Xung đột Trung Đông gây thiếu hụt nhiên liệu, hàng không Việt Nam đối mặt với nguy cơ hủy chuyến
Cuộc xung đột tại Trung Đông đang tạo ra những tác động tiêu cực đến ngành hàng không Việt Nam, đặc biệt là vấn đề nguồn cung nhiên liệu hàng không (Jet A-1). Theo đánh giá từ Phó Cục trưởng Hàng không Việt Nam, ông Đỗ Hồng Cẩm, tình hình chiến sự đã dẫn đến việc hạn chế nguồn cung, khiến các hãng hàng không trong nước phải đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nghiêm trọng. Điều này đe dọa trực tiếp đến hoạt động khai thác và duy trì các đường bay quan trọng.
Vietnam Airlines tạm dừng nhiều đường bay nội địa
Trước tình hình này, Tổng công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) đã xác định mục tiêu ưu tiên là duy trì các đường bay kết nối hàng không quốc gia, đảm bảo hoạt động giao thương, du lịch và đối ngoại của đất nước. Đồng thời, hãng cũng tập trung duy trì các đường bay huyết mạch nội địa để phục vụ nhu cầu đi lại của người dân. Tuy nhiên, để ứng phó với khó khăn, Vietnam Airlines dự kiến sẽ tạm dừng khai thác tại nhiều đường bay từ ngày 1/4/2026.
Các đường bay bị ảnh hưởng bao gồm:
- Hải Phòng - Buôn Mê Thuột
- Hải Phòng - Cam Ranh
- Hải Phòng - Phú Quốc
- Hải Phòng - Cần Thơ
- Thành phố Hồ Chí Minh - Vân Đồn
- Thành phố Hồ Chí Minh - Rạch Giá
- Thành phố Hồ Chí Minh - Điện Biên
Tổng cộng, có 23 chuyến bay mỗi tuần sẽ bị hủy trên các đường bay này, gây ảnh hưởng đáng kể đến lịch trình di chuyển của hành khách.
Giá nhiên liệu tăng mạnh và giải pháp phụ thu
Diễn biến giá nhiên liệu hàng không trong những ngày gần đây cho thấy xu hướng tăng mạnh trên thị trường năng lượng toàn cầu. Từ ngày 20 đến 22/3, nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng tại Trung Đông đã đẩy giá dầu thô Brent dao động quanh mức 110-120 USD/thùng, trong khi WTI ghi nhận khoảng 110-114 USD/thùng. Tại châu Á, giá Jet A-1 duy trì ở mức rất cao, phổ biến từ 220-230 USD/thùng, kéo theo chênh lệch giá giữa nhiên liệu hàng không và dầu thô tiếp tục nới rộng. Đỉnh điểm, mức chênh lệch này đã tăng lên 33,11 USD/thùng vào ngày 18/3 và đạt đỉnh 39,6 USD/thùng cùng ngày.
Ông Đỗ Hồng Cẩm cho biết: "Do giá nhiên liệu hàng không tăng đột biến và nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, hiện tại, các hãng hàng không Việt Nam đang xây dựng kế hoạch phụ thu nhiên liệu trên các đường bay quốc tế và có thể áp dụng từ đầu tháng 4/2026." Điều này đồng nghĩa với việc hành khách có thể phải chi trả thêm khoản phí để bù đắp chi phí nhiên liệu tăng cao.
Xu hướng phụ thu nhiên liệu trên toàn cầu
Cục Hàng không Việt Nam đã tiến hành một cuộc khảo sát nhanh về kế hoạch phụ thu nhiên liệu, thực hiện tại gần 40 hãng hàng không quốc tế và khu vực. Kết quả cho thấy hơn 60% các hãng đã, đang hoặc dự kiến áp dụng tăng phụ thu nhiên liệu hoặc điều chỉnh nâng giá vé kể từ giữa tháng 3/2026. Có hai hình thức chính được áp dụng:
- Điều chỉnh trực tiếp vào giá vé cơ sở: Các hãng như Air France, Thai Airways và United Airlines tách riêng phần phụ thu nhiên liệu và điều chỉnh trực tiếp vào giá vé cơ sở, với mức tăng phổ biến từ 5-20% tùy theo đường bay và hạng dịch vụ.
- Áp dụng phụ thu nhiên liệu riêng: Một số hãng như Malaysia Airlines, Batik Air, All Nippon Airways và China Southern Airlines áp dụng phụ thu nhiên liệu như một khoản thu bổ sung ngoài giá vé cơ bản. Mức điều chỉnh linh hoạt theo diễn biến giá nhiên liệu, dao động từ khoảng 130.000 đồng đến hơn 10 triệu đồng mỗi vé, tùy thuộc vào cự ly bay và hạng dịch vụ.
Đối với vận tải hàng hóa, các hãng như Lufthansa và Korean Air cũng áp dụng phụ thu nhiên liệu ở mức khoảng 17.000-40.000 đồng/kg, phản ánh áp lực chi phí lan rộng trong ngành hàng không toàn cầu.
Tóm lại, cuộc xung đột Trung Đông không chỉ gây ra thiếu hụt nhiên liệu mà còn đẩy giá cả lên cao, buộc các hãng hàng không Việt Nam phải thực hiện các biện pháp mạnh mẽ như hủy chuyến và áp dụng phụ thu để duy trì hoạt động. Ngành hàng không đang đối mặt với thách thức kép, đòi hỏi sự linh hoạt và chiến lược ứng phó kịp thời để giảm thiểu tác động đến hành khách và nền kinh tế.
