Miền Bắc đang trải qua đợt nắng nóng gay gắt kéo dài với nhiệt độ cao nhất vượt ngưỡng 40 độ C tại nhiều địa phương. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngày 25/6, có 6 trạm quan trắc ghi nhận nhiệt độ trên 40 độ C, bao gồm Vĩnh Yên (Phú Thọ) 40,8 độ C, Láng (Hà Nội) 40,7 độ C, Bắc Ninh 40,5 độ C, Hồi Xuân (Thanh Hóa) 40,5 độ C, Đô Lương (Nghệ An) 40,3 độ C và Hương Khê (Hà Tĩnh) 40,2 độ C.
Nắng nóng đặc biệt gay gắt ở Hà Nội
Ngày 25/5, Hà Nội ghi nhận nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất vượt 40 độ C, mức cao nhất cả nước. TS Trương Bá Kiên, Phó Giám đốc Điều hành Trung tâm Nghiên cứu Khí tượng và Khí hậu, Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển, nhận định đây không phải hiện tượng quá bất thường. Hà Nội nằm trong khu vực đồng bằng Bắc Bộ, nơi chịu tác động mạnh của đợt nắng nóng hiện nay.
Ngoài yếu tố thời tiết, khu vực nội đô Hà Nội còn chịu ảnh hưởng rõ rệt của hiệu ứng đảo nhiệt đô thị. Mật độ bê tông, nhựa đường, nhà cao tầng dày đặc cùng hoạt động giao thông, sử dụng điều hòa và tiêu thụ năng lượng lớn khiến nhiệt lượng tích tụ nhiều hơn. Do đó, trong cùng một hình thế thời tiết, nhiệt độ tại Hà Nội, đặc biệt ở các quận nội thành đô thị hóa mạnh, thường cao hơn đáng kể so với khu vực ngoại thành hoặc nơi có nhiều cây xanh, mặt nước.
Kỷ lục nhiệt độ tối ở Hà Nội từng được ghi nhận vào tháng 5/2015 là 40,3 độ C. TS Nguyễn Ngọc Huy, chuyên gia về biến đổi khí hậu và cảnh báo thiên tai, nhận định: "Hôm nay nền nhiệt khí tượng ở Hà Nội có thể tiệm cận con số này hoặc thiết lập một kỷ lục mới".
Dự báo thời tiết những ngày tới
TS Nguyễn Ngọc Huy cho biết, tối mai (27/5) sẽ diễn ra om nhiệt và mưa dông ở miền núi phía Bắc, tuy nhiên, mưa dông chỉ xuất hiện rải rác ở miền núi và trung du phía Bắc, do đó sẽ không làm cho khu vực Hà Nội và vùng lân cận hạ nhiệt. Sang ngày 28/5, mưa dông ở miền núi và trung du phía Bắc xuất hiện dày hơn, khi đó khu vực Hà Nội sẽ giảm nhiệt xuống mức 35-36 độ C.
Cơ quan khí tượng dự báo ngày mai 27/5, miền Bắc tiếp tục nắng nóng gay gắt nhưng nhiệt độ có thể giảm 1-2 độ so với hôm nay. Từ chiều tối và đêm mai, miền Bắc có mưa rào và dông rải rác, cục bộ có mưa to. Dự báo nắng nóng tiếp tục ở miền Trung trong các ngày 27-28/5 với cường độ giảm 1-2 độ so với hôm nay. Từ ngày 29/5, khu vực này còn nắng nóng cục bộ 35-36 độ.
Miền Bắc sắp có mưa dông giải nhiệt
Theo ông Nguyễn Văn Hưởng, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, nắng nóng ở Bắc Bộ có khả năng kéo dài đến khoảng ngày 27/5. Tại Trung Bộ, đợt nắng nóng sẽ kết thúc muộn hơn, khoảng ngày 28/5, khi các hình thái thời tiết thay đổi và tạo điều kiện cho mưa dông phát triển.
Dự báo từ chiều tối và đêm 27-30/5, Bắc Bộ xuất hiện mưa rào và dông rải rác, cục bộ có nơi mưa rất to, nền nhiệt giảm dần. Sau thời gian này, khu vực chuyển sang trạng thái có mưa rào và dông vài nơi, thời tiết dịu hơn rõ rệt.
Tại Trung Bộ, từ chiều tối 28-30/5 cũng bắt đầu có mưa rào và dông, góp phần chấm dứt đợt nắng nóng kéo dài nhiều ngày qua. Tuy nhiên, do vẫn chịu ảnh hưởng của vùng áp thấp nóng phía Tây nên cảm giác oi bức còn duy trì thêm trong vài ngày trước khi giảm hẳn.
Cơ quan khí tượng lưu ý, dù ban ngày trời nắng nóng nhưng vào chiều tối và đêm, nhiều nơi vẫn có khả năng xuất hiện mưa dông cục bộ. Sự chênh lệch nhiệt độ lớn trong giai đoạn chuyển mùa khiến các cơn dông dễ kèm theo hiện tượng thời tiết cực đoan như lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Từ ngày 29/5, vùng áp thấp nóng phía Tây tiếp tục suy yếu, khiến phạm vi nắng nóng thu hẹp dần, chủ yếu còn xuất hiện từ Nghệ An đến phía Đông Gia Lai. Đến ngày 30/5, nắng nóng diện rộng ở Trung Bộ được dự báo chấm dứt hoàn toàn.
Những đợt mưa dông liên tiếp cuối tháng 5 không chỉ giúp giảm nhiệt cho Bắc Bộ mà còn cải thiện đáng kể tình trạng khô nóng kéo dài thời gian qua. Tuy nhiên, người dân cần chủ động phòng tránh các hiện tượng thời tiết nguy hiểm trong cơn dông để hạn chế thiệt hại.
Dù nắng nóng đang có xu hướng suy giảm, giới chuyên gia cảnh báo thời tiết thời kỳ chuyển mùa vẫn tiềm ẩn nhiều diễn biến khó lường. Người dân nên thường xuyên cập nhật thông tin dự báo để chủ động ứng phó với mưa dông và các hiện tượng thời tiết nguy hiểm có thể xảy ra bất ngờ.
