Một chiếc Airbus A320 của British Airways chở 180 hành khách đã suýt phải đối mặt với thảm họa nghiêm trọng khi phi công đưa ra thao tác điều khiển sai trong giai đoạn hạ cánh xuống London. Sự cố xảy ra vào ngày 6/7 trên chuyến bay BA919, khởi hành từ thành phố Düsseldorf (Đức) và hạ cánh xuống sân bay Heathrow, theo thông tin được The Sun công bố mới đây.
Thời điểm máy bay đang bay ở độ cao khoảng 4.000 feet (tương đương 1.200 m), tiến vào khu vực không phận để tiếp cận đường băng, một trong những hệ thống dữ liệu bay của máy bay bất ngờ gặp trục trặc. Sự cố kỹ thuật này khiến chiếc A320 rơi vào trạng thái thất tốc, một tình huống nguy hiểm xảy ra khi cánh máy bay không còn đủ lực nâng để duy trì độ cao, có thể dẫn đến mất kiểm soát hoàn toàn nếu phi công không xử lý chính xác và nhanh chóng.
Trong bối cảnh máy bay ở độ cao thấp, việc khôi phục lại trạng thái bay ổn định càng trở nên khó khăn hơn. Chỉ một chút chậm trễ cũng có thể khiến máy bay lao xuống mặt đất hoặc gây ra tai nạn thảm khốc.
Cơ phó sai sót, cơ trưởng giành lại quyền kiểm soát
Theo các nguồn tin trong ngành hàng không, trong lúc nỗ lực xử lý tình huống, cơ phó đã có một thao tác điều khiển không phù hợp. Ngay lập tức, cơ trưởng – người có nhiệm vụ giám sát và chịu trách nhiệm cuối cùng về chuyến bay – đã giành lại quyền điều khiển từ tay cơ phó để cứu máy bay.
Một nguồn tin thân cận mô tả: “Khôi phục máy bay từ trạng thái thất tốc vốn đã rất khó, đặc biệt khi máy bay đang ở độ cao thấp như vậy. Chỉ cần chậm vài giây, hậu quả có thể rất nghiêm trọng.”
Việc một cơ trưởng phải trực tiếp can thiệp vào thao tác lái của cơ phó ngay trong buồng lái là tình huống cực kỳ hiếm gặp trong ngành hàng không hiện đại. Nó cho thấy mức độ nghiêm trọng của sự việc và áp lực mà phi hành đoàn phải đối mặt khi xử lý sự cố.
Theo một số lãnh đạo cấp cao trong ngành, khi đó chiếc Airbus A320 đã tiến rất gần tới kịch bản được gọi là “hull loss” – thuật ngữ dùng để chỉ trường hợp máy bay bị phá hủy hoặc hư hỏng nghiêm trọng đến mức không thể tiếp tục khai thác. Nếu xảy ra hull loss, toàn bộ thân máy bay có thể bị loại bỏ vĩnh viễn, chưa kể đến nguy cơ thương vong cho hành khách và phi hành đoàn.
Sau sự cố, cơ trưởng gặp căng thẳng tâm lý
Nguồn tin cho biết, sau khi hạ cánh an toàn, cơ trưởng của chuyến bay BA919 đã tạm thời ngừng bay để điều trị căng thẳng tâm lý. Đây là phản ứng tâm lý bình thường sau những tình huống nguy hiểm trong môi trường làm việc áp lực cao.
Vụ việc đã được ghi nhận là “mất kiểm soát máy bay trong lúc bay” (Loss of Control In-flight), một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra các vụ tai nạn chết người trong lịch sử hàng không thế giới. Đánh giá ban đầu cho rằng nguyên nhân xuất phát từ thao tác của phi công, thay vì lỗi kỹ thuật.
Hiện Cơ quan Điều tra Tai nạn Hàng không Anh (AAIB) đã chính thức mở cuộc điều tra. Các chuyên gia sẽ phân tích hộp đen dữ liệu chuyến bay, ghi âm buồng lái và đánh giá quy trình huấn luyện của phi hành đoàn để xác định nguyên nhân chính xác. Về phía British Airways, hãng xác nhận đang phối hợp chặt chẽ với cơ quan điều tra nhằm làm rõ vụ việc.
