Dự án Quốc lộ 46 Vinh-Nam Đàn đối mặt với thách thức lớn về mặt bằng
Dự án cải tạo, mở rộng Quốc lộ 46 đoạn Vinh-Nam Đàn, với tổng chiều dài hơn 10km và tổng mức đầu tư dự tính lên đến 500 tỷ đồng từ nguồn vốn trung hạn của Trung ương, đang gặp phải nhiều trở ngại nghiêm trọng. Được xác định là dự án trọng điểm của tỉnh Nghệ An, dự kiến thi công trong vòng 12 tháng kể từ thời điểm khởi công vào tháng 3/2025, nhưng đến nay, công trình vẫn trong tình trạng ngổn ngang với nhiều đoạn chưa thể triển khai thi công.
Khó khăn chồng chất từ giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng
Theo báo cáo từ chủ đầu tư dự án là Ban Quản lý dự án 85 thuộc Bộ Xây dựng, dự án đang đối mặt với không ít khó khăn, vướng mắc chủ yếu liên quan đến công tác giải phóng mặt bằng và di dời các công trình hạ tầng kỹ thuật. Cụ thể, việc di chuyển hệ thống điện trung và hạ thế, cáp viễn thông cùng đường nước sinh hoạt đang gây ra sự chậm trễ đáng kể.
Hiện tại, nhà thầu chỉ mới tổ chức thi công được 7,93km trên tổng chiều dài 10,69km, còn khoảng 2,76km chưa thể triển khai do thiếu mặt bằng sạch. Dự án yêu cầu thu hồi 5,08ha đất, ảnh hưởng đến 997 hộ dân. Mặc dù khu tái định cư rộng 1ha đã hoàn thành và bàn giao cho ba hộ tại xã Kim Liên và xã Đại Huệ, nhưng vẫn còn 66 hộ tại các xã Đại Huệ, Vạn An và Kim Liên chưa nhận được tiền đền bù dù phương án đã được phê duyệt, dẫn đến việc chưa thể tháo dỡ công trình.
Tình hình thực tế tại địa bàn xã Kim Liên
Ghi nhận của phóng viên vào ngày 2/4 tại xã Kim Liên, nơi có 7,3km chiều dài dự án đi qua, cho thấy nhiều vị trí trên tuyến vẫn trong tình trạng thi công dang dở. Ông Trần Thanh Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Kim Liên, cho biết xã có 769 hộ gia đình bị ảnh hưởng đất ở và đất nông nghiệp. Tất cả hộ dân đã bàn giao mặt bằng theo chỉ đạo trước ngày 15/1/2026, nhưng hiện còn 54 hộ chưa nhận được tiền đền bù do đang chờ nguồn vốn bổ sung.
Tổng số tiền đền bù giải phóng mặt bằng ban đầu được phê duyệt là 125 tỷ đồng, sau đó điều chỉnh lên 170 tỷ đồng do giá đền bù tăng. Ông Hải chia sẻ: "Ngày 31/3, nguồn vốn bổ sung đã về kho bạc, chúng tôi đang làm thủ tục để thực hiện chi trả cho người dân. Dự kiến việc chi trả sẽ hoàn thành trong vài ngày tới."
Tiến độ di dời hạ tầng chậm chạp
Liên quan đến việc di dời hạ tầng, Công ty cổ phần Cấp nước Nghệ An phải di dời hơn 10.000m đường ống, nhưng tốc độ thi công chỉ đạt trung bình 43 m/ngày, không đáp ứng yêu cầu. Ông Nguyễn Văn Hà, Phó Giám đốc Công ty, cho biết đơn vị đang tăng cường nhiều mũi thi công để đẩy nhanh tốc độ di dời và lắp đặt gần 30.000m đường ống còn lại, với mục tiêu hoàn thành trước ngày 15/4.
Đối với hạng mục di dời điện chiếu sáng, hơn 200 cột điện đã được dựng xong, và đơn vị thi công đang thực hiện công đoạn sang dây và thu hồi cột cũ, dự kiến hoàn thành trước ngày 15/4. Tuy nhiên, lãnh đạo Ủy ban nhân dân xã Kim Liên cho biết bão số 5 và bão số 10 đã khiến nguồn vật tư cột và thiết bị điện bị khan hiếm, ảnh hưởng đến công tác thi công.
Phản ứng từ nhà thầu và chỉ đạo của tỉnh
Ông Phạm Đình Hạnh, Giám đốc Công ty TNHH Hòa Hiệp, nhấn mạnh rằng việc thiếu mặt bằng sạch đã làm chậm tiến độ thi công so với kế hoạch ban đầu, không chỉ ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh của đơn vị mà còn tác động đến an toàn giao thông, môi trường và đời sống nhân dân trong khu vực. Ông đề nghị các đơn vị, địa phương liên quan vào cuộc quyết liệt để giải phóng mặt bằng và di dời các công trình hạ tầng kỹ thuật.
Trong chuyến kiểm tra thực tế vào ngày 30/3, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An Hoàng Phú Hiền đã nhấn mạnh tầm quan trọng của dự án trong phát triển kinh tế-xã hội và du lịch của tỉnh. Ông yêu cầu chủ đầu tư và các đơn vị liên quan tập trung giải quyết dứt điểm các vướng mắc về mặt bằng và di dời hạ tầng, hoàn thành trước ngày 15/4.
Khó khăn về nguồn vốn giải phóng mặt bằng, với số tiền đội lên khoảng 96,343 tỷ đồng so với tổng mức đầu tư ban đầu, đã được tháo gỡ khi Bộ Xây dựng thống nhất cho phép sử dụng chi phí dự phòng. Kinh phí hiện đã được chuyển về cho các địa phương, và chính quyền các xã Kim Liên, Vạn An, Đại Huệ được yêu cầu hoàn thành việc chi trả trong vài ngày tới, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp cản trở thi công.
Để sớm hoàn thành dự án và thông suốt tuyến giao thông huyết mạch dẫn về Khu di tích quốc gia đặc biệt Kim Liên, lãnh đạo tỉnh Nghệ An yêu cầu các địa phương, đơn vị nghiêm túc kiểm điểm, rút kinh nghiệm và xử lý dứt điểm các vướng mắc. Nếu tiếp tục chậm trễ, trách nhiệm của người đứng đầu sẽ được xem xét xử lý.
