Mưa lớn, dông lốc, lũ quét và sạt lở đất từ ngày 8 đến 11/7 đã gây thiệt hại nghiêm trọng tại nhiều tỉnh miền núi phía Bắc, bao gồm Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Tuyên Quang và Thái Nguyên. Theo Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), thiên tai đã làm một người bị thương do sạt lở đá vào ô tô tại Sơn La.
Thiệt hại về nhà ở và di dời
Thống kê cho thấy có 197 ngôi nhà bị sập đổ hoặc hư hỏng, trong đó 7 nhà bị sập hoàn toàn (Lai Châu 1, Điện Biên 1, Sơn La 5) và 190 nhà bị hư hỏng (Lai Châu 5, Điện Biên 104, Sơn La 81). Ngoài ra, 90 nhà phải di dời do nguy cơ sạt lở (Điện Biên 45, Sơn La 41, Lai Châu 4) và 137 nhà bị ảnh hưởng do ngập lụt hoặc sạt lở đất (Lai Châu 2, Lào Cai 11, Sơn La 95, Tuyên Quang 3, Thái Nguyên 26).
Thiệt hại nông nghiệp và cơ sở hạ tầng
Mưa lũ đã gây ngập úng và thiệt hại trên 935,12ha lúa, hoa màu và cây trồng khác. Thái Nguyên là tỉnh chịu thiệt hại nặng nhất với hơn 488ha, tiếp theo là Sơn La 259,03ha, Điện Biên 61,35ha, Lào Cai 36,02ha, Tuyên Quang 80,23ha và Lai Châu 9,87ha. Về giao thông, 30 vị trí trên các Quốc lộ 6, 4H, 12, 32, 279D và 81 vị trí đường tỉnh (Lai Châu 6, Điện Biên 40, Lào Cai 16, Sơn La 19) bị sạt lở, ngập gây ách tắc, nhưng hiện đã thông tuyến. Hệ thống thủy lợi cũng bị hư hỏng với 2.657m kênh mương và bờ kè (Điện Biên 127m, Tuyên Quang 10m, Thái Nguyên 20m, Sơn La 2.500m), cùng 1 cầu, 2 cống và 1 kè bị hỏng tại Sơn La. Ngoài ra, 3 điểm trường (Điện Biên 2, Sơn La 1) và 1 nhà văn hóa bị ảnh hưởng.
Thiệt hại về chăn nuôi và điện lực
Mưa lũ đã cuốn trôi hoặc làm chết 376 con gia súc, gia cầm tại Điện Biên, Sơn La, Lai Châu, Thái Nguyên, và gây thiệt hại 13,8ha ao nuôi. Riêng tại Sơn La, mưa lũ làm đổ cột điện đường dây 35kV, khiến 4.199 khách hàng mất điện ở các xã Mường La, Chiềng Lao và Mường Bú. Ngành điện lực đã khắc phục và cấp điện trở lại cho toàn bộ số hộ này. Thiệt hại vật chất ban đầu tại Sơn La ước tính khoảng 31,1 tỷ đồng, trong đó xã Mường La chịu 25 tỷ đồng và xã Mường Bú 500 triệu đồng; các xã Mường Khiêng, Chiềng Hoa, Chiềng Lao đang tiếp tục rà soát.