Trong khi đó, Cơ quan Hàng không Dân dụng Anh (CAA) từ chối bình luận vì quá trình điều tra vẫn đang diễn ra. Thông thường, các kết luận chi tiết chỉ được công bố sau nhiều tháng điều tra sâu rộng.
Hàng loạt sự cố liên quan phi hành đoàn của British Airways
Dù mới chỉ trong 6 tháng đầu năm, British Airways đã phải đối mặt với nhiều sự cố liên quan đến phi hành đoàn. Điều này đặt ra câu hỏi về quy trình quản lý nhân sự và đảm bảo an toàn của hãng hàng không lâu đời bậc nhất nước Anh.
Hồi tháng 2, ba tiếp viên của hãng đã phải nhập viện khẩn cấp sau khi vô tình ăn phải kẹo dẻo chứa THC – hoạt chất gây tác động lên thần kinh có trong cần sa. Mỗi viên kẹo có hàm lượng THC lên tới 300 mg, một con số rất cao so với liều lượng thông thường. Số kẹo này được cho là do một hành khách tặng cho các tiếp viên sau khi chuyến bay từ Anh đến Los Angeles (Mỹ) hạ cánh.
Trao đổi với PEOPLE, đại diện hãng hàng không cho biết họ không nghi ngờ các tiếp viên cố ý vi phạm quy định, đồng thời không có dấu hiệu cho thấy họ biết những viên kẹo mình sử dụng lại chứa chất cấm. Danh tính của ba tiếp viên cũng như hành khách tặng kẹo cho tới nay vẫn chưa được công bố.
Theo quy định của British Airways, mọi hình thức mang theo hoặc sử dụng cần sa trên các chuyến bay của hãng đều bị nghiêm cấm, bất kể là cần sa phục vụ mục đích giải trí hay điều trị y tế. Chính sách của hãng cũng viện dẫn quy định của Cơ quan An ninh Vận tải Mỹ (TSA), trong đó nêu rõ việc sở hữu cần sa, kể cả cần sa y tế, vẫn là hành vi vi phạm luật liên bang Mỹ. Những trường hợp bị phát hiện sẽ được chuyển cho cơ quan thực thi pháp luật xử lý theo quy định.
Phi công gặp sự cố sức khỏe trên chuyến bay BA276
Đến tháng 7, British Airways tiếp tục ghi nhận một tình huống bất thường khác. Chuyến bay BA276 cất cánh từ sân bay quốc tế Rajiv Gandhi ở thành phố Hyderabad, Ấn Độ, đến London, Anh. Khi máy bay đang bay ở độ cao 30.000 feet (hơn 9.100 m), ba phi công và nhiều tiếp viên bất ngờ gặp vấn đề sức khỏe, nghi bị ngộ độc thực phẩm.
Trước chuyến đi, ba phi công của chuyến bay hôm đó đã dùng bữa sáng tại sảnh khách sạn, trong đó có sử dụng nước đóng chai được cung cấp bởi một công ty bên ngoài, theo báo cáo từ tờ Gulf News của Dubai. Ngay trong hành trình, phi công đầu tiên được coi là “mất khả năng điều khiển” do triệu chứng nghiêm trọng, phải thở oxy và được chăm sóc y tế thêm sau khi hạ cánh. Hai phi công còn lại cố gắng duy trì chiếc máy bay, mặc dù các triệu chứng của họ được mô tả là ngày càng trầm trọng hơn trong suốt phần còn lại của chuyến bay.
Sau vụ việc, Hiệp hội Phi công Hàng không Vương quốc Anh (BALPA) – công đoàn đại diện cho hơn 10.000 phi công tại Anh – đã đề xuất áp dụng biện pháp phòng ngừa nhằm đảm bảo không có nhiều phi công trên cùng một chuyến bay bị ốm cùng lúc. “Các phi công được khuyến khích sử dụng suất ăn khác nhau nhằm giảm thiểu rủi ro cùng bị ngộ độc thực phẩm”, đại diện BALPA giải thích.
Những sự cố liên tiếp cho thấy các hãng bay lớn cần rà soát lại quy trình an toàn, đặc biệt là các tình huống liên quan đến phi hành đoàn. Việc chủ động phòng ngừa, từ khâu kiểm tra sức khỏe đến chế độ dinh dưỡng, đóng vai trò quan trọng để tránh những rủi ro có thể đe dọa đến tính mạng hành khách.
