Đền Cửa Ông thực hiện quy trình kiểm đếm tiền công đức nghiêm ngặt
Đền Cửa Ông thuộc cụm Di tích quốc gia đặc biệt đền Cửa Ông - Cặp Tiên tại Quảng Ninh, nổi tiếng với vị thế đẹp lưng tựa núi, mặt hướng ra vịnh Bái Tử Long. Hằng năm, đền đón hàng trăm nghìn lượt khách thập phương đến dâng hương, bày tỏ lòng tôn kính vị tướng Trần Quốc Tảng, người con thứ ba của Hưng Đạo vương Trần Quốc Tuấn.
Quy trình kiểm đếm và nộp kho bạc trong ngày
Vào dịp Tết Nguyên đán, mùa lễ hội đền từ mùng 1 Tết đến 30/3 âm lịch, các ngày lễ và cuối tuần, hòm công đức được mở lúc 14h hằng ngày. Những ngày còn lại, việc mở hòm và kiểm đếm thực hiện từ 2 đến 3 ngày/lần. Các hòm công đức được mở theo quy trình chặt chẽ, dưới sự giám sát của nhiều bộ phận và hệ thống camera.
Ông Bùi Xuân Hẹn, Trưởng ban quản lý Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt đền Cửa Ông - Cặp Tiên cho biết: “Ban đã xây dựng quy trình tổ chức thực hiện việc kiểm đếm tiền công đức và các khâu kiểm đếm cũng như nộp kho bạc đều được hoàn tất trong ngày. Quá trình thực hiện các khâu đều có camera giám sát nghiêm ngặt để đảm bảo công khai minh bạch và tránh thất thoát về quản lý tiền công đức”.
Từng túi tiền được niêm phong, ghi sổ và kiểm đếm ngay trong ngày, hạn chế tối đa sai sót. 20 hòm công đức được bố trí hợp lý trong toàn khuôn viên, vừa thuận tiện cho du khách, vừa đảm bảo mỹ quan nơi thờ tự.
Số tiền công đức lớn và sử dụng minh bạch
Từ đầu năm 2026 đến nay, đền Cửa Ông đã đón hàng trăm nghìn lượt khách, với số tiền công đức trên 16 tỷ đồng. Ông Đinh Ngọc Chiến, Bí thư phường Cửa Ông chia sẻ: “Hàng ngày, ban quản lý quỹ có trách nhiệm kiểm quỹ và báo cáo lại với trưởng ban chỉ đạo là bí thư và chủ tịch UBND phường. Các nhiệm vụ được đầu tư từ nguồn công đức này đều được công khai. Chúng tôi dành khoảng 54 đến 55% tiền công đức để đầu tư, tôn tạo các hạng mục của công trình đền Cửa Ông”.
Không chỉ kiểm đếm, Ban Quản lý di tích còn hướng dẫn việc dâng lễ của du khách theo hướng văn minh, tránh tình trạng đặt tiền lên tay tượng hay khe cửa gây phản cảm. Phật tử, nhân dân có thể quét mã QR để gửi tiền công đức, tăng cường tính tiện lợi và minh bạch.
Phản hồi tích cực từ du khách và đề xuất chính sách
Bà Vũ Thị Mai, xã Bờ Y, tỉnh Quảng Ngãi chia sẻ: “Dù ở xa nhưng năm nào tôi cũng về đền Cửa Ông. Không chỉ nghe nhiều người đánh giá tích cực mà đã có lần, tôi về đền đúng buổi chiều, thấy Ban quản lý mở hòm công đức với sự tham gia của các đơn vị liên quan. Điều đó khiến tôi và nhiều Phật tử cảm thấy yên tâm hơn về sự minh bạch, cũng như trọn vẹn hơn với tấm lòng mình”.
Tuy nhiên, không phải nơi nào cũng làm được như đền Cửa Ông. Thực tế, tại không ít cơ sở tín ngưỡng, việc quản lý tiền công đức vẫn còn tồn tại những “khoảng trống” như đặt tiền tùy tiện, thiếu quy định rõ ràng, cách thu - chi dựa vào “niềm tin nội bộ”, thiếu cơ chế giám sát độc lập.
Vào chiều 8/4, tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, Bí thư Tỉnh uỷ Quảng Ninh Quản Minh Cường đề xuất giải pháp minh bạch hóa tiền công đức tại các cơ sở thờ tự. Ông Cường cho rằng, nên yêu cầu Chính phủ hướng dẫn việc quản lý tiền công đức tương tự như cách quản lý trạm thu phí BOT để chống gian lận. Trừ các cơ sở thờ tự quá nhỏ, các chùa chiền lớn hoàn toàn có thể áp dụng ngay.
Quy định pháp lý và hướng phát triển
Theo Thông tư số 04/2023/TT-BTC của Bộ Tài chính, tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội bao gồm các khoản hiến, tặng cho, tài trợ của tổ chức, cá nhân dưới hình thức tiền mặt, tiền chuyển khoản, hoặc các loại giấy tờ có giá. Người đại diện cơ sở tôn giáo tự quyết định và chịu trách nhiệm về tiếp nhận, quản lý, sử dụng tiền công đức, bảo đảm phù hợp với pháp luật.
Khi dòng tiền được minh bạch, niềm tin sẽ không còn là điều trừu tượng. Mỗi đồng công đức không chỉ là sự thành tâm, mà còn là một phần đóng góp rõ ràng cho việc gìn giữ và phát triển những giá trị thiêng liêng của xã hội. Mô hình quản lý tại Đền Cửa Ông là một ví dụ điển hình cho sự chặt chẽ và hiệu quả, có thể nhân rộng để thay đổi những “lệch chuẩn” trong thực hành tín ngưỡng.
