Thanh thiếu niên trở thành tác nhân tích cực trong kiến tạo đô thị an toàn
Thanh thiếu niên tại các đô thị Việt Nam là nhóm sử dụng thường xuyên hạ tầng giao thông và không gian công cộng. Dù những năm gần đây chứng kiến nhiều chuyển biến tích cực trong thiết kế đô thị và an toàn giao thông, việc đáp ứng đúng nhu cầu của giới trẻ vẫn còn hạn chế. Tạo thêm cơ hội để thanh thiếu niên tham gia đóng góp ý kiến sẽ giúp các giải pháp trở nên toàn diện, hiệu quả hơn, đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu cầu của chính các em.
Tiếng nói từ các tổ chức quốc tế và địa phương
Bà Mirjam Sidik, Tổng giám đốc điều hành Tổ chức AIP Foundation nhấn mạnh: “Chúng tôi đánh giá cao cách tiếp cận lấy học sinh làm trung tâm trong phát triển đô thị. Việc lồng ghép giáo dục với trải nghiệm thực tiễn đã trang bị cho thanh thiếu niên kiến thức, kỹ năng và sự tự tin, qua đó phát huy vai trò là những tác nhân tích cực trong cộng đồng. Chúng tôi cam kết tiếp tục đồng hành cùng các đối tác để xây dựng một thế hệ công dân trẻ có trách nhiệm, hướng tới sự phát triển bền vững của Việt Nam.”
Chiến dịch này thuộc dự án “Tuổi trẻ hành động vì những thành phố đáng sống” và “Tuổi trẻ và những cung đường biết nói”, nhằm tạo cơ hội cho thanh niên tham gia có ý nghĩa vào quá trình ra quyết định, thúc đẩy giao thông bền vững và cùng kiến tạo những đô thị an toàn, đáng sống hơn. Dựa trên nền tảng thành công từ giai đoạn thí điểm tại Thành phố Hồ Chí Minh, Pleiku và Yên Bái trong ba năm 2021-2024, giai đoạn mở rộng hiện được triển khai tại tỉnh Vĩnh Long và An Giang.
Bà Susanna Hausmann, Trưởng Nhóm Phát triển đô thị, Quỹ Botnar chia sẻ: “Tại Quỹ Botnar, chúng tôi tin rằng thanh niên cần trở thành những đối tác tích cực trong việc định hình các thành phố nơi họ sinh sống. Khi sự tham gia của thanh niên không chỉ dừng lại ở việc bày tỏ tiếng nói mà được chuyển hóa thành hành động chung, các thành phố sẽ trở nên khỏe mạnh và toàn diện hơn.”
Ông Atsani Ariobowo, Giám đốc Sáng kiến Sức khỏe trẻ em và thanh thiếu niên, Quỹ FIA cho biết: “Lắng nghe tiếng nói của thanh thiếu niên không chỉ là một khẩu hiệu giáo dục mà còn mang lại những lợi ích cụ thể cho xã hội. Khi học sinh được tham gia định hình môi trường sống của chính mình, các em sẽ hiểu sâu sắc hơn về an toàn giao thông và trở thành những người tích cực lan tỏa hành vi an toàn.”
Đại diện Google.org chia sẻ: “Đối với Google.org, chúng tôi ủng hộ các sáng kiến được xây dựng dựa trên bằng chứng và dữ liệu nhằm tạo ra tác động thiết thực. Thanh thiếu niên là một trong những nhóm tham gia giao thông dễ bị tổn thương nhất, nhưng sự tham gia của các em còn hạn chế trong các quyết định về giao thông và phát triển đô thị. Khi người trẻ được trang bị dữ liệu, công cụ số và cơ hội tham gia thực tiễn, bằng chứng sẽ được chuyển hóa thành hành động.”
Hoạt động thực tiễn và phản hồi từ học sinh
Trong suốt sự kiện, học sinh đóng vai trò là những người tham gia tích cực. Thông qua các hoạt động như xây dựng mô hình “Thành phố mơ ước đáng sống”, điều phối các gian hàng trò chơi tương tác và tham gia các phiên Tọa đàm (Youth Talk), các em đã chia sẻ nhiều ý kiến thiết thực nhằm cải thiện an toàn giao thông và môi trường đô thị tại cộng đồng.
Mỹ Linh (tên học sinh được thay đổi), học sinh trường Lưu Văn Liệt, 16 tuổi chia sẻ: “Sự kiện này giúp em nhận ra vai trò của mình trong thành phố theo một cách hoàn toàn khác. Khi người trẻ được tham gia từ sớm, chúng em sẽ quan tâm hơn đến an toàn, môi trường sống và tương lai của thành phố.”
Trong khuôn khổ sự kiện, các bạn thanh thiếu niên nòng cốt hay còn gọi là lãnh đạo trẻ đến từ các trường dự án cũng đã được giới thiệu về vai trò và trách nhiệm rõ ràng nhằm hiện thực hóa ý tưởng thành hành động, với sự hỗ trợ của các cơ quan nhà nước và tổ chức quốc tế.
Ông Trịnh Văn Ngoãn, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Vĩnh Long nhấn mạnh: “Khi thanh thiếu niên được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng lãnh đạo, đất nước sẽ được hưởng lợi từ một thế hệ công dân năng động, có trách nhiệm và sẵn sàng đóng góp vào sự phát triển bền vững.”
Cam kết dài hạn và công cụ hỗ trợ
Sự kiện một lần nữa khẳng định cam kết chung trong việc thúc đẩy sự tham gia có ý nghĩa của thanh thiếu niên vào quá trình cải thiện an toàn giao thông chung quanh khu vực trường học, qua đó góp phần xây dựng các đô thị và cộng đồng an toàn hơn. Điều quan trọng hơn, đây là khởi đầu của một hành trình dài hạn, trong đó thanh thiếu niên sẽ tiếp tục được hỗ trợ các công cụ như Ứng dụng Kết nối Thanh thiếu niên (YEA) để phản ánh thực trạng, đề xuất giải pháp đồng sáng tạo và chủ động đóng góp vào việc xây dựng những thành phố an toàn và đáng sống hơn tại các địa phương trong dự án.
