Với trang trại chồn hương quy mô hơn 300 con, ông Nguyễn Trung Nguyên (56 tuổi, trú phường Pleiku, Gia Lai) không chỉ đạt doanh thu hơn 1 tỷ đồng mỗi năm mà còn sản xuất thành công loại cà phê đặc sản từ quá trình tiêu hóa của loài vật này, có giá bán hơn 2 triệu đồng/kg.
Cơ duyên với nghề nuôi chồn hương
Ông Nguyên chia sẻ, cơ duyên đến với nghề nuôi chồn hương bắt đầu từ chuyến tham quan Đắk Lắk vào năm 2010. Tại đây, ông nhận thấy tiềm năng kinh tế lớn từ mô hình nuôi chồn, đặc biệt là khả năng tạo ra cà phê chồn với hương vị đặc trưng, được thị trường ưa chuộng.
Trở về Pleiku, ông Nguyên bắt đầu với vài cặp chồn giống. Dù đã tìm hiểu kỹ thuật và tham khảo nhiều mô hình thành công, năm đầu tiên ông vẫn đối mặt với hàng loạt thất bại. "Chồn thường bỏ ăn, không sinh sản và chuồng trại chưa phù hợp nên ảnh hưởng nhiều đến khả năng sinh trưởng. Từ đó, tôi từng bước hoàn thiện quy trình chăn nuôi, từ thức ăn đến tiêm phòng và thiết kế chuồng trại", ông Nguyên kể lại.
Quy trình chăn nuôi bài bản
Theo ông, chồn hương là loài ăn tạp, hoạt động về đêm, có tập tính sống đơn lẻ và khá hung dữ. Do đó, mỗi chuồng chỉ bố trí 2-3 con để tránh xung đột và tạo điều kiện thuận lợi cho việc phối giống hàng năm. Sau nhiều năm kiên trì, trang trại của ông hiện có hơn 300 con chồn, với hệ thống chuồng trại được xây dựng bài bản, phân chia theo từng giai đoạn sinh trưởng.
Mỗi năm, chồn hương sinh 2-3 lứa, mỗi lứa 2-5 con. Khí hậu Pleiku thuận lợi cùng nguồn chuối dồi dào giúp giảm đáng kể chi phí chăn nuôi. Tuy nhiên, ông vẫn đầu tư hàng chục triệu đồng mỗi năm để tiêm phòng vaccine cho toàn bộ đàn chồn.
Doanh thu tiền tỷ từ chồn hương
Trang trại của ông Nguyên mỗi năm xuất bán 150-200 con chồn hương giống và thương phẩm. Chồn giống có giá 8-10 triệu đồng/cặp, chồn thương phẩm đạt 1,4-1,6 triệu đồng/kg. Với mức giá này, trang trại mang về doanh thu hơn 1 tỷ đồng mỗi năm.
Ông Nguyên đã hoàn thiện đầy đủ các thủ tục pháp lý về đăng ký kinh doanh, môi trường, thú y và được Chi cục Kiểm lâm tỉnh Gia Lai cấp mã số cơ sở nuôi đối với động vật hoang dã thuộc nhóm IIB.
Sản xuất cà phê chồn đặc sản
Không chỉ dừng lại ở việc bán chồn, ông Nguyên còn mày mò sản xuất cà phê chồn. Mỗi mùa cà phê chín, ông hái những quả chín mọng để cho chồn ăn. Ông tiết lộ, chồn hương khá khó tính, chỉ chọn những quả cà phê chín nhất, thậm chí có con không ăn, khiến sản lượng cà phê chồn mỗi năm khá hạn chế.
Sau khi được thu gom, hạt cà phê trong phân chồn trải qua quy trình làm sạch, ủ, phơi khô và sơ chế nghiêm ngặt. Từ khâu chọn quả, cho chồn ăn đến thu gom và chế biến đều được thực hiện cẩn thận để đảm bảo chất lượng sản phẩm. "Cà phê chồn không thể làm vội. Chỉ cần sơ suất ở một công đoạn là ảnh hưởng đến chất lượng thành phẩm. Mỗi vụ, tôi sản xuất khoảng 300kg cà phê chồn, chủ yếu cung cấp cho khách quen. Giá bán hiện nay là hơn 2 triệu đồng/kg", ông Nguyên chia sẻ.
Phát triển bền vững dưới sự quản lý
Ông Nguyễn Văn Sơn, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm khu vực Đăk Đoa, xác nhận cơ sở chăn nuôi chồn hương của ông Nguyên đã hoàn thiện đầy đủ các thủ tục pháp lý và được cấp mã số theo quy định. Ông Sơn cũng cho biết mô hình nuôi chồn hương đang phát triển mạnh tại Pleiku và Đăk Đoa, mang lại thu nhập cao cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh các hộ cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về quản lý động vật hoang dã, đăng ký cơ sở nuôi và thực hiện đầy đủ các yêu cầu về thú y, môi trường theo quy định của pháp luật.
