Tranh cãi tiền lì xì: Mẹ đòi nộp 20.000 tệ, con phản kháng và góc nhìn pháp lý
Ngày 20/02, từ khóa "Mẹ yêu cầu nộp lại 20.000 tệ tiền lì xì khiến đứa trẻ phản kháng" đã bùng nổ trên Weibo, dẫn đầu danh sách tìm kiếm nóng và thu hút hàng nghìn bình luận từ cư dân mạng. Sự việc xoay quanh một cậu bé 12 tuổi tên Tiểu Vương, người nhận được hơn 20.000 nhân dân tệ (tương đương khoảng 70 triệu VNĐ) tiền lì xì từ người thân trong dịp Tết. Người mẹ của cậu đã yêu cầu con nộp lại toàn bộ số tiền này, với lý do rằng tiền lì xì thực chất là kết quả của việc tặng quà qua lại giữa người lớn, do đó cha mẹ mới là người có quyền quản lý.
Tuy nhiên, Tiểu Vương kiên quyết phản đối, khẳng định rằng: "Đây là tiền ông bà, cô dì chú bác cho riêng con, con có quyền tự giữ và sử dụng". Cuộc tranh cãi gay gắt giữa hai mẹ con không chỉ chạm vào "nỗi đau" chung của nhiều gia đình mà còn đẩy vấn đề "tiền lì xì thuộc về ai" lên hàng tâm điểm, khiến dư luận xôn xao.
Góc độ pháp lý: Tiền lì xì là tài sản tặng cho, trẻ em mới là chủ nhân thực sự
Theo tờ Sanxiang Metropolis Daily, dưới góc nhìn pháp luật, tiền lì xì được xem là tài sản tặng cho. Căn cứ vào các quy định liên quan trong "Bộ luật Dân sự Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa", việc người lớn tặng tiền lì xì cho trẻ em được coi là hành vi tặng cho hợp pháp. Một khi đứa trẻ hoặc người giám hộ tiếp nhận và tiền được chuyển giao thành công, quyền sở hữu sẽ thuộc về chính đứa trẻ đó.
Hành vi nhận quà tặng được xem là "thu lợi thuần túy", không yêu cầu người nhận phải có năng lực hành vi dân sự đầy đủ. Do đó, ngay từ khi mới sinh ra, trẻ em đã có quyền sở hữu đối với tiền lì xì của mình. Trong thực tiễn tư pháp, ngay cả khi cha mẹ ly hôn, tiền lì xì cũng không thuộc tài sản chung của vợ chồng và không thể bị phân chia.
Cha mẹ chỉ với tư cách là người giám hộ hợp pháp, có thể thay mặt quản lý nhưng tuyệt đối không có quyền tịch thu hay tùy tiện định đoạt. Họ càng không được phép sử dụng số tiền này cho mục đích tiêu dùng cá nhân, nếu không sẽ xâm phạm nghiêm trọng đến quyền lợi tài sản của người được giám hộ.
Trẻ em có thể tự tiêu tiền lì xì không?
Theo pháp luật Trung Quốc hiện hành, quyền định đoạt tiền lì xì gắn liền với độ tuổi của trẻ. Cụ thể, trẻ dưới 8 tuổi không có năng lực hành vi dân sự, do đó mọi quyết định chi tiêu phải do cha mẹ hoặc người đại diện hợp pháp thay mặt thực hiện.
Trẻ từ đủ 8 tuổi đến dưới 18 tuổi được xem là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự. Họ có thể độc lập thực hiện các hành vi phù hợp với độ tuổi và trí tuệ của mình, chẳng hạn như mua đồ dùng học tập, đồ chơi nhỏ, đồ ăn nhẹ và các khoản tiêu dùng nhỏ hợp lý khác.
Tuy nhiên, các khoản chi lớn như nạp tiền chơi game trực tuyến, tặng quà giá trị cao cho streamer... rõ ràng vượt quá phạm vi độ tuổi thì phải được người giám hộ đồng ý hoặc xác nhận. Nếu không, hành vi đó sẽ bị coi là vô hiệu. Trong trường hợp cha mẹ phát hiện trẻ sử dụng tiền không đúng cách, họ có thể dựa trên Bộ luật Dân sự để yêu cầu các nền tảng mạng hoàn trả số tiền đã chi.
Cha mẹ có thể dùng tiền lì xì của con không?
Cha mẹ có nghĩa vụ quản lý tiền lì xì của con, nhưng chỉ được phép sử dụng dựa trên nguyên tắc "có lợi nhất cho đứa trẻ". Ví dụ, số tiền này có thể được dùng để đóng học phí, chi trả các khoản y tế hoặc mua các nhu yếu phẩm sinh hoạt thiết yếu.
Bất kỳ hành vi định đoạt nào không vì lợi ích của trẻ, chẳng hạn như cha mẹ tự tiêu xài cá nhân hoặc dùng để trả nợ, đều được xem là vi phạm pháp luật. Sau khi trưởng thành, con cái có quyền truy cứu trách nhiệm và yêu cầu cha mẹ hoàn trả lại số tiền đã sử dụng trái phép.
Phản ứng của cư dân mạng và bài học cho phụ huynh
Sự việc sau khi được chia sẻ rộng rãi đã khiến cư dân mạng tranh luận kịch liệt. Một số người ủng hộ quan điểm của đứa trẻ, cho rằng: "Đó là tiền của tôi, tôi có quyền quyết định". Trong khi đó, số khác lại bày tỏ lo ngại: "12 tuổi còn quá nhỏ, cha mẹ quản lý sẽ an toàn hơn".
Tuy nhiên, đa số ý kiến đều đồng thuận rằng việc giáo dục trẻ quản lý tài chính từ sớm quan trọng hơn nhiều so với việc tranh giành quyền sở hữu tiền bạc. Cuộc thảo luận này nhắc nhở các bậc phụ huynh rằng tiền lì xì là tài sản riêng của trẻ, quản lý là trách nhiệm chứ không phải quyền sở hữu.
Cha mẹ có thể hướng dẫn con lập kế hoạch tài chính hợp lý, chẳng hạn như gửi tiết kiệm, đầu tư vào quỹ giáo dục hoặc thậm chí tham gia các khoản đầu tư nhỏ. Bằng cách này, tiền lì xì có thể trở thành đòn bẩy cho sự trưởng thành và phát triển kỹ năng sống của trẻ, thay vì là ngòi nổ cho những mâu thuẫn gia đình không đáng có.
Nguồn: HK01, Sanxiang Metropolis Daily
