Hàng chục gia đình liệt sĩ tại TP.HCM đã đến công viên Lê Thị Riêng (quận 3) để thắp hương và chờ đợi thông tin về hài cốt thân nhân sau khi cơ quan chức năng phát hiện nhiều phần mộ nghi là liệt sĩ tại khu vực này. Sự việc bắt đầu từ đầu tháng 4/2025, khi công nhân thi công cải tạo công viên phát hiện nhiều hài cốt được chôn cất không có bia mộ. Ngay lập tức, chính quyền địa phương đã phong tỏa hiện trường và phối hợp với các đơn vị chức năng khai quật, xác minh.
Hiện trường khai quật và phản ứng của người dân
Khoảng 50 người dân, chủ yếu là người cao tuổi, đã tập trung tại khu vực rào chắn từ sáng sớm. Nhiều người mang theo hương, hoa và ảnh thờ của người thân đã hy sinh trong chiến tranh. Bà Nguyễn Thị Lan (72 tuổi, ngụ quận 3) cho biết: “Tôi nghe tin có hài cốt liệt sĩ được tìm thấy ở đây, lòng tôi như lửa đốt. Chồng tôi hy sinh năm 1972, đến nay vẫn chưa tìm được hài cốt. Tôi hy vọng một trong những phần mộ này là của anh ấy.”
Đến trưa cùng ngày, lực lượng chức năng đã khai quật được 12 bộ hài cốt, trong đó có 3 bộ còn kèm theo di vật như bát, đĩa, và một số vật dụng cá nhân. Các di vật này được bảo quản cẩn thận để phục vụ công tác giám định ADN sau này. Theo Sở Lao động – Thương binh và Xã hội TP.HCM, đây là khu vực từng là nghĩa trang liệt sĩ trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, nhưng sau đó đã được di dời và cải tạo thành công viên.
Cam kết của chính quyền và kế hoạch xác minh
Ông Trần Văn Minh, Phó Chủ tịch UBND quận 3, cho biết: “Chúng tôi đã chỉ đạo các đơn vị liên quan khẩn trương khai quật, bảo quản hài cốt và phối hợp với Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố để xác minh danh tính. Mọi thông tin sẽ được công bố công khai đến người dân.” Cũng theo ông Minh, dự kiến trong vòng 2 tuần, các mẫu ADN sẽ được gửi đi phân tích và đối chiếu với cơ sở dữ liệu liệt sĩ quốc gia.
Nhiều gia đình liệt sĩ bày tỏ hy vọng rằng quy trình giám định sẽ nhanh chóng và chính xác. Ông Lê Văn Hùng (65 tuổi, ngụ quận 10) chia sẻ: “Cha tôi hy sinh năm 1968, gia đình tôi đã đi tìm khắp nơi nhưng không có kết quả. Giờ đây, chúng tôi chỉ biết chờ đợi.”
Tác động đến tâm lý xã hội và bài học lịch sử
Sự việc đã thu hút sự chú ý của dư luận, không chỉ ở TP.HCM mà còn trên cả nước. Nhiều người cho rằng đây là cơ hội để các gia đình liệt sĩ tìm lại người thân sau nhiều thập kỷ thất lạc. Tuy nhiên, cũng có ý kiến lo ngại về việc quản lý quy hoạch đất đai, khi một nghĩa trang liệt sĩ lại bị cải tạo thành công viên mà không có sự tham vấn đầy đủ. Theo thống kê của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, hiện cả nước còn hơn 300.000 liệt sĩ chưa tìm được hài cốt. Việc phát hiện này một lần nữa nhắc nhở về trách nhiệm của xã hội đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Hiện tại, công viên Lê Thị Riêng vẫn đang bị phong tỏa một phần để phục vụ công tác khai quật. Chính quyền quận 3 cho biết sẽ tiếp tục thông báo khi có kết quả giám định ADN, đồng thời kêu gọi người dân bình tĩnh chờ đợi.
