Cơn sốt magie trên mạng xã hội
Chỉ cần gõ từ khóa 'magie' trên TikTok hay Facebook, người dùng sẽ bắt gặp hàng loạt video khẳng định loại khoáng chất này có thể giúp ngủ ngon, giảm stress, chống chuột rút, thậm chí cải thiện hàng loạt vấn đề sức khỏe. Không ít người đã 'chốt đơn' các sản phẩm bổ sung magie chỉ sau vài chục giây xem video, xem đây như một 'thần dược' cho cuộc sống bận rộn. Tuy nhiên, theo BS Dương Minh Tuấn (khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Bạch Mai), việc coi magie như một 'thần dược' chữa từ stress, mất ngủ đến chuột rút là một cách hiểu bị đơn giản hóa và phóng đại quá mức.
Magie không phải 'thần dược'
BS Dương Minh Tuấn cho biết: 'Tôi cho rằng việc coi magie như một "thần dược" chữa từ stress, mất ngủ đến chuột rút là một cách hiểu bị đơn giản hóa và phóng đại quá mức. Magie đúng là khoáng chất thiết yếu, có vai trò trong hoạt động thần kinh, co giãn cơ, chuyển hóa năng lượng, điều hòa đường huyết và huyết áp. Tuy nhiên, từ việc một chất có vai trò sinh lý đến việc uống bổ sung chất đó sẽ chữa được một triệu chứng hay bệnh lại là một khoảng cách rất lớn.'
Theo BS Tuấn, điều đáng lo nhất của trào lưu này không chỉ là tốn tiền mà còn khiến người dân bỏ qua nguyên nhân thực sự của triệu chứng. Một người ngủ kém vì ngưng thở khi ngủ, trầm cảm, cường giáp, dùng nhiều caffeine hoặc thường xuyên thức khuya sẽ không thể chỉ uống một viên magie rồi coi như đã điều trị đúng nguyên nhân.
Ai thực sự cần bổ sung magie?
BS Dương Minh Tuấn nhấn mạnh: 'Không phải cứ mất ngủ, mệt mỏi, căng thẳng hay chuột rút là nên uống magie, vì đây đều là những triệu chứng không đặc hiệu và có thể do rất nhiều nguyên nhân. Phần lớn người khỏe mạnh, ăn uống đa dạng có thể đáp ứng nhu cầu magie từ rau xanh, các loại đậu, hạt và ngũ cốc nguyên hạt.'
Bổ sung thường được cân nhắc khi đã xác định thiếu magie hoặc có nguy cơ cao như tiêu chảy kéo dài, bệnh gây kém hấp thu, nghiện rượu, chế độ ăn quá nghèo nàn, người cao tuổi ăn uống kém, đái tháo đường kiểm soát không tốt hoặc sử dụng kéo dài một số thuốc như thuốc lợi tiểu và thuốc ức chế bơm proton. Tuy nhiên, thuộc nhóm nguy cơ không đồng nghĩa với việc phải tự động uống bổ sung; cần đánh giá nguyên nhân và mức độ thiếu.
Nguy cơ khi tự ý uống magie
BS Dương Minh Tuấn cảnh báo: Tự ý uống magie kéo dài khi không có chỉ định trước hết có thể gây tiêu chảy, đau bụng, buồn nôn; dùng nhiều sản phẩm cùng lúc còn dễ khiến tổng liều vượt quá dự kiến. Magie cũng có thể làm giảm hấp thu một số thuốc như kháng sinh nhóm tetracyclin, quinolon và thuốc điều trị loãng xương nếu uống quá gần nhau.
Nguy cơ đáng lưu ý nhất là tăng magie máu, đặc biệt ở người suy thận vì cơ thể không đào thải được lượng dư thừa. Trường hợp nặng có thể gây lơ mơ, yếu cơ, tụt huyết áp, rối loạn nhịp tim và ức chế hô hấp. Ngoài tác dụng phụ trực tiếp, việc tin rằng mọi triệu chứng đều do 'thiếu magie' còn có thể làm chậm việc phát hiện nguyên nhân thật sự của mất ngủ, mệt mỏi hoặc chuột rút.
Lời khuyên từ chuyên gia
BS Dương Minh Tuấn khuyến cáo: 'TikTok có thể gợi ý một câu hỏi, nhưng không thể thay bác sĩ kê đơn, kể cả uống thực phẩm bổ sung như magie.' Ông nhấn mạnh vitamin và khoáng chất không phải cứ dùng càng nhiều càng tốt. Cơ thể con người hoạt động theo cơ chế cân bằng rất chặt chẽ: thiếu thì gây rối loạn, nhưng thừa cũng gây độc hoặc làm sai lệch chuyển hóa.
Trước khi mua, người dân nên tự hỏi ba điều: Mình có thực sự thiếu chất này không, tổng liều từ tất cả sản phẩm đang dùng là bao nhiêu và nó có tương tác với bệnh nền hoặc thuốc hiện tại hay không. Quan trọng hơn, 'cảm giác mệt mỏi' không đồng nghĩa với 'thiếu vi chất', và 'nghe nhiều người nói' không thay thế được xét nghiệm hoặc đánh giá y khoa. Hãy bổ sung theo nhu cầu thực tế, ưu tiên thực phẩm và tham khảo nhân viên y tế thay vì quyết định chỉ từ một video vài chục giây.
