Mới đây, Viện Nghiên cứu Chăn nuôi Quốc tế (ILRI), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO), Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Viện Mê Kông (MI), Viện Sức khỏe Môi trường và Phát triển bền vững (IEHSD), Trường đại học Nông Lâm Thái Nguyên (TUAF) cùng các đối tác đã phối hợp tổ chức chuỗi hoạt động nhằm hưởng ứng Ngày An toàn Thực phẩm thế giới 2026. Sự kiện này nằm trong khuôn khổ sáng kiến truyền thông nhằm thúc đẩy các giải pháp thiết thực, hướng tới xây dựng hệ thống thực phẩm an toàn hơn tại Việt Nam.
Chủ đề và mục tiêu của chiến dịch
Chiến dịch truyền thông mang chủ đề “Từ gánh nặng đến giải pháp - thực phẩm an toàn khắp mọi nơi”, quy tụ các cơ quan quản lý nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp, cộng đồng địa phương và sinh viên. Mục tiêu là thúc đẩy cách tiếp cận “Một sức khỏe” và giới thiệu những sáng kiến thiết thực có thể giúp giảm thiểu các nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Phát biểu của các lãnh đạo
Tiến sĩ Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam, nhấn mạnh: “An toàn thực phẩm là một ưu tiên của y tế công cộng. Việc phòng ngừa các bệnh truyền qua thực phẩm đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ của tất cả các bên trong hệ thống thực phẩm”. Theo bà, Việt Nam cần tiếp tục tăng cường các thực hành vệ sinh tốt, chế biến và bảo quản thực phẩm an toàn, nâng cao nhận thức người tiêu dùng, mở rộng ứng dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc, tạo thêm bằng chứng khoa học và thúc đẩy các chính sách hiệu quả hơn.
Ông Vinod Ahuja, Trưởng Đại diện FAO tại Việt Nam, cho biết: “Thực phẩm an toàn có ý nghĩa quan trọng đối với an ninh lương thực, dinh dưỡng và phát triển bền vững của hệ thống lương thực thực phẩm. Sáng kiến này cho thấy các giải pháp thiết thực đã sẵn có, nhưng để bảo đảm thực phẩm an toàn hơn cho mọi người cần có sự tham gia của toàn bộ hệ thống thực phẩm – từ người sản xuất đến người tiêu dùng, từ nhà hoạch định chính sách đến các hộ kinh doanh thực phẩm”.
Các hoạt động chính
Các hoạt động trong chiến dịch được triển khai tại tỉnh Thái Nguyên, coi đây là mô hình điểm về cơ sở thực địa Một sức khỏe, nơi các đối tác tăng cường hợp tác giữa ngành y tế, thú y và môi trường. Những nỗ lực này góp phần hiện thực hóa cách tiếp cận Một sức khỏe thông qua Đối tác Một sức khỏe Việt Nam (OHP), trong đó ILRI hiện đồng chủ trì Nhóm công tác kỹ thuật về An toàn thực phẩm.
Diễn đàn “An toàn thực phẩm trong hệ thống lương thực thực phẩm 2026”
Một trong những hoạt động nổi bật là Diễn đàn “An toàn thực phẩm trong hệ thống lương thực thực phẩm 2026”, quy tụ các cơ quan quản lý, nhà nghiên cứu, trường đại học, đối tác phát triển, doanh nghiệp và cộng đồng. Các phiên thảo luận tập trung vào chính sách, kỹ thuật quản lý an toàn thực phẩm, các nguy cơ mới nổi, đồng thời giới thiệu các giải pháp và sáng kiến đổi mới, nhấn mạnh việc đưa kiến thức và bằng chứng khoa học thành các sáng kiến có khả năng nhân rộng.
Bà Ornuma Polpanich, Giám đốc Ban Chuyển đổi Xanh và Giải pháp Liên kết của Viện Mê Kông (MI), khẳng định: “Các thách thức về an toàn thực phẩm không dừng lại ở phạm vi mỗi quốc gia và các giải pháp cũng không nên như vậy. Chúng tôi hỗ trợ chia sẻ tri thức và thúc đẩy hợp tác để các thực hành tốt, sáng kiến đổi mới và bài học kinh nghiệm có thể được chia sẻ và điều chỉnh phù hợp tại các cộng đồng và quốc gia trong khu vực Mekong”.
Hoạt động cộng đồng và sinh viên
Ở cấp cộng đồng, sinh viên, chuyên gia an toàn thực phẩm, tiểu thương và người tiêu dùng cùng tham gia các hoạt động trình diễn thực hành tốt về an toàn thực phẩm tại chợ Đồng Quang, thành phố Thái Nguyên. Hơn 200 học sinh, sinh viên của Thái Nguyên tham gia cuộc thi thiết kế poster và sản xuất video truyền thông về an toàn thực phẩm; các đội đạt giải trình bày ý tưởng tại diễn đàn.
Bà Phan Thị Hồng Phúc, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Nông Lâm Thái Nguyên, chia sẻ: “Thông qua việc thu hút sinh viên tham gia nghiên cứu và các hoạt động cộng đồng, chúng tôi mong muốn góp phần xây dựng một thế hệ kế cận có khả năng đóng góp các giải pháp cho hệ thống thực phẩm an toàn hơn”.
Chiến dịch truyền thông số
Một chiến dịch truyền thông số trên phạm vi toàn quốc cũng đang được triển khai nhằm quảng bá 5 chìa khóa để thực phẩm an toàn hơn, khuyến khích người tiêu dùng và những người tham gia chế biến, kinh doanh thực phẩm áp dụng các thực hành đơn giản nhưng hiệu quả để giảm thiểu nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Ông Nguyễn Việt Hùng, Giám đốc Khu vực châu Á của ILRI, cho biết: “Tiến bộ trong an toàn thực phẩm chỉ có thể đạt được khi nghiên cứu, chính sách và cộng đồng cùng đồng hành. Nghiên cứu giúp xác định các nguy cơ và biện pháp can thiệp hiệu quả nhất, nhưng để tạo ra tác động bền vững cần có quan hệ đối tác và sự hợp tác của nhiều bên. Chiến dịch tạo cơ hội để các bên liên quan chia sẻ kiến thức, tăng cường phối hợp và đưa các bằng chứng khoa học thành các giải pháp thực tiễn”.
Sự tham gia của sinh viên RMIT
Trước đó, trong khuôn khổ chiến dịch, gần 400 sinh viên Đại học RMIT đã tham gia cuộc thi truyền thông về an toàn thực phẩm. Hoạt động cho thấy tiềm năng của giới trẻ trong việc lan tỏa các thông điệp về an toàn thực phẩm thông qua những hình thức truyền thông sáng tạo và gần gũi với cộng đồng.
Hỗ trợ từ các đối tác
Sáng kiến này được thực hiện với sự hỗ trợ của Bộ Ngoại giao và Thương mại New Zealand, Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm Hàn Quốc và Chương trình Khoa học CGIAR về Thực phẩm Bền vững từ Chăn nuôi và Thủy sản (SAAF).
