Nhiều địa phương trên cả nước đã công bố kế hoạch triển khai miễn phí sách giáo khoa cho học sinh từ năm học 2026-2027, nhằm giảm bớt gánh nặng tài chính cho các gia đình và đảm bảo công bằng trong tiếp cận giáo dục.
Chính sách miễn phí sách giáo khoa mở rộng
Theo thông tin từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, tính đến tháng 3/2025, đã có ít nhất 15 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đăng ký tham gia chương trình cung cấp sách giáo khoa miễn phí. Các địa phương này bao gồm Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, cùng nhiều tỉnh như Quảng Ninh, Bắc Ninh, Lâm Đồng, và Kiên Giang.
Chương trình dự kiến sẽ áp dụng cho tất cả học sinh từ lớp 1 đến lớp 12 trong hệ thống giáo dục công lập. Mỗi học sinh sẽ được nhận một bộ sách giáo khoa mới vào đầu năm học, do ngân sách địa phương chi trả. Ước tính, mỗi bộ sách có giá từ 200.000 đến 500.000 đồng tùy theo cấp học, giúp mỗi gia đình tiết kiệm đáng kể.
Mục tiêu giảm gánh nặng tài chính
Bà Nguyễn Thị Hồng, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Ninh, cho biết: “Việc miễn phí sách giáo khoa là một bước tiến quan trọng, đặc biệt với các gia đình có thu nhập thấp. Năm học 2025-2026, tỉnh đã thí điểm ở một số huyện và nhận được phản hồi tích cực. Từ năm 2026-2027, chúng tôi sẽ mở rộng ra toàn tỉnh.”
Theo thống kê, chi phí sách giáo khoa hiện chiếm khoảng 10-15% tổng chi phí đầu năm học của một học sinh. Với chính sách này, hàng triệu gia đình sẽ giảm bớt áp lực tài chính, đặc biệt ở khu vực nông thôn và miền núi, nơi thu nhập bình quân đầu người còn thấp.
Lộ trình và nguồn vốn thực hiện
Chính sách được triển khai theo lộ trình, bắt đầu từ năm học 2026-2027. Các địa phương sẽ sử dụng ngân sách địa phương kết hợp với hỗ trợ từ ngân sách trung ương. Dự kiến, tổng kinh phí cho chương trình này trên toàn quốc lên tới hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm.
Ông Lê Văn Hùng, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, nhấn mạnh: “Đây là chính sách mang tính nhân văn, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với giáo dục. Chúng tôi khuyến khích các địa phương có điều kiện tham gia sớm để tạo hiệu ứng lan tỏa.”
Tác động đến ngành xuất bản và thị trường sách
Việc miễn phí sách giáo khoa cũng tác động đến các nhà xuất bản và cửa hàng sách. Các nhà xuất bản sẽ phải điều chỉnh kế hoạch sản xuất và phân phối, tập trung vào đấu thầu với các địa phương. Một số doanh nghiệp cho rằng điều này có thể làm giảm doanh thu từ kênh bán lẻ, nhưng bù lại, khối lượng đặt hàng lớn từ các tỉnh sẽ ổn định hơn.
Chị Trần Thị Lan, chủ một cửa hàng sách tại Hà Nội, chia sẻ: “Nhiều phụ huynh đã hỏi về chính sách này. Tôi nghĩ nó sẽ giúp ích rất nhiều cho các gia đình, dù có thể ảnh hưởng đến việc kinh doanh của tôi.”
Kỳ vọng vào tương lai
Với sự vào cuộc của nhiều địa phương, kỳ vọng rằng đến năm 2030, 100% học sinh phổ thông trên cả nước sẽ được miễn phí sách giáo khoa. Bộ Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng đề án tổng thể để trình Chính phủ phê duyệt, nhằm nhân rộng mô hình này ra toàn quốc.
Chính sách miễn phí sách giáo khoa không chỉ giảm gánh nặng tài chính mà còn góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, khi mọi học sinh đều có cơ hội tiếp cận tài liệu học tập đồng nhất, hiện đại.