Dự báo thời tiết và cảnh báo nguy cơ
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia nhận định từ đêm 13 đến 21/7, nhiều khu vực tiếp tục có mưa dông, cục bộ có nơi mưa to. Khu vực Bắc Bộ và Thanh Hóa có mưa rào và dông rải rác, tập trung vào chiều tối và đêm ở vùng núi và trung du; từ ngày 15-18/7 mưa giảm, nhưng từ đêm 18-21/7 sẽ có mưa trở lại. Từ Nghệ An đến Quảng Trị, chiều tối và đêm có mưa rào và dông vài nơi, riêng đêm 13-14/7 có mưa rào và dông rải rác, cục bộ mưa to; từ đêm 18-21/7 có mưa rào và dông. Thành phố Huế và duyên hải Nam Trung Bộ có mưa rào và dông vài nơi vào chiều tối và đêm. Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có mưa rào và dông rải rác, cục bộ mưa to. Trưởng phòng Dự báo thời tiết Nguyễn Văn Hưởng lưu ý: "Các khu vực nêu trên đề phòng trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Ngoài ra, do các vùng núi đã trải qua nhiều ngày mưa liên tục, đất đá đã đạt trạng thái bão hòa nước. Những ngày tới lại tiếp tục có mưa lớn cục bộ và diện rộng nên người dân và chính quyền các địa phương cần đề phòng nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất tại các tỉnh miền Bắc ở mức báo động cao nhất."
Chỉ đạo ứng phó của Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia
Để chủ động ứng phó, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia yêu cầu các địa phương theo dõi chặt chẽ bản tin cảnh báo, dự báo; thông tin kịp thời cho chính quyền cơ sở và nhân dân để chủ động phòng tránh. Đồng thời triển khai lực lượng xung kích kiểm tra, rà soát, tổ chức di dời, sơ tán người dân khỏi khu vực nguy hiểm; khơi thông dòng chảy; sẵn sàng lực lượng tại chỗ hỗ trợ khắc phục hậu quả. Các tỉnh, thành phố tổ chức lực lượng canh gác, kiểm soát giao thông tại các ngầm, tràn, đường ngập sâu, khu vực sạt lở; kiên quyết không cho người và phương tiện qua nếu không bảo đảm an toàn; bố trí vật tư, phương tiện để khắc phục sự cố, đảm bảo thông suốt các trục giao thông chính. Các địa phương cũng kiểm tra, rà soát biện pháp an toàn hầm, lò khai thác khoáng sản, hồ chứa và hạ du, đặc biệt là hồ thủy điện nhỏ, thủy lợi nhỏ, hồ xung yếu; bố trí lực lượng thường trực vận hành điều tiết và xử lý tình huống. Tăng cường thông tin truyền thông, phổ biến kỹ năng ứng phó thiên tai để nhân dân biết, chủ động phòng tránh.
Chỉ đạo của Phó Thủ tướng về ứng phó mùa mưa bão 2026
Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương chủ động xây dựng giải pháp ứng phó hiệu quả, bảo đảm tuyệt đối an toàn tính mạng và tài sản của nhân dân. Ông yêu cầu bám sát Thông báo số 117-TB/VPTW của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu đến hết năm 2026. Cụ thể, Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương xây dựng kế hoạch hành động phòng, chống thiên tai năm 2026 chi tiết, khả thi, nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo, trình Chính phủ trong tháng 7/2026. Đồng thời xây dựng kịch bản ứng phó chi tiết cho từng loại hình thiên tai, phân công trách nhiệm rõ ràng. Các bộ, ngành chuẩn bị đầy đủ nguồn lực dự trữ lương thực, thực phẩm, thuốc men, vật tư, giống cây trồng, vật nuôi và phương tiện cứu hộ, cứu nạn; xây dựng phương án ứng phó sự cố lớn như vỡ đê, vỡ đập, mất thông tin liên lạc. Thành lập đoàn công tác kiểm tra tại các địa phương trọng điểm. Lực lượng quân đội, công an chủ động xây dựng, cập nhật phương án sơ tán dân, bố trí nhân lực, phương tiện cứu hộ, cứu nạn kịp thời. Phó Thủ tướng lưu ý rà soát phương án vận hành hồ thủy điện, thủy lợi linh hoạt, bảo đảm an toàn hạ du; kiểm tra, nâng cấp hệ thống khu neo đậu tàu thuyền, công trình hạ tầng trọng yếu, lưới điện và viễn thông; hoàn thiện hồ sơ kiện toàn Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, phân công rõ chức năng, nhiệm vụ, bảo đảm thống nhất chỉ đạo, điều hành và chế độ báo cáo.
