Lo lắng về an toàn pin xe điện
Gia đình ông Điệp chỉ có hai vợ chồng, nhu cầu đi lại không nhiều. Chiếc xe máy xăng Honda Wave Alpha mua gần 1 năm trước với giá 20 triệu đồng chủ yếu phục vụ nhu cầu cá nhân. Khi có chủ trương về vùng phát thải thấp, ông tìm mua xe máy cũ nhưng bị ép giá chỉ còn 5 triệu đồng. Việc mua xe điện mới với giá tối thiểu 30 triệu đồng không phải rào cản lớn nhất, mà là yếu tố an toàn về pin. Sạc pin tại nhà không đảm bảo do không gian chật, sạc qua đêm phải canh chừng gây bất tiện. Do đó, ông Điệp tính sạc pin ban ngày ngoài đường.
Ông cũng mong chờ chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện sử dụng năng lượng sạch mà UBND TP. Hà Nội từng đưa ra dự thảo năm 2025 nhưng chưa có thông tin cụ thể. Ông đề nghị tăng tiền hỗ trợ cho người khó khăn sống trong vùng lõi và ban hành chính sách sớm để thực hiện đồng bộ.
Khó khăn về hạ tầng và nhà trọ
Anh Khổng Quốc Anh (40 tuổi, quê Phú Thọ, tạm trú tại phường Hoàng Văn Thụ, Hà Nội) làm đầu bếp trong phố cổ, hiểu rõ chiếc xe máy xăng mưu sinh sẽ không phù hợp khi vùng phát thải thấp thí điểm. Anh không lo ngại việc đổi xe điện vì có thể xoay xở, nhưng khu trọ tập thể nơi gia đình thuê không cho để xe điện do không có hạ tầng, càng không thể sạc. Nếu chuyển đổi, anh buộc phải chuyển nhà trọ. Qua khảo sát, những khu có chỗ để xe và sạc an toàn cách hồ Hoàn Kiếm khoảng 10 km có giá thuê lên tới 5 triệu đồng/tháng, khiến chi phí sinh hoạt tăng và khó tìm nơi ở phù hợp.
Chính sách hỗ trợ vẫn đang chờ
Một cán bộ Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho biết chính sách hỗ trợ do Sở Xây dựng chủ trì, chưa đến bước đăng tải lấy ý kiến công khai. Dự thảo Nghị quyết cuối năm 2025 quy định hỗ trợ trực tiếp cho cá nhân có nơi thường trú hoặc tạm trú liên tục từ 2 năm tại Hà Nội, là chủ sở hữu xe máy xăng đăng ký trước khi ban hành nghị quyết, khi chuyển đổi sang xe năng lượng sạch giá trị từ 10 triệu đồng. Mỗi cá nhân được hỗ trợ 1 xe từ khi nghị quyết có hiệu lực đến trước ngày 1.1.2030, mức hỗ trợ 20% giá trị xe nhưng không quá 5 triệu đồng; riêng hộ nghèo hỗ trợ 100% nhưng không quá 20 triệu đồng, hộ cận nghèo hỗ trợ 80% nhưng không quá 15 triệu đồng.
Người dân có thể chọn nhận hỗ trợ bằng thẻ vé giao thông công cộng thay vì tiền mặt. Thành phố cũng hỗ trợ 30% tiền lãi vay khi mua trả góp xe máy điện trong thời hạn không quá 12 tháng.
Đề xuất phân tầng hỗ trợ
Ông Trịnh Xuân An, đại biểu Quốc hội chuyên trách, nhấn mạnh cần cơ chế hỗ trợ phù hợp để chính sách nhận được đồng thuận. Ông đề nghị thiết kế chính sách phân tầng: đối với người thu nhập thấp, lao động tự do sử dụng xe cũ mưu sinh, cần hỗ trợ tài chính, vay ưu đãi, cơ chế đổi xe; đối với người đi làm hàng ngày vào trung tâm, hỗ trợ gián tiếp qua giao thông công cộng chi phí hợp lý; đối với doanh nghiệp vận tải, taxi, cần tín dụng, hạ tầng thuận lợi; và đối với cư dân trong vùng phát thải thấp, cần lộ trình chuyển tiếp hợp lý, tránh xáo trộn lớn.
