Ngày 28/7/2026, Bộ Chính trị ban hành Chương trình hành động số 31-Ctr/TW nhằm cụ thể hóa và tổ chức thực hiện hiệu quả Kết luận số 75-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu. Văn bản được xây dựng để bảo đảm phù hợp với mô hình phát triển đất nước trong thời kỳ mới, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Theo nội dung chương trình, các nhiệm vụ, đề án, dự án quan trọng giai đoạn 2026-2030 được xác định cụ thể về trách nhiệm, tiến độ, sản phẩm đầu ra và nguồn lực thực hiện. Đây là căn cứ để các cấp, các ngành triển khai theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao, góp phần hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu mà Trung ương đã đề ra tại Kết luận số 75-KL/TW.
Động lực phát triển mới
Bộ Chính trị nhấn mạnh quan điểm xuyên suốt: “Bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu phải được xác định là một trong những động lực phát triển mới”, gắn với nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất, sức cạnh tranh của nền kinh tế và chất lượng cuộc sống của nhân dân. Văn kiện cũng khẳng định “Đầu tư cho bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu là đầu tư cho phát triển bền vững”, cần được ưu tiên bảo đảm nguồn lực tương xứng, phù hợp với tốc độ tăng trưởng và quy mô nền kinh tế.
Với cách tiếp cận này, Chương trình hành động số 31-Ctr/TW yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng nghiêm túc quán triệt sâu sắc phương châm nói trên trong toàn bộ quá trình triển khai. Việc lồng ghép mục tiêu môi trường vào chiến lược phát triển kinh tế – xã hội được coi là yếu tố then chốt để bảo đảm tăng trưởng bao trùm và bền vững.
9 nhóm nhiệm vụ chủ yếu
Chương trình đề ra 9 nhóm nhiệm vụ chủ yếu, bao trùm từ thể chế đến nguồn lực, từ phòng ngừa ô nhiễm đến thích ứng biến đổi khí hậu và chuyển đổi xanh. Cụ thể:
- Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, phát huy vai trò của hệ thống chính trị, nâng cao nhận thức của doanh nghiệp và nhân dân.
- Hoàn thiện thể chế, pháp luật; nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi; tăng cường kiểm tra, giám sát.
- Huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.
- Tập trung giải quyết các vấn đề bức xúc về môi trường; chủ động phòng ngừa, kiểm soát ô nhiễm và cải thiện chất lượng môi trường sống.
- Bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học; phát triển kinh tế dựa trên dịch vụ hệ sinh thái, khai thác và sử dụng hiệu quả tài nguyên.
- Chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, giảm thiểu rủi ro thiên tai, nâng cao mức độ an toàn của người dân và nền kinh tế.
- Đẩy mạnh chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, kinh tế carbon thấp, tăng cường quản lý phát thải nhà kính.
- Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
- Đẩy mạnh hợp tác và hội nhập quốc tế.
Việc cụ thể hóa thành 9 nhóm nhiệm vụ cho thấy cách tiếp cận tổng hợp, kết hợp giữa kiểm soát ô nhiễm truyền thống với các yêu cầu mới như tăng trưởng carbon thấp, kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi số trong quản lý môi trường. Trong đó, nhóm nhiệm vụ hoàn thiện thể chế được đặt ở vị trí nền tảng để bảo đảm tính khả thi của toàn bộ chương trình.
Phân công trách nhiệm cụ thể
Về tổ chức thực hiện, Bộ Chính trị giao nhiệm vụ rõ ràng cho các cơ quan, đơn vị. Cụ thể, Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Chính phủ, Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể Trung ương, Quân ủy Trung ương, Đảng ủy Công an Trung ương, Đảng ủy các bộ, ngành thuộc Đảng ủy Chính phủ cùng các tỉnh ủy, thành ủy phải xây dựng kế hoạch triển khai phù hợp.
Bên cạnh đó, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cũng được giao các nhiệm vụ liên quan đến tham mưu, định hướng chính sách và công tác tuyên truyền. Việc phân công chi tiết tới từng chủ thể được kỳ vọng giúp nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành, tránh chồng chéo và bảo đảm tiến độ thực hiện các mục tiêu môi trường quốc gia.
Phụ lục chỉ tiêu và danh mục dự án
Kèm theo Chương trình hành động số 31-Ctr/TW là các phụ lục quan trọng, gồm: Bảng các chỉ tiêu chủ yếu giai đoạn 2026-2030 và Danh mục các nhiệm vụ, chương trình, đề án, dự án, chiến lược quan trọng giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045. Những phụ lục này tạo cơ sở để theo dõi, đánh giá kết quả thực hiện một cách định lượng và minh bạch.
Toàn văn Chương trình hành động được đăng tải dưới dạng tệp PDF với tên gọi “chuong-trinh-hanh-dong-cua-bo-chinh-tri-thuc-hien-ket-luan-so-75-ve-bao-ve-moi-truong-va-ung-pho-bien-doi-khi-hau.pdf”, giúp các cơ quan, tổ chức và người dân tra cứu, cập nhật đầy đủ nội dung chi tiết. Động thái này nằm trong nỗ lực công khai, minh bạch hóa các văn bản chỉ đạo, điều hành của Trung ương.
