Người Việt từ Ukraine tái định cư ở Đức: Tết xa quê trong nỗi nhớ cội nguồn
Hàng trăm người Việt Nam đã sinh sống hàng chục năm tại Ukraine buộc phải di tản sang các quốc gia khác, trong đó có Đức, do xung đột kéo dài. Tại vùng đất mới, cuộc sống của nhiều người dần ổn định hơn, nhưng họ không bao giờ quên những năm tháng bươn chải ở Ukraine và đặc biệt là không khí Tết cổ truyền nay đã thiếu vắng.
Cuộc sống mới với những thách thức
Nhiều người Việt chọn sang Đức làm việc, nơi họ không tập trung ở một thành phố cụ thể và không có những ngày nghỉ dài. Điều này khiến các hoạt động như hội chợ Tết hay sinh hoạt cộng đồng của người Việt từ Ukraine trở nên khó khăn, thậm chí không thể tổ chức.
Ông Hồ Sỹ Trúc, rời quê nhà Nghệ An sang Ukraine làm việc từ năm 1989, đã dành hơn 35 năm xây dựng cuộc sống ấm no tại đây. Tuy nhiên, từ tháng 3 năm 2022 khi chiến sự bùng nổ, gia đình ông buộc phải di tản sang Đức. Hiện tại, vợ chồng ông làm giúp việc cho một nhà hàng của người Việt tại Đức.
Ông Trúc chia sẻ: "Ở đây người dân hầu như không có khái niệm đón Tết Nguyên đán. Chỗ tôi sống mọi người sinh sống rải rác, ít có điều kiện tụ họp đông đủ như trước. Dù là Tết dương lịch hay Tết âm lịch, mọi người vẫn đi làm bình thường để duy trì cuộc sống nơi xứ người."
Nỗi nhớ quê hương và những mất mát
Dù trong hoàn cảnh khó khăn, ông Trúc vẫn giữ tinh thần lạc quan. Ông không thể chuẩn bị được mâm cao cỗ đầy hay những ngày sum họp đông vui, nhưng luôn nhớ về quê hương và cội nguồn. Ông tranh thủ gọi điện gửi lời chúc năm mới đến người thân, họ hàng ở quê.
Từ khi xung đột xảy ra, cuộc sống của người Việt tại Ukraine bị đảo lộn hoàn toàn. Dịp Tết năm 2022, ông Trúc vẫn đứng ra tổ chức cho bà con đón Tết ở Kyiv, nhưng đến ngày 24 tháng 2 năm 2022, xung đột nổ ra buộc các gia đình phải di tản khẩn cấp. Kể từ đó, việc đón Tết không còn được duy trì như trước, và ngay cả bàn thờ gia tiên cũng không còn.
Ông Trúc cho biết thêm: "Năm ngoái, tại thành phố bên cạnh, vài chục người Việt từng sinh sống ở Ukraine sang Đức làm việc đã chủ động tụ họp, chia sẻ bữa cơm đầu năm tạo không khí ấm áp. Năm nay, tôi tiếp tục nhận được lời mời gặp mặt vào ngày 9 tháng 2. Dù quy mô nhỏ và giản dị, những buổi sum họp như vậy vẫn mang ý nghĩa đặc biệt, giúp bà con vơi bớt nỗi nhớ quê nhà vào dịp Tết cổ truyền."
Hy vọng cho một tương lai bình yên
Bà Vũ Thương Giang (55 tuổi) sang Ukraine sinh sống và làm việc cách đây hơn 30 năm. Tháng 3 năm 2022, khi tình hình giữa Ukraine và Nga trở nên căng thẳng, bà phải di tản sang Đức, bắt đầu cuộc sống mới với nhiều thử thách.
Dịp Tết dương lịch vừa qua, bà cùng hội những người sinh năm Tân Hợi (1971) ở Đức gặp gỡ, trò chuyện ấm cúng sau một năm 2025 nhiều biến động. Những ngày gần đây, nhiều người ở chỗ làm về Việt Nam đón Tết nên bà phải tăng ca cả ngày, không có ngày nghỉ.
Dù đã sang Đức bắt đầu cuộc sống mới, bà Giang luôn nhớ căn bếp nhỏ ở Ukraine, nơi bà từng bày biện và nấu những mâm cơm đầy đủ các món Việt như bánh chưng, xôi gấc, giò chả… để dâng lên bàn thờ tổ tiên dịp Tết. Bà vẫn nhớ như in cảm giác đón Tết Nguyên đán Ất Tỵ khi ra ngoài làm việc, phố xá đã lên đèn, trời se lạnh và mưa bụi lất phất. Bất chợt sống mũi bà cay cay, lòng chùng xuống trong nỗi nhớ nhà.
Ở nhà, con gái bà đón Tết một mình, ăn bữa cơm chiều tất niên lặng lẽ. Tan ca trở về, bà là người xông nhà năm mới và lì xì mừng tuổi cho con. Năm nay, bà cũng dự định chuẩn bị một bữa cơm nhỏ vừa làm giỗ bà nội vừa là mâm cúng tất niên.
Bà Giang trải lòng: "Tết Nguyên đán Bính Ngọ, tôi xin được gửi lời chúc tốt đẹp nhất đến tất cả mọi người. Hy vọng năm mới sẽ mang đến cho chúng ta nhiều sức khỏe, may mắn, thành công và hạnh phúc. Tôi cầu mong năm mới quốc thái, dân an, thế giới không còn xung đột để ai cũng có cuộc sống bình yên."
Trong khi ở Việt Nam, khoảnh khắc mọi người sum họp đón giao thừa bên gia đình và người thân với không khí ấm áp, thì nơi bà Giang sống vẫn là một ngày làm việc bình thường. Dù vậy, tinh thần lạc quan và khát khao một cuộc sống bình yên vẫn luôn cháy bỏng trong lòng những người Việt xa xứ này.
