Người khôn ngoan thường không phô trương bản thân. Thay vào đó, họ xây dựng thành công từ những thói quen nhỏ nhưng bền bỉ mỗi ngày. Quan sát những người có sự nghiệp ổn định, cuộc sống cân bằng hay thường đưa ra quyết định chính xác, có thể thấy họ đều sở hữu một vài điểm chung trong cách hành xử. Dưới đây là ba thói quen nổi bật nhất.
Bình tĩnh trước mọi biến cố
Một trong những dấu hiệu rõ nhất của người khôn ngoan là không đưa ra quyết định ngay khi cảm xúc đang chi phối. Một chủ thầu xây dựng từng chia sẻ rằng bí quyết giúp anh duy trì công việc nhiều năm không nằm ở vốn lớn hay quan hệ rộng, mà ở việc luôn cho bản thân thời gian suy nghĩ trước mỗi tình huống bất ngờ. Khi một đối tác bất ngờ yêu cầu tăng giá vật liệu đã ký kết, thay vì nổi nóng hoặc chấp nhận ngay, anh chỉ bình tĩnh cho biết sẽ xem xét lại toàn bộ phương án và phản hồi vào ngày hôm sau. Khoảng thời gian đó đủ để anh liên hệ các nhà cung cấp khác, đánh giá lại chi phí và tìm được phương án thay thế phù hợp hơn. Cuối cùng, anh chủ động chấm dứt hợp tác với đối tác thiếu thiện chí mà không làm ảnh hưởng đến tiến độ công trình. Theo anh, cảm xúc càng mạnh thì khả năng đánh giá càng dễ sai lệch. Người khôn ngoan luôn biết 'chậm một nhịp' để giữ sự tỉnh táo, bởi chỉ một quyết định vội vàng cũng có thể kéo theo nhiều hệ quả khó khắc phục.
Biết 'làm phép trừ' để tập trung vào điều quan trọng
Không phải cứ bận rộn mới là hiệu quả. Người khôn ngoan hiểu rằng thời gian và năng lượng đều có giới hạn, nên họ chủ động loại bỏ những việc không thực sự cần thiết. Một nữ chuyên viên tài chính trong doanh nghiệp lớn là ví dụ điển hình. Cô hiếm khi tham gia các cuộc trò chuyện vô thưởng vô phạt, ít xuất hiện trong những buổi tụ tập sau giờ làm và cũng không dành nhiều thời gian cho mạng xã hội. Không ít đồng nghiệp từng cho rằng cô sống khép kín, nhưng trong suốt nhiều năm, cô luôn là người đạt thành tích chuyên môn nổi bật. Khoảng thời gian người khác dành để tán gẫu hay cập nhật tin giải trí, cô lại dùng để học thêm kiến thức, lấy chứng chỉ chuyên ngành và nâng cao năng lực. Khi công ty tái cơ cấu, nhiều nhân sự phải nghỉ việc, còn cô nhanh chóng được bổ nhiệm vào vị trí quản lý nhờ nền tảng chuyên môn vững chắc. Theo chia sẻ của cô, nếu cứ để tâm đến mọi chuyện xung quanh, con người sẽ không còn đủ năng lượng cho những mục tiêu thực sự quan trọng. Chính vì vậy, biết từ chối và biết buông bỏ cũng là một dạng năng lực đáng quý.
Luôn nhìn lại bản thân để trưởng thành
Một thói quen khác giúp người khôn ngoan ngày càng tiến xa chính là khả năng tự phản tỉnh. Một vị quản lý nhiều năm trong lĩnh vực kinh doanh từng trải qua không ít thất bại, từ dự án thua lỗ đến lựa chọn sai đối tác. Tuy nhiên, điều khiến ông khác biệt là không bao giờ xem thất bại chỉ đơn giản là do vận rủi. Sau mỗi lần công việc không như mong muốn, ông đều ghi lại toàn bộ diễn biến, phân tích nguyên nhân, xem bản thân đã thiếu sót ở đâu và cần điều chỉnh điều gì trong những lần tiếp theo. Nhờ liên tục tổng kết kinh nghiệm, các sai lầm cũ hầu như không lặp lại. Càng trải qua nhiều thử thách, cách xử lý công việc của ông càng chín chắn và hiệu quả. Người khôn ngoan không dành nhiều thời gian để trách móc hoàn cảnh, họ tập trung tìm lời giải từ chính bản thân mình.
Ba thói quen quyết định tiềm năng phát triển
Muốn biết một người có thể tiến xa hay không, đôi khi chỉ cần nhìn vào những thói quen họ duy trì mỗi ngày. Người khôn ngoan trước hết luôn biết kiểm soát cảm xúc, không hấp tấp đưa ra quyết định khi mọi việc còn chưa rõ ràng. Họ cũng biết tập trung nguồn lực vào mục tiêu cốt lõi, mạnh dạn loại bỏ những mối quan hệ, thông tin hoặc hoạt động làm phân tán thời gian và năng lượng. Quan trọng hơn, họ luôn giữ tinh thần học hỏi từ chính những thất bại của mình. Mỗi lần vấp ngã đều trở thành một bài học để hoàn thiện bản thân, thay vì lý do để than phiền. Thực tế, nhiều người không thiếu năng lực mà chỉ thiếu những thói quen đúng đắn. Khi để cảm xúc dẫn dắt, thích tranh cãi, dành quá nhiều thời gian cho những điều không cần thiết hoặc luôn đổ lỗi cho hoàn cảnh, con đường phát triển sẽ khó bền vững. Ngược lại, nếu biết rèn luyện khả năng kiểm soát cảm xúc, tối ưu năng lượng và thường xuyên tự nhìn lại chính mình, mỗi người đều có thể từng bước xây dựng nội lực vững vàng. Đó cũng là nền tảng giúp họ tạo dựng sự tin tưởng, thành công và nhận được sự tôn trọng lâu dài từ những người xung quanh.
