Đêm 1/6/1968, chị Lưu Liên mơ thấy người yêu mình, liệt sĩ Trần Minh Tiến, mặc quân phục sạm đen khói súng, phía sau lưng anh rừng rực lửa chưa tắt. Sáng dậy, chị khóc hết nước mắt và nói với người thân: “Anh ấy đã hy sinh mất rồi!”. Ai cũng khuyên đó chỉ là cơn ác mộng. Ngày giấy báo tử được gửi về, gia đình anh ngỡ ngàng vì đó chính là đêm chị Liên mơ thấy.
Những chi tiết này được nhà văn Đặng Vương Hưng ghi chép theo lời kể, nhật ký và thư từ của chị Vũ Thị Lui (thường gọi Lưu Liên) trong cuốn sách “Trở về trong giấc mơ” do NXB Chính trị Quốc gia Sự thật phát hành. Chị Lưu Liên đã cất giữ 109 bức thư của liệt sĩ Trần Minh Tiến gửi cho mình.
Lời hẹn ước trong những trang nhật ký
Anh Trần Minh Tiến và chị Lưu Liên yêu nhau hơn 5 năm nhưng chỉ gặp nhau không quá 20 lần. Hầu hết họ gặp nhau trong những dòng nhật ký và đặc biệt là trong những giấc mơ. Theo nhà văn Đặng Vương Hưng, nỗi nhớ đã khiến họ có nhiều giấc mơ về nhau. Từ ngày anh ra trận, Lưu Liên mơ thấy mình cùng hành quân, thấy anh lội suối, vượt đèo, mắc võng ngủ trưa. Sau này, đồng đội của anh Tiến trở về, đọc những ghi chép giấc mơ đó, họ không khỏi ngạc nhiên vì nhiều chi tiết chính xác.
Trong những trang nhật ký cuối cùng trước ngày đơn vị hành quân vào chiến trường miền Nam, liệt sĩ Trần Minh Tiến viết: “Lưu Liên với anh lúc nào cũng đẹp… Không ai có thể chiếm đoạt trái tim anh ngoài em. Anh vĩnh viễn là của em. Nếu như anh không trở về nữa? Thì em cũng đừng quá buồn nản… Khi đó, chúng mình sẽ được gặp nhau trong những giấc mơ đẹp nhất của mỗi đời người”.
Giấc mơ dẫn đường tìm tín vật tình yêu
Vài tháng sau giấc mơ đêm anh Tiến hy sinh, chị Lưu Liên lại mơ thấy anh. Anh bảo: “Em hãy đến làng ấy… xã ấy… gặp anh Thuần để lấy tín vật!”. Đó là tín vật tình yêu mà hai người đã hẹn trước: nếu chị nhận được tín vật từ tay người khác, nghĩa là anh đã nằm lại chiến trường, chị hãy tìm một hạnh phúc khác.
Bừng tỉnh lúc 4h sáng, theo địa chỉ trong mơ, chị Lưu Liên “vùng dậy lấy xe đạp, một mình băng qua mấy cánh đồng lúa bạt ngàn, qua nhiều làng xóm còn yên ngủ, tiếng chó cắn đêm râm ran… Qua bãi ngô rộng, qua sông Đáy, lại qua một cánh đồng nữa thì tới huyện Thạch Thất, Hà Nội, gặp cây cầu rẽ trái, thấy làng đầu tiên rẽ phải, tới cây cổ thụ rẽ phải, tìm tới nhà gần bảng tin trắng, có cổng gạch to”, và gõ cửa. Người chị gặp là Đại đội trưởng Kiều Thuần. Đơn vị anh mới tập kết về làng này lúc quá nửa đêm, bà con dân làng còn chưa biết. Mọi người không khỏi ngạc nhiên: tại sao cô gái bé nhỏ kia lại tìm được đến nơi, chỉ nhờ một giấc mơ?
Kỷ niệm mùa thu bên nhau
Anh Trần Minh Tiến sinh ra trong gia đình nghèo nhất thị xã Hà Đông, Hà Nội xưa. Anh học giỏi, có năng khiếu văn nghệ - thể thao, từng là hậu vệ xuất sắc, “linh hồn” của đội bóng Trường phổ thông Lê Hồng Phong. Còn Lưu Liên là con gái của một trí thức Tây học, sau gia đình đi theo cách mạng. Cô học giỏi, hát hay, là diễn viên đoàn văn công, nhiều người theo đuổi nhưng chỉ chú ý tới Trần Minh Tiến.
Những ngày yêu nhau, họ thường đi dạo quanh phố phường Hà Nội. Anh Tiến ghi trong nhật ký: “Ta đã kết thúc mùa thu của ta bằng ngày về bên em. Ta đã sưởi ấm tim em vào những giờ lạnh giá nhất của tâm hồn…”. Đêm trước ngày lên đường, họ ngồi trong nhà hàng Thủy Tạ bên Hồ Hoàn Kiếm, thủ thỉ về những ước mơ và hạnh phúc. Liên giục Tiến cưới nhưng Tiến không nghe, vì sợ mình hy sinh, sợ Liên góa bụa. Thay cho tín vật đính ước, Tiến tặng Liên chiếc nhẫn làm bằng mảnh xác máy bay Mỹ, còn Liên tặng anh chiếc khăn tay trắng thêu hai bông hoa hồng màu tím. Hai người mật ước: nếu Liên nhận được chiếc khăn do người khác trao lại, nghĩa là Tiến đã không trở về và Liên hãy đi lấy chồng.
Những dòng thư gửi từ chiến trường
Trong những ngày hành quân gian khổ, Tiến luôn nghĩ về Lưu Liên. Anh viết: “Em ơi, anh luôn nghĩ cần phải cố lên, có sức để sau này được sống gần em… Ước gì ngày trở về sớm hơn, để ta có nhiều thời gian gần em”. “Chính những lúc này anh cũng ao ước được ôm em vào lòng để truyền cho nhau sức ấm. Không ai có thể lọt vào trái tim anh ngoài Lưu Liên”. Anh từng có dự cảm về sự hy sinh: “Chiến tranh thường đem tang tóc một cách đột ngột cho người lính… Chỉ cần một mảnh bom rơi, một viên đạn lạc…”.
Trong những dòng nhật ký cuối cùng trước ngày ra trận, Tiến động viên Liên: “Liên, em hãy tin rằng khi anh đi thì ngày khải hoàn sẽ không còn xa nữa… Ta ra đi để làm đúng bổn phận, trách nhiệm của người lính”. Anh mang hình ảnh Liên trong tim như động lực: “Liên, em là ánh sáng soi đường cho anh đi, là liều thuốc bổ giúp sức cho anh hoàn thành nhiệm vụ… Em đã hòa trong dòng máu của anh, đã in sâu trong tâm khảm anh”.
Lời hẹn ước trong mơ suốt cuộc đời
Sau khi nhận giấy báo tử đầu năm 1969, chị Lưu Liên tuyệt vọng nhưng vẫn viết thư gửi anh Tiến. Mỗi năm đến ngày anh hy sinh, chị lại đem số thư mình viết được đốt đi, với niềm tin rằng ở thế giới bên kia anh sẽ đọc được. Công việc này chị làm đều đặn, bền bỉ tới nay, kể cả khi đã có chồng con và một gia đình hạnh phúc. Khi tuổi về già, bà Lưu Liên vẫn giữ hẹn ước trong giấc mơ với người yêu năm nào, như lời cuối anh đã nhắn: “Nếu như anh không trở về nữa? Thì em cũng đừng quá buồn nản. Hãy tự hào vì anh đã ngã xuống vì quê hương và Tổ quốc!...”
