Gia đình liệt sĩ Lê Bật Quyết (quê thôn Cổ Định, xã Tân Ninh, tỉnh Thanh Hóa) vừa nhận được tin vui sau hơn nửa thế kỷ khắc khoải: phần mộ của ông đã được xác định tại Nghĩa trang liệt sĩ Ngã Bảy (Cần Thơ) nhờ Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ do Công an tỉnh Thanh Hóa thực hiện.
Hành trình nhập ngũ và hy sinh
Liệt sĩ Lê Bật Quyết nhập ngũ năm 1971, khi mới 18 tuổi, hăng hái lên đường vào chiến trường miền Nam. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ khốc liệt, ông đã chiến đấu với tinh thần quật cường và hy sinh vào năm 1972, để lại ước mơ hòa bình còn dang dở.
Gia đình ông có 6 anh em (4 trai, 2 gái). Người anh trai cả, ông Lê Bật Quyên (79 tuổi), cũng là cựu chiến binh, nhập ngũ từ tháng 4/1965. Ông trở về mang theo di chứng chất độc da cam và không thể có con.
Nỗi day dứt kéo dài 54 năm
Khi ông Quyên xuất ngũ, em trai đã hy sinh. Cha mẹ già chỉ có một mong mỏi duy nhất trước khi nhắm mắt: tìm và đưa con trai trở về với tổ tiên. Suốt 54 năm, gia đình cùng ban liên lạc đơn vị cũ nỗ lực tìm kiếm nhưng vô vọng. "Tôi đi bộ đội khi em Quyết đang học. Khi về mới biết em đã hy sinh, thương xót lắm chứ. Mấy chục năm qua vẫn chưa tìm thấy em, day dứt lắm...", ông Quyên nghẹn ngào, câu nói liên tục bị ngắt quãng bởi cơn ho và xúc động.
Bà Lê Thị Vân (67 tuổi), em dâu liệt sĩ, là người ngày ngày thắp hương trước di ảnh và tấm bằng Tổ quốc ghi công trong căn nhà cấp 4 đơn sơ. Còn bà Lê Thị Hòa (72 tuổi), em gái, luôn mong ngóng tin tức.
Phép màu từ ngân hàng gen và chiến dịch 500 ngày đêm
Chiến dịch 500 ngày đêm do Công an tỉnh Thanh Hóa triển khai đã thu nhận hơn 41.000 mẫu ADN của thân nhân các liệt sĩ. Nhờ cơ sở dữ liệu di truyền này, phần mộ của liệt sĩ Lê Bật Quyết tại Nghĩa trang liệt sĩ Ngã Bảy (Cần Thơ) đã được xác định, kết nối với gia đình sau hơn nửa thế kỷ thất lạc.
Tin tức khiến cả gia đình vỡ òa hạnh phúc. Bà Lê Thị Hòa nghẹn ngào: "Mong ước lớn nhất lúc này là sớm đón hài cốt anh trai về với đất mẹ Tân Ninh, để vong linh cha mẹ nơi chín suối được an ủi". Người ở lại cuối cùng cũng thực hiện được di nguyện của bậc sinh thành.
Chiến dịch 500 ngày đêm đang tiếp tục giúp nhiều gia đình liệt sĩ khác tìm lại người thân, khẳng định nghĩa tình của thế hệ hôm nay với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
