Hà Nội đặt mục tiêu hoàn thành tối thiểu 18.700 căn hộ nhà ở xã hội trong năm 2026, đồng thời khởi công 114 dự án trong sáu tháng cuối năm, với cơ chế “làn xanh” cắt giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính. Đây là bước đột phá nhằm hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhà ở xã hội giai đoạn 2026-2030, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế “hai con số” theo chỉ đạo của Trung ương.
Kế hoạch 236 dự án, ưu tiên tính khả thi
Theo Chỉ thị số 16 của UBND thành phố, giai đoạn 2026-2030, Hà Nội xác định danh mục 236 dự án nhà ở xã hội. Đến nay, 147 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư với quy mô khoảng 132.000 căn hộ, tổng vốn đầu tư hơn 290.500 tỷ đồng. Năm 2026 được xem là năm bản lề, thành phố phấn đấu cung ứng ra thị trường từ 25.000 đến 27.000 căn hộ, vượt chỉ tiêu Chính phủ giao.
Tuy nhiên, thay vì chạy theo số lượng, Hà Nội đã rà soát và loại bỏ 22 dự án không còn phù hợp hoặc nhà đầu tư không đủ năng lực, trong đó có các dự án quy mô lớn tại Sóc Sơn và Tây Tựu. Quyết định số 3602/QĐ-UBND đã cập nhật danh mục, tập trung vào các địa bàn trọng điểm như Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm, Đan Phượng, Sóc Sơn với các dự án có tính khả thi cao.
“Làn xanh” thủ tục: đột phá từ tư duy đến hành động
Để hiện thực hóa mục tiêu, Hà Nội xác định cải cách thủ tục hành chính là khâu đột phá. Thành phố yêu cầu cắt giảm ít nhất 50% thời gian giải quyết hồ sơ, áp dụng cơ chế “làn xanh” trong các lĩnh vực quy hoạch, đất đai, xây dựng. Ông Luyện Văn Phương, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội, khẳng định: “Việc cắt giảm mạnh thời gian xử lý thủ tục không chỉ là yêu cầu về tiến độ mà còn là bước cải cách quan trọng trong quản lý. Nếu thực hiện nghiêm túc, cơ chế ‘làn xanh’ sẽ giúp loại bỏ các khâu trung gian không cần thiết, tạo điều kiện để doanh nghiệp sớm triển khai dự án và đưa sản phẩm ra thị trường”.
Hiện nay, Sở Xây dựng đã rút ngắn thời gian thẩm định, cấp phép xây dựng xuống tối đa còn 10 ngày làm việc. Viện Nghiên cứu Kinh tế và Bất động sản Việt Nam cho rằng, mục tiêu khởi công 114 dự án thể hiện quyết tâm lớn, song thách thức nằm ở khâu thực thi. Việc rút ngắn 50% thời gian xử lý hồ sơ là cần thiết, nhưng phải bảo đảm đồng bộ giữa quy hoạch, đất đai và cấp phép xây dựng, đồng thời cần cơ chế giám sát tiến độ minh bạch theo từng dự án để tránh tình trạng đăng ký nhiều nhưng triển khai chậm.
Phân cấp mạnh, siết chặt kỷ luật
Một điểm mới trong cách tiếp cận của Hà Nội là tăng cường phân cấp cho cấp xã, phường trong thẩm định quy hoạch 1/500 tại các dự án nhà ở xã hội. Đồng thời, thành phố rút ngắn thời gian giải phóng mặt bằng xuống tối đa từ 60 đến 90 ngày tùy theo quy mô dự án, nhằm khắc phục “điểm nghẽn” về giải phóng mặt bằng và xác định nghĩa vụ tài chính.
Đi đôi với hỗ trợ là các chế tài nghiêm khắc. Sở Xây dựng Hà Nội yêu cầu các chủ đầu tư cam kết tiến độ; trường hợp chậm triển khai hoặc không thực hiện đúng cam kết mà không có lý do chính đáng sẽ bị xử lý nghiêm, thậm chí thu hồi dự án nếu có sai phạm lớn.
Ưu tiên nhà ở xã hội cho thuê
Hà Nội định hướng phát triển nhà ở xã hội cho thuê với ba dự án tiêu biểu, tổng vốn hơn 34.000 tỷ đồng, nhằm đa dạng hóa sản phẩm phù hợp với khả năng chi trả của người lao động. Trong đó, dự án tại phường Long Biên của Công ty Cổ phần Him Lam với quy mô 36ha, dự tính cung cấp hơn 2.000 căn hộ cho thuê, được kỳ vọng là điểm sáng trong giai đoạn 2026-2031.
Ngoài ra, thành phố cũng cải tạo các khu tái định cư bỏ hoang, như khu Tứ Hiệp (Thanh Trì), thành nhà ở xã hội cho thuê, tận dụng quỹ đất hiện có để tăng nguồn cung nhanh chóng.
Danh mục dự án được chấp thuận
UBND thành phố Hà Nội đã công bố danh sách 54 dự án nhà ở xã hội dân sự được chấp thuận chủ trương đầu tư, cùng 21 dự án phục vụ lực lượng vũ trang. Các dự án trải rộng tại nhiều quận, huyện như Long Biên, Đông Anh, Sóc Sơn, Thanh Trì, Hoài Đức, với diện tích từ 0,14ha đến 27,13ha. Trong đó, các dự án lớn như Khu nhà ở xã hội Bắc Sông Hồng (19ha), Khu nhà ở xã hội Bình Minh (20ha), hay Khu nhà ở xã hội Tam Hưng (20,26ha) hứa hẹn tạo nguồn cung đáng kể cho thị trường.
Với quyết tâm chính trị cao, sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành, cùng cơ chế “làn xanh” đột phá, Hà Nội kỳ vọng sẽ hoàn thành mục tiêu nhà ở xã hội, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững.
