Ngành hàng không Việt Nam đối mặt nguy cơ thiếu nhiên liệu bay từ tháng 4
Theo thông tin từ Cục Hàng không Việt Nam, các hãng bay trong nước có thể phải đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu máy bay bắt đầu từ tháng 4 năm nay. Nguyên nhân chính là do nguồn cung từ khu vực bị gián đoạn, khi một số đối tác lớn như Trung Quốc và Thái Lan dự kiến hạn chế xuất khẩu nhiên liệu để ưu tiên đảm bảo nhu cầu nội địa.
Phụ thuộc lớn vào nhập khẩu và tình trạng khan hiếm
Việt Nam hiện phụ thuộc đáng kể vào nguồn nhập khẩu nhiên liệu hàng không, với khoảng 70% nhu cầu phải nhập khẩu và hơn 60% nguồn cung đến từ Trung Quốc và Thái Lan. Tình hình càng trở nên phức tạp khi hầu hết các nhà cung cấp và nhà máy trong khu vực không có hàng sẵn. Các quốc gia có năng lực sản xuất và xuất khẩu lớn như Hàn Quốc và Nhật Bản cũng đang phải đối mặt với nguy cơ giảm hoặc ngừng xuất khẩu, dẫn đến tình trạng tranh mua và đẩy giá lên cao.
Ông Uông Việt Dũng, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam, nhận định rằng với tính chất phức tạp và chưa xác định thời điểm kết thúc, ngành vận tải hàng không sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn trong các tháng tới. Các yếu tố bao gồm việc tăng giá nhiên liệu, sụt giảm nhu cầu du lịch và giao thương trực tiếp, đứt gãy chuỗi cung ứng hàng hóa, cũng như việc siết chặt chi tiêu của người dân.
Nguồn cung hiện tại chỉ đảm bảo đến hết tháng 3
Nhiều doanh nghiệp cung cấp nhiên liệu cho biết nguồn cung hiện tại chỉ có thể đảm bảo đến hết tháng 3, trong khi việc nhập hàng cho giai đoạn sau đang gặp nhiều khó khăn do đối tác trì hoãn giao hàng. Trên thị trường quốc tế, giá nhiên liệu bay cũng đang tăng nhanh do biến động địa chính trị toàn cầu. Cụ thể, giá nhiên liệu Jet A-1 tại thị trường Singapore đã tăng từ khoảng 83–89 USD/thùng lên hơn 230 USD/thùng, tương đương mức tăng tới 160% trong thời gian ngắn.
Chi phí vận hành tăng mạnh và tác động đến giá vé
Nhiên liệu hiện chiếm khoảng 35–40% tổng chi phí vận hành của các hãng hàng không, nên khi giá nhiên liệu tăng mạnh, chi phí khai thác của doanh nghiệp lập tức bị đẩy lên cao. Theo Hiệp hội Vận tải hàng không quốc tế (IATA), giá Jet A-1 tăng sẽ khiến chi phí khai thác của các hãng hàng không đội thêm 50-60%. Nếu giá tăng đến mức 200 USD/thùng trở lên, chi phí có thể tăng trên 70%.
Chi phí nhiên liệu tăng khiến nhiều hãng bay phải cân nhắc điều chỉnh kế hoạch khai thác. Giá vé máy bay được cho là khó tránh khỏi áp lực tăng trong thời gian tới, đặc biệt khi bước vào giai đoạn cao điểm du lịch như dịp lễ 30/4 – 1/5 và mùa hè. Giá vé máy bay tăng cũng có thể kéo theo giá tour du lịch, bởi chi phí vận chuyển bằng đường hàng không thường chiếm tỷ trọng lớn trong giá tour.
Giải pháp đề xuất và triển vọng ngành du lịch
Để giảm bớt áp lực cho ngành hàng không, Cục Hàng không Việt Nam đã đề xuất một số giải pháp như:
- Miễn hoặc giảm thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu bay trong một thời gian nhất định.
- Xem xét giảm thuế VAT đối với nhiên liệu hàng không.
- Cho phép áp dụng phụ thu nhiên liệu linh hoạt theo biến động giá Jet A-1.
- Làm việc với các quốc gia cung cấp để đảm bảo nguồn nhập khẩu nhiên liệu.
Ngoài ra, ngành hàng không cũng đang nghiên cứu tối ưu đường bay, giảm thời gian bay và tiết kiệm nhiên liệu để giảm chi phí khai thác. Dù đối mặt nhiều thách thức, ngành du lịch Việt Nam vẫn ghi nhận lượng khách quốc tế tăng tích cực, với hơn 4 triệu lượt khách trong 2 tháng đầu năm 2026, chiếm 195% mục tiêu cả năm, và được kỳ vọng tiếp tục tăng trưởng mạnh trong năm nay.
Các doanh nghiệp du lịch cho rằng nếu nguồn cung nhiên liệu sớm được ổn định, giá vé và giá tour sẽ được giữ ở mức hợp lý, giúp duy trì đà phục hồi của ngành trong mùa cao điểm sắp tới.
