Ngày 25/6, Trung tâm Lưu trữ quốc gia III (Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước, Bộ Nội vụ) đã tiếp nhận khối tài liệu gồm 636 bài hát của nhạc sĩ Phạm Tuyên, được số hóa từ bản thảo giấy sang file PDF, do gia đình nhạc sĩ trao tặng tại nhà riêng ở Hà Nội.
Khối tài liệu quý giá từ gần 80 năm sáng tác
Số bản thảo này là những tác phẩm âm nhạc không thể thay thế trong sự nghiệp của nhạc sĩ Phạm Tuyên, đồng thời là di sản văn hóa có giá trị lịch sử. Nhà báo Phạm Hồng Tuyến, con gái út của nhạc sĩ, cho biết cha chị có gần 700 bài hát, sáng tác từ năm 1949 đến nay. Mỗi trang giấy chứa đựng ký ức, giai đoạn lịch sử và câu chuyện âm nhạc của đất nước.
Các bài hát tiêu biểu trong bộ sưu tập gồm: "Đảng đã cho tôi sáng mắt sáng lòng", "Đảng đã cho ta cả một mùa Xuân", "Chiếc gậy Trường Sơn", "Như có Bác trong ngày đại thắng", "Chiếc đèn ông sao", "Cánh én tuổi thơ", "Chú voi con", "Con kênh ta đào" và nhiều tác phẩm khác.
Bản thảo viết tay được sắp xếp khoa học
Nhà báo Phạm Hồng Tuyến chia sẻ: "Bố tôi là người rất cẩn thận, ông có 2 cuốn bản thảo viết tay với gần 700 bài hát. Ban đầu là những tờ giấy mỏng, lẻ sau đó ông tập hợp thành 2 cuốn sách dày dặn được sắp xếp theo năm sáng tác, rất khoa học. Ông cũng rất cầu kỳ khi viết tên bài hát xong vẽ trang trí luôn như bài Chiếc đèn ông sao, ông vẽ chiếc đèn ở luôn trang sách hay bài Từ một ngã tư đường phố thì ông vẽ cột đèn giao thông bên cạnh."
Chị cho biết thêm, ngoài bản nhạc, bản thảo còn ghi thông tin như biểu diễn lần đầu, người phối khí, ca sĩ thể hiện. Việc số hóa là xu hướng chung, gia đình đã chuyển thành file kỹ thuật số gửi đến Trung tâm Lưu trữ quốc gia III.
Cam kết bảo quản lâu dài
Tại lễ trao tặng, bà Trần Việt Hoa - Giám đốc Trung tâm Lưu trữ quốc gia III - khẳng định: "Trung tâm sẽ mở một phông lưu trữ của nhạc sĩ Phạm Tuyên, giữ lại những sáng tác quý của ông ở bản số hóa. Trong các sự kiện lớn của đất nước, các tác phẩm của ông sẽ được giới thiệu tới công chúng để mọi người hiểu hơn về tác phẩm, tác giả."
Bà Hoa cũng cho biết, nếu gia đình muốn ký gửi hai cuốn bản thảo viết tay để bảo quản tốt hơn, trung tâm sẽ nhận lưu giữ, phục chế và trả lại khi gia đình có nhu cầu.
Kế hoạch tôn vinh di sản
Chị Hồng Tuyến thông tin thêm, vào dịp sinh nhật nhạc sĩ Phạm Tuyên (1/1/2027), gia đình sẽ tổ chức đêm nhạc tại Nhà hát Hồ Gươm. Vào tháng 9 tới, gia đình sẽ phát hành cuốn sách "Phạm Tuyên - Một đời người, một thế kỷ" dày hơn 1.000 trang, gồm các bản nhạc gốc và hồi ký, theo lời động viên của nhà thơ Trần Đăng Khoa.
Nhạc sĩ Phạm Tuyên (sinh năm 1930), quê Hải Phòng, là một trong những tên tuổi lớn của âm nhạc Việt Nam hiện đại. Với hơn 700 ca khúc, trong đó hơn 200 bài viết cho thiếu nhi, các tác phẩm như "Chiếc đèn ông sao", "Cánh én tuổi thơ", "Tiến lên đoàn viên" đã trở thành ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ. Ông từng giữ nhiều chức vụ quan trọng như Trưởng ban Biên tập âm nhạc Đài Tiếng nói Việt Nam, Trưởng ban Văn nghệ Đài Truyền hình Việt Nam, Chủ tịch Hội Âm nhạc Hà Nội (1996-2015) và Ủy viên Thường vụ Ban Chấp hành Hội Nhạc sĩ Việt Nam (1963-1983).
