Thanh Hóa đối mặt với thách thức quá tải rác thải và đẩy mạnh các dự án xử lý
Tại tỉnh Thanh Hóa, nhiều bãi tập kết rác thải từ các khu đô thị đã vượt quá công suất thiết kế, dẫn đến tình trạng quá tải nghiêm trọng. Một số điểm tập kết nằm khá gần khu dân cư, gây lo ngại về ô nhiễm môi trường. Đơn vị được giao quản lý và vận hành các bãi rác này đôi khi chưa thực hiện đầy đủ quy trình chôn lấp hợp vệ sinh, làm trầm trọng thêm vấn đề.
Hiện trạng các cơ sở xử lý rác thải
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có một số nhà máy xử lý rác thải đang hoạt động hoặc trong giai đoạn thử nghiệm. Nhà máy xử lý rác thải Đông Nam tại phường Đông Quang, do Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ môi trường Ecotech làm chủ đầu tư, có công suất thiết kế 500 tấn rác/ngày đêm và đang trong giai đoạn vận hành thử nghiệm.
Khu xử lý chất thải Nghi Sơn tại xã Trường Lâm được đầu tư từ năm 2009 với công suất xử lý hơn 62.000 tấn rác/năm. Giai đoạn 1 của cơ sở này đã đi vào hoạt động từ năm 2013, xử lý các loại chất thải rắn công nghiệp, chất thải nguy hại và chất thải rắn sinh hoạt bằng công nghệ chôn lấp hợp vệ sinh, với công suất 120 tấn/ngày đêm.
Nhà máy xử lý chất thải Vĩnh Lộc, do Công ty cổ phần sản xuất và thương mại Bimivina làm chủ đầu tư, có công suất thiết kế 100 tấn rác/ngày đêm và bắt đầu hoạt động từ năm 2020. Tuy nhiên, nhà máy hiện chỉ vận hành ở mức 50-60 tấn rác/ngày đêm do phạm vi thu gom rác còn hạn chế, chủ yếu tập trung tại các xã thuộc khu vực huyện Vĩnh Lộc trước đây.
Các dự án xử lý rác thải trong tương lai
Trên địa bàn tỉnh còn có một số dự án xử lý rác thải quy mô lớn đang được triển khai. Nhà máy đốt rác thải sinh hoạt phát điện tại phường Bỉm Sơn, do Công ty trách nhiệm hữu hạn Năng lượng môi trường Tianyu Thanh Hóa làm chủ đầu tư, có công suất xử lý tối đa 1.000 tấn rác/ngày đêm và phát điện 18 MW. Dự án này đang trong giai đoạn thi công các hạng mục công trình và dự kiến hoàn thành, đi vào hoạt động vào tháng 12/2026.
Ngoài ra, còn có Nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt Quảng Minh tại phường Nam Sầm Sơn với công suất 300 tấn rác/ngày đêm, và Dự án Khu xử lý chất thải Nghi Sơn giai đoạn 2 sử dụng công nghệ đốt với công suất 500 tấn rác/ngày đêm, phát điện 12MW, đang hoàn thiện các thủ tục đầu tư.
Thách thức và chỉ đạo từ lãnh đạo tỉnh
Tuy nhiên, tiến độ thực hiện các dự án này nhìn chung còn chậm so với kế hoạch. Nguyên nhân chính bao gồm thủ tục đầu tư, xây dựng, môi trường phức tạp; công tác giải phóng mặt bằng còn vướng mắc; và một số nhà đầu tư chưa tập trung đầy đủ nguồn lực để đẩy nhanh tiến độ dự án.
Tại hội nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy Thanh Hóa lần thứ 20, Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Doãn Anh đã yêu cầu Ban Thường vụ Đảng ủy Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo các cơ quan chức năng tập trung rà soát toàn diện hệ thống quy hoạch các dự án xử lý rác thải trên địa bàn. Quy hoạch phải phù hợp với thực tiễn phát triển và nhu cầu xử lý rác thải của từng khu vực.
Trước mắt, cần tập trung xử lý triệt để tình trạng rác thải tồn đọng tại các khu dân cư, không để phát sinh các điểm tập kết rác gây ô nhiễm môi trường. Các ngành, địa phương phải tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải, bảo đảm đúng quy định và hạn chế tối đa ảnh hưởng đến đời sống người dân.
Đồng chí Nguyễn Doãn Anh cũng yêu cầu sớm hoàn thiện báo cáo tổng thể về thực trạng hệ thống xử lý rác thải trên địa bàn tỉnh. Báo cáo phải làm rõ số lượng cơ sở xử lý rác, công suất thiết kế, công suất thực tế, phạm vi phục vụ, tình trạng hoạt động của từng nhà máy, đồng thời đánh giá cụ thể những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân. Báo cáo này cần kèm theo bản đồ tổng thể hệ thống các dự án xử lý rác thải để phục vụ công tác quản lý, điều hành và định hướng đầu tư mạng lưới xử lý rác thải theo hướng tập trung, hiện đại, bảo đảm hiệu quả kinh tế và phù hợp với quy hoạch phát triển của địa phương.
Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa đã giao Ủy ban nhân dân tỉnh thành lập tổ công tác chuyên trách do một đồng chí Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh làm tổ trưởng, trực tiếp chỉ đạo việc rà soát, đánh giá thực trạng và đề xuất phương án xử lý đối với từng cơ sở xử lý rác thải trên địa bàn. Ban Thường vụ Đảng ủy Ủy ban nhân dân tỉnh được giao nhiệm vụ chỉ đạo cơ quan chức năng hoàn thiện báo cáo để trình Thường trực Tỉnh ủy trước ngày 19/3/2026.
