Sáng 4/7 tại Hà Nội, Ngày hội lựa chọn nguyện vọng xét tuyển đại học-cao đẳng năm 2026 đã ghi nhận nhiều trường đại học công bố việc rà soát, đổi mới chương trình đào tạo theo hướng bám sát nhu cầu nhân lực của nền kinh tế số và kinh tế xanh.
Tích hợp công nghệ số vào hầu hết ngành học
Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Đông, Trưởng phòng Quản lý đào tạo, Học viện Chính sách và Phát triển, nếu chương trình đào tạo không theo kịp thời đại, sinh viên sẽ tụt lại phía sau khi bước vào thị trường lao động. Vì vậy, học viện đã tích hợp các học phần về dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo ứng dụng trong kinh tế, tài chính, phân tích dữ liệu, Fintech, tài chính số và kinh tế nền tảng vào hầu hết các ngành đào tạo. Sinh viên được thực hành trên các phần mềm chuyên ngành như Python, R, Stata, EViews, SPSS, Power BI và các nền tảng mô phỏng tài chính hiện đại.
Kinh tế xanh và phát triển bền vững
Song song với chuyển đổi số, các nội dung về kinh tế tuần hoàn, tài chính xanh, tín dụng xanh, thị trường carbon, ESG và phát triển bền vững cũng được đưa vào chương trình học, nhằm đáp ứng xu thế toàn cầu và cam kết của Việt Nam về mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Học viện cũng chuyển từ phương pháp truyền thụ kiến thức sang mô hình học tập kiến tạo thông qua dự án, tình huống thực tiễn, nghiên cứu khoa học và trải nghiệm tại doanh nghiệp.
Cùng xu hướng, Trường đại học Thăng Long đã rà soát toàn bộ chương trình đào tạo theo hướng tiếp cận thực tiễn thị trường lao động. Tiến sĩ Nguyễn Thị Thu Hà, Cố vấn công tác đào tạo và bảo đảm chất lượng, Ủy viên thường trực Hội đồng tuyển sinh, cho biết nhiều học phần về công nghệ số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo đã được bổ sung, giúp sinh viên làm chủ công nghệ trong công việc.
Mở rộng chương trình chuẩn quốc tế
Trường đại học Thăng Long mở rộng các chương trình đào tạo theo chuẩn nghề nghiệp quốc tế như Kế toán định hướng chứng chỉ ACCA, Quản trị kinh doanh theo chuẩn quốc tế, tạo điều kiện cho sinh viên làm việc tại doanh nghiệp đa quốc gia. Doanh nghiệp được xem là một mắt xích trong quá trình đào tạo, với mạng lưới hơn 300 đối tác trong và ngoài nước. Sinh viên từ năm thứ 3 có thể tham gia thực tập kéo dài 6 tháng đến 1 năm ở nước ngoài, vừa tích lũy kinh nghiệm vừa có thu nhập.
Kết nối doanh nghiệp nâng cao chất lượng nhân lực
Nhiều cơ sở đào tạo nhấn mạnh tăng cường kết nối doanh nghiệp là giải pháp quan trọng. Tiến sĩ Nguyễn Thị Đông cho biết Học viện Chính sách và Phát triển đã hợp tác với hàng trăm doanh nghiệp, ngân hàng, công ty chứng khoán, kiểm toán, quỹ đầu tư và cơ quan quản lý nhà nước. Sinh viên có ít nhất hai đợt thực tập, thường xuyên tham gia các khóa đào tạo kỹ năng mềm, kỹ năng số, hỗ trợ khởi nghiệp. Theo khảo sát, hơn 95% sinh viên của Học viện có việc làm trong vòng 12 tháng sau tốt nghiệp.
Đối với các ngành du lịch, khách sạn tại Trường đại học Thăng Long, mỗi năm có hơn 500 sinh viên thực tập tại các tập đoàn quốc tế, nâng cao kỹ năng và cơ hội việc làm ngay sau tốt nghiệp.
Khuyến nghị thí sinh thay đổi cách chọn ngành
Các chuyên gia tuyển sinh khuyến nghị thí sinh cần nhìn xa hơn điểm chuẩn hay mức lương, mà quan tâm đến khả năng thích ứng của ngành nghề trước sự phát triển của công nghệ và yêu cầu phát triển bền vững. Một chương trình đào tạo tích hợp công nghệ số, AI, dữ liệu lớn, ESG hay chuẩn nghề nghiệp quốc tế sẽ mang lại lợi thế cạnh tranh lớn trong thị trường lao động biến đổi liên tục.
Xu hướng này cho thấy các trường đại học đang chuyển từ đào tạo theo những gì nhà trường có sang đào tạo theo những gì nền kinh tế cần. Chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập quốc tế không còn là khẩu hiệu mà hiện diện rõ trong từng chương trình đào tạo, phương pháp giảng dạy và mô hình hợp tác với doanh nghiệp.
