Tọa đàm khoa học về bảo tồn di tích 5D Hàm Long
Sáng ngày 26 tháng 3, nhân dịp kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng bộ thành phố Hà Nội (17/3/1930 - 17/3/2026), Ban Quản lý Di tích danh thắng Hà Nội đã phối hợp với Hội Khoa học lịch sử Việt Nam tổ chức một buổi tọa đàm khoa học với chủ đề: “Bảo tồn và phát huy giá trị di tích ngôi nhà số 5D Hàm Long”. Sự kiện này diễn ra trong bối cảnh thành phố đang triển khai nhiều hoạt động ý nghĩa để tưởng nhớ 95 năm thành lập Đảng bộ, khẳng định tầm quan trọng của di tích lịch sử này trong hành trình cách mạng Việt Nam.
Vai trò lịch sử đặc biệt của ngôi nhà 5D Hàm Long
Trong lịch sử Cách mạng Việt Nam, ngôi nhà số 5D phố Hàm Long giữ một vị trí vô cùng đặc biệt. Vào cuối năm 1928, phong trào đấu tranh của công nhân ngày càng lên cao, sự giác ngộ giai cấp trong hội viên và quần chúng được nâng cao rõ rệt. Từ thực tế đó, những thanh niên tiên tiến thuộc ban lãnh đạo Kỳ bộ Bắc Kỳ và Tỉnh bộ Hà Nội của Việt Nam Thanh niên Cách mạng đồng chí hội đã bí mật tổ chức một cuộc họp tại địa chỉ này vào cuối tháng 3 năm 1929.
Cuộc họp lịch sử đó đã dẫn đến quyết định thành lập Chi bộ Cộng sản đầu tiên của Việt Nam, bao gồm 8 thành viên kiệt xuất:
- Ngô Gia Tự
- Nguyễn Đức Cảnh
- Trần Văn Cung
- Trịnh Đình Cửu
- Đỗ Ngọc Du
- Nguyễn Phong Sắc
- Dương Hạc Đính
- Nguyễn Tuân
Nhiều đồng chí trong số này sau đó đã trở thành những lãnh tụ quan trọng của Cách mạng Việt Nam, trong đó có Tổng Bí thư Ngô Gia Tự (1908-1934). Sự ra đời của Chi bộ Cộng sản đầu tiên tại Hà Nội tháng 3/1929 được xem là một thắng lợi quan trọng của tư tưởng vô sản, mở ra quá trình trực tiếp dẫn đến việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam.
Quá trình bảo tồn và phát huy giá trị di tích
Trước khi trở thành nơi thành lập Chi bộ Cộng sản đầu tiên, ngôi nhà 5D Hàm Long đã là địa điểm hoạt động của Kỳ bộ Bắc Kỳ thuộc Việt Nam Thanh niên Cách mạng đồng chí hội, nơi diễn ra nhiều hoạt động bí mật của các đồng chí cách mạng. Ngay từ năm 1959, ngôi nhà đã được khôi phục thành nhà lưu niệm, trưng bày các tài liệu và kỷ vật gắn liền với sự ra đời và hoạt động của Chi bộ.
Năm 1964, Bộ Văn hóa-Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đã chính thức công nhận Nhà số 5D phố Hàm Long là Di tích cấp quốc gia theo Quyết định số 29-VH/QĐ ngày 13/1/1964. Hiện nay, di tích này do Ban Quản lý Di tích danh thắng Hà Nội trực tiếp quản lý.
Trong những năm qua, công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích 5D Hàm Long đã đạt được nhiều kết quả đáng khích lệ:
- Hoạt động sưu tầm, trưng bày và bảo quản tài liệu hiện vật được chú trọng, đảm bảo tính lịch sử và khoa học.
- Các dự án tu bổ, tôn tạo tổng thể di tích được triển khai nhằm duy trì nguyên trạng.
- Công tác tuyên truyền, giáo dục tại di tích Cách mạng kháng chiến được đẩy mạnh.
Thảo luận tại buổi tọa đàm
Tại buổi tọa đàm, các chuyên gia và nhà khoa học đã tập trung thảo luận vào các vấn đề then chốt:
- Công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích 5D Hàm Long trong bối cảnh toàn cầu hóa và thời đại công nghệ 4.0.
- Ý nghĩa và giá trị lịch sử sâu sắc của di tích ngôi nhà số 5D Hàm Long.
- Công tác trưng bày, sưu tầm, bảo quản tài liệu và hiện vật tại di tích.
- Những cống hiến to lớn của các đồng chí tiền bối thuộc chi bộ 5D Hàm Long đối với cách mạng Việt Nam.
Những ý kiến đóng góp quý báu từ các nhà khoa học và chuyên gia văn hóa sẽ là cơ sở quan trọng để thành phố Hà Nội nói chung và ngành văn hóa nói riêng tìm ra các giải pháp hiệu quả hơn nhằm phát huy tối đa giá trị của di tích Cách mạng giàu ý nghĩa này, đảm bảo nó tiếp tục là điểm đến giáo dục và tuyên truyền cho các thế hệ tương lai.
