Phan Thị Thu Trang (26 tuổi), người Khmer, xuất thân từ gia đình khó khăn ở xã Cô Tô, An Giang, vừa tốt nghiệp thủ khoa đầu ra ngành ngôn ngữ Trung Quốc, Trường ĐH Thủ Dầu Một với GPA 3,96/4,0 năm 2026. Trước đó, cô từng làm công nhân xưởng gỗ 14 tiếng mỗi ngày để mưu sinh.
Hành trình từ công nhân đến giảng đường
Sau khi tốt nghiệp THPT năm 2018, Trang lên Bình Dương làm công nhân tại Công ty TNHH quốc tế Miền Đông Việt Nam, chuyên sản xuất gỗ. Từ tháng 7/2018 đến tháng 4/2021, mỗi ngày cô làm việc từ 6 giờ sáng đến gần 22 giờ, trung bình 14 tiếng/ngày, thu nhập khoảng 10 triệu đồng/tháng. “Công việc có cường độ rất cao, môi trường nhiều bụi gỗ nên sức khỏe cũng bị ảnh hưởng”, Trang nhớ lại.
Nghỉ việc vì dịch Covid-19, Trang tự học tiếng Trung tại phòng trọ và trở thành phiên dịch văn phòng tại một doanh nghiệp hóa chất ở Bình Dương. Công việc ổn định nhưng cô nhận ra mình muốn đi xa hơn: “Em muốn trở thành người đầu tiên trong gia đình có bằng đại học”. Quyết định nghỉ việc để đi học không nhận được sự đồng thuận của gia đình vì kinh tế khó khăn, nhưng Trang vẫn theo đuổi con đường học vấn. Tháng 10/2022, cô chính thức trở thành sinh viên.
Vượt nguy cơ bảo lưu, trở thành thủ khoa
Khó khăn lớn nhất trong những năm đại học là tài chính. Năm thứ hai, Trang từng tính chuyện bảo lưu vì mẹ không còn khả năng đóng học phí. “May mắn, các giảng viên của khoa biết hoàn cảnh nên đã kết nối với một hiệp hội thương gia để trao học bổng, giúp em tiếp tục việc học. Đó là sự giúp đỡ mà em luôn ghi nhớ và biết ơn”, Trang nói.
Để tự trang trải, Trang liên tục làm thêm: nhân viên siêu thị, quán cà phê, gia sư, dạy tiếng Trung. “Có thời điểm dịp Tết, em vừa làm thời vụ 8 tiếng mỗi ngày vừa đến trường học khiến cơ thể kiệt sức, mắc bệnh gần một tháng mới hồi phục”, cô kể. Bí quyết học tập của Trang là học ngay từ đầu học kỳ, chia nhỏ kiến thức và duy trì kỷ luật mỗi ngày. Cô tự tạo môi trường tiếng Trung bằng cách đọc sách, xem tin tức, luyện nghe, giao tiếp và đi dạy.
Nhờ nỗ lực, Trang đạt học bổng khuyến khích học tập suốt 8 học kỳ liên tiếp và tốt nghiệp với GPA 3,96/4,0, trở thành thủ khoa đầu ra ngành ngôn ngữ Trung Quốc năm 2026. “Em muốn mẹ biết rằng em đã làm được đúng như lời mình từng hứa”, Trang xúc động nói.
Nhận xét từ giảng viên và ước mơ tương lai
Ông Bùi Đức Anh, Giám đốc Trung tâm Ngoại ngữ, Phó trưởng khoa Ngoại ngữ, Trường ĐH Thủ Dầu Một, nhận xét: “Phan Thị Thu Trang là sinh viên có thành tích học tập nổi bật, luôn giữ thái độ nghiêm túc và tinh thần cầu tiến. Hoàn cảnh gia đình khó khăn nhưng em có ý thức vượt khó rất lớn, trưởng thành hơn nhiều bạn cùng lứa. Kết quả này vẫn khiến nhiều giảng viên bất ngờ bởi ngoài chuyên ngành, Trang còn đạt điểm rất cao ở các học phần đại cương”.
Trang mong muốn tiếp tục học lên thạc sĩ và tiếp cận mô hình giáo dục tiên tiến ở nước ngoài để trở về làm giảng viên. Cô chia sẻ: “Em mong mọi người nhớ đến mình là người luôn biết ơn và sẵn sàng trao lại cơ hội cho thế hệ sau. Nếu có thể giúp nhiều bạn trẻ, đặc biệt là người Khmer và các bạn có hoàn cảnh khó khăn, tin rằng tri thức có thể thay đổi cuộc đời thì đó mới là thành công lớn nhất”.
Trang nhắn nhủ: “Em từng là công nhân nên hiểu cảm giác phải lựa chọn giữa mưu sinh và ước mơ. Nếu hôm nay chưa thể học thì đừng từ bỏ việc học mãi mãi. Hãy tiếp tục học bằng bất cứ cách nào có thể. Xuất phát điểm có thể khác nhau, nhưng tương lai không hoàn toàn được quyết định bởi nơi mình bắt đầu, mà bởi việc mình có đủ kiên trì để tiếp tục hay không”.
