Sở Xây dựng TP.HCM vừa có báo cáo gửi Bộ Xây dựng, đề xuất đưa các dự án nhà ở xã hội và nhà cho thuê vào loại dự án cấp bách. Lý do được đưa ra là nhu cầu nhà ở trên địa bàn thành phố đang rất cấp thiết, đặc biệt đối với người lao động, công nhân, cán bộ, công chức và lực lượng vũ trang. Việc xếp loại này sẽ giúp các dự án được hưởng chính sách ưu đãi về thủ tục, cơ chế và vốn, từ đó đẩy nhanh tiến độ xây dựng và đưa vào sử dụng.
Thực trạng thiếu dữ liệu về nhà cho thuê
Theo Sở Xây dựng TP.HCM, hiện nay số liệu về các loại hình nhà cho thuê chưa đầy đủ. Thành phố đang triển khai điều tra xã hội học nhằm đánh giá thực trạng và nhu cầu nhà ở cho thuê của các nhóm đối tượng. Kết quả điều tra sẽ là cơ sở để xác định nhu cầu thực tế và xây dựng chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê phù hợp với tình hình kinh tế - xã hội của địa phương.
Việc xác định nhu cầu và chỉ tiêu phát triển nhà cho thuê cần có cơ sở dữ liệu đầy đủ, phản ánh chính xác nhu cầu và xu hướng dân số, lao động. Tuy nhiên, công tác điều tra, thu thập thông tin vẫn đang được triển khai, chưa đủ cơ sở để đưa ra các chỉ tiêu chính xác và khả thi.
Hành lang pháp lý chưa hoàn thiện
Sở Xây dựng cũng chỉ ra rằng hành lang pháp lý về phát triển nhà ở cho thuê còn nhiều bất cập. Các quy định hiện hành chủ yếu tập trung vào nhà ở xã hội cho thuê và nhà ở thương mại cho thuê, thiếu cơ chế, chính sách đủ mạnh để khuyến khích phát triển quỹ nhà cho thuê quy mô lớn. Do đó, Sở kiến nghị Bộ Xây dựng nghiên cứu, tham mưu Chính phủ sớm ban hành các cơ chế, chính sách phù hợp, ưu tiên về tài chính, tín dụng và ưu đãi đầu tư để thu hút các thành phần kinh tế tham gia.
Đề xuất cụ thể về thủ tục và ưu đãi
Một trong những kiến nghị quan trọng là thống nhất đưa dự án nhà ở xã hội và nhà cho thuê vào loại dự án cấp bách. Theo đó, nhà đầu tư không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư mà chỉ cần thực hiện giao chủ đầu tư (công nhận chủ đầu tư), sau đó tiến hành các thủ tục quy hoạch 1/500, giao đất, thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc cấp phép xây dựng.
Sở Xây dựng cũng đề xuất sử dụng ngân sách thành phố để hỗ trợ đầu tư hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội thiết yếu bên ngoài và bên trong dự án nhà cho thuê. Đồng thời, thành phố được quyết định các chỉ tiêu dân số, quy hoạch, kiến trúc vượt trội làm cơ sở lựa chọn chủ đầu tư và quyết định chủ trương đầu tư.
Miễn giảm thuế và tín dụng ưu đãi
Về ưu đãi tài chính, Sở kiến nghị cho chủ đầu tư dự án nhà cho thuê được miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp trong suốt thời gian thuê. Cụ thể, cần ban hành gói tín dụng ưu đãi riêng cho phát triển nhà ở xã hội cho thuê, nhà lưu trú công nhân với mức lãi suất ổn định khoảng 3-4%/năm hoặc lãi suất vay cao hơn lãi suất huy động từ 1,5-2%/năm. Thời gian vay trung và dài hạn từ 15-20 năm, thời gian ân hạn 3 năm.
Ngoài ra, Sở đề xuất hỗ trợ lãi suất khoảng 70-80% lãi suất vay thương mại trong giai đoạn đầu tư và khai thác, đặc biệt trong 10 năm đầu kể từ khi đưa dự án vào vận hành.
Quy hoạch và đất đai linh hoạt
Về quy hoạch, Sở Xây dựng kiến nghị cho phép căn cứ vào quy hoạch chung để xác định các chỉ tiêu dân số, quy hoạch, kiến trúc, đảm bảo hạ tầng xã hội và kỹ thuật, làm cơ sở lựa chọn chủ đầu tư và phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500. Đối với chính sách đất đai, trường hợp khu đất có một phần hoặc toàn bộ diện tích do nhà nước quản lý hoặc đất thuê trả tiền hàng năm, UBND TP.HCM được chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời giao chủ đầu tư mà không phải qua đấu giá quyền sử dụng đất hay đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư.
Những kiến nghị trên nhằm tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ phát triển nhà ở xã hội và nhà cho thuê, đáp ứng nhu cầu cấp bách của người dân TP.HCM trong thời gian tới.
