chế biến với nhiều dầu hoặc bơ, đồng thời làm tăng phơi nhiễm một lượng nhỏ kim loại nặng và chất ô nhiễm môi trường. Mặc dù vậy, cá hồi có hàm lượng thủy ngân thấp hơn nhiều so với các loài cá lớn như cá kiếm, cá mập hay cá thu vua. Vì vậy, thay vì chỉ ăn cá hồi, nên luân phiên với các loại cá béo khác để đảm bảo cân bằng dinh dưỡng và an toàn lâu dài.
Kim loại nặng trong cá hồi có đáng lo?
So với nhiều loài cá lớn, cá hồi có hàm lượng thủy ngân thấp nên được xem là lựa chọn an toàn và được các tổ chức y khoa khuyến khích sử dụng. Tuy nhiên, các hướng dẫn của ADA và Hiệp hội Tim mạch Mỹ đều khuyến nghị ăn 2-3 bữa cá béo mỗi tuần. Cách này vừa giúp đa dạng thực phẩm, hạn chế nguy cơ phơi nhiễm chất ô nhiễm, vừa đảm bảo cung cấp đủ omega-3. Để phát huy lợi ích, nên ưu tiên chế biến hấp, nướng, áp chảo với ít dầu hoặc nấu canh. Hạn chế chiên ngập dầu, dùng nhiều bơ, sốt kem hoặc sốt chứa nhiều đường.
Bác sĩ Châu Thị Anh nhấn mạnh, đối với người bệnh tiểu đường, cá hồi là thực phẩm tốt cho tim mạch nhưng không phải thần dược hạ đường huyết. Kiểm soát tiểu đường hiệu quả cần kết hợp chế độ ăn cân đối, giàu rau xanh và ngũ cốc nguyên hạt, nguồn đạm lành mạnh như cá, duy trì cân nặng hợp lý, tập luyện thường xuyên và tuân thủ điều trị theo hướng dẫn bác sĩ.
