Bảo tàng Lịch sử Tp.Huế đối mặt thách thức không gian cho hơn 33.000 hiện vật
Bảo tàng Lịch sử Thành phố Huế hiện đang lưu giữ một bộ sưu tập đồ sộ với hơn 33.000 hiện vật có giá trị lịch sử và văn hóa cao. Trong số này, đáng chú ý là 2 bảo vật quốc gia thuộc nền văn hóa Chăm Pa cổ đại, cùng nhiều hiện vật chiến tranh có kích thước lớn như máy bay, xe tăng, và pháo phòng không. Những hiện vật này không chỉ có ý nghĩa quan trọng trong việc giáo dục và nghiên cứu, mà còn đòi hỏi không gian trưng bày rộng rãi và điều kiện bảo quản đặc thù để đảm bảo tính nguyên vẹn lâu dài.
Hành trình di dời và những bất cập về địa điểm
Trước năm 2020, các hiện vật chiến tranh kích thước lớn từng được trưng bày tại di tích Quốc Tử Giám triều Nguyễn, một phần của khu vực Kinh thành Huế. Tuy nhiên, sau khi được di dời về địa chỉ 268 Điện Biên Phủ (Tp.Huế) vào năm 2020, bảo tàng vẫn chưa tìm được "bến đỗ" phù hợp. Không gian tại địa điểm mới bị đánh giá là chật hẹp, không đáp ứng được yêu cầu trưng bày và bảo quản cho khối lượng hiện vật lớn mà đơn vị đang quản lý.
Thực tế này đã dấy lên nhiều ý kiến lo ngại từ các chuyên gia và cộng đồng. Họ cho rằng, một thiết chế văn hóa quan trọng như Bảo tàng Lịch sử Thành phố cần một địa điểm ổn định lâu dài, với quy mô tương xứng để tránh tình trạng di dời nhiều lần, gây lãng phí nguồn lực và ảnh hưởng tiêu cực đến công tác bảo tồn, bảo quản hiện vật.
Kế hoạch mới và những trở ngại tiếp diễn
Đến cuối năm 2025, UBND Tp.Huế đã ban hành quyết định điều chuyển khu nhà, đất số 24 đường Tố Hữu (phường Vỹ Dạ) cho Bảo tàng Lịch sử Thành phố sử dụng làm cơ sở hoạt động sự nghiệp. Địa điểm này từng là trụ sở của UBND Tp.Huế (khi còn thuộc tỉnh Thừa Thiên-Huế cũ), và sau đó là trụ sở UBND quận Thuận Hóa cũ, mang lại tiềm năng về không gian và vị trí thuận lợi.
Theo kế hoạch ban đầu, Sở Văn hóa và Thể thao được giao chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan để hoàn tất việc bàn giao, tiếp nhận tài sản. Đồng thời, một phương án sử dụng chung với Thư viện Thành phố cũng được xây dựng nhằm tối ưu hóa hiệu quả khai thác và phục vụ cộng đồng.
Đầu năm 2026, biển hiệu Bảo tàng Lịch sử Tp.Huế đã được gắn tại cổng chính khu đất 24 Tố Hữu, tạo ra sự kỳ vọng về một bước tiến mới. Tuy nhiên, sau nhiều tháng, khu vực này vẫn trong tình trạng chưa được đưa vào sử dụng, gây ra sự thất vọng và lo lắng.
Phương án chưa phù hợp và hướng đi tương lai
Theo thông tin từ Văn phòng UBND Tp.Huế, qua kiểm tra thực tế, phương án đưa bảo tàng về địa chỉ 24 Tố Hữu được đánh giá là chưa phù hợp về công năng. Dù vậy, Thành phố vẫn tạm thời giao Bảo tàng Lịch sử quản lý khu nhà đất này, trong khi chờ các cơ quan chức năng tiếp tục nghiên cứu và thống nhất phương án cuối cùng.
Hiện nay, UBND và HĐND Tp.Huế đang phối hợp chặt chẽ để xem xét, báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy nhằm quyết định vị trí trụ sở chính thức của bảo tàng. Mục tiêu là tìm ra một giải pháp ổn định, từ đó có cơ sở để sắp xếp và khai thác hiệu quả khu đất 24 Tố Hữu, đảm bảo rằng bảo tàng có thể phát huy tối đa giá trị của hơn 33.000 hiện vật quý giá, phục vụ tốt nhất cho công chúng và thế hệ tương lai.
