Cục Thuế hướng dẫn chi tiết quyết toán thuế TNCN từ tiền lương, tiền công
Cục Thuế thuộc Bộ Tài chính vừa chính thức ban hành Công văn số 1296/CT-NVT, nhằm hướng dẫn cụ thể về công tác quyết toán thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với các khoản thu nhập phát sinh từ tiền lương và tiền công. Văn bản này được gửi đến các cơ quan thuế tại các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn và Chi cục Thuế thương mại điện tử, yêu cầu triển khai thống nhất từ kỳ quyết toán năm 2025. Đồng thời, công văn cũng nêu bật các nội dung quan trọng liên quan đến mức giảm trừ gia cảnh, biểu thuế áp dụng, hồ sơ cần thiết, thời hạn nộp tờ khai, cùng với việc hỗ trợ quyết toán và hoàn thuế thông qua các ứng dụng thuế điện tử hiện đại.
Thay đổi mức giảm trừ gia cảnh và biểu thuế lũy tiến
Theo hướng dẫn mới, đối với kỳ quyết toán năm 2025, mức giảm trừ gia cảnh sẽ tiếp tục áp dụng theo quy định tại Nghị quyết số 954/2020/UBTVQH14, có hiệu lực từ ngày 02/6/2020. Cụ thể, mức giảm trừ dành cho người nộp thuế là 11 triệu đồng mỗi tháng, tương đương 132 triệu đồng trong một năm. Đối với mỗi người phụ thuộc, mức giảm trừ được xác định là 4,4 triệu đồng mỗi tháng.
Tuy nhiên, bắt đầu từ kỳ tính thuế năm 2026, tức là từ ngày 01/01/2026, mức giảm trừ gia cảnh sẽ được điều chỉnh tăng lên đáng kể theo Nghị quyết số 110/2025/UBTVQH15, thay thế hoàn toàn cho quy định cũ. Theo đó, người nộp thuế sẽ được hưởng mức giảm trừ mới là 15,5 triệu đồng mỗi tháng, tương đương 186 triệu đồng mỗi năm. Đối với mỗi người phụ thuộc, mức giảm trừ cũng tăng lên 6,2 triệu đồng mỗi tháng, giúp giảm bớt gánh nặng thuế cho các hộ gia đình.
Về biểu thuế lũy tiến từng phần áp dụng cho thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú, công văn đã nêu rõ hai giai đoạn áp dụng riêng biệt. Đối với kỳ quyết toán năm 2025, biểu thuế sẽ gồm 07 bậc với các mức thuế suất dao động từ 5% đến 35%. Các mức thu nhập tính thuế theo tháng được phân chia chi tiết như sau: thu nhập đến 5 triệu đồng áp dụng thuế suất 5%; trên 5 triệu đến 10 triệu đồng áp dụng 10%; trên 10 triệu đến 18 triệu đồng áp dụng 15%; trên 18 triệu đến 32 triệu đồng áp dụng 20%; trên 32 triệu đến 52 triệu đồng áp dụng 25%; trên 52 triệu đến 80 triệu đồng áp dụng 30%; và trên 80 triệu đồng áp dụng thuế suất cao nhất là 35%.
Bắt đầu từ kỳ tính thuế năm 2026, biểu thuế sẽ được đơn giản hóa với chỉ 05 bậc. Cụ thể, thu nhập đến 10 triệu đồng mỗi tháng sẽ chịu thuế suất 5%; trên 10 triệu đến 30 triệu đồng áp dụng 10%; trên 30 triệu đến 60 triệu đồng áp dụng 20%; trên 60 triệu đến 100 triệu đồng áp dụng 30%; và trên 100 triệu đồng áp dụng thuế suất 35%. Sự thay đổi này nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người nộp thuế trong việc tính toán và kê khai.
Quyết toán năm 2025 và các lưu ý quan trọng
Công văn nhấn mạnh rằng người nộp thuế cần chủ động rà soát lại tất cả các khoản thu nhập phát sinh trong năm để xác định xem mình có thuộc diện phải thực hiện quyết toán thuế (trực tiếp hoặc thông qua ủy quyền) hay không, theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.
Đối với các tổ chức và cá nhân có trách nhiệm trả thu nhập từ tiền lương, tiền công, công văn xác định rõ trách nhiệm phải khai quyết toán thuế TNCN, bất kể có phát sinh khấu trừ thuế hay không. Đồng thời, họ cũng có nghĩa vụ quyết toán thay cho các cá nhân đã ủy quyền. Trong trường hợp tổ chức hoặc cá nhân trả thu nhập giải thể, phá sản, chấm dứt hoạt động, chấm dứt hợp đồng lao động, hoặc thực hiện tổ chức lại doanh nghiệp, thì bắt buộc phải khai quyết toán thuế ngay tại thời điểm xảy ra sự kiện đó.
Về phía cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công, công văn liệt kê một số trường hợp cụ thể bắt buộc phải trực tiếp quyết toán thuế. Điều này bao gồm các cá nhân cư trú có thu nhập từ hai nơi trở lên mà không đáp ứng đủ điều kiện để ủy quyền, và phải trực tiếp khai quyết toán với cơ quan thuế nếu có số thuế phải nộp bổ sung hoặc có số thuế đã nộp thừa cần được hoàn lại hoặc bù trừ. Công văn cũng lưu ý đặc biệt đối với trường hợp cá nhân có mặt tại Việt Nam trong năm dương lịch đầu tiên dưới 183 ngày, nhưng nếu tính trong khoảng thời gian 12 tháng liên tục kể từ ngày đầu tiên có mặt đạt từ 183 ngày trở lên, thì năm quyết toán đầu tiên sẽ được tính là 12 tháng liên tục đó.
Đối với cá nhân là người nước ngoài kết thúc hợp đồng lao động tại Việt Nam, công văn yêu cầu phải thực hiện quyết toán thuế với cơ quan thuế trước khi xuất cảnh. Nếu chưa kịp làm thủ tục quyết toán, cá nhân có thể thực hiện ủy quyền theo quy định, và bên nhận ủy quyền sẽ chịu trách nhiệm về số thuế phải nộp thêm hoặc được hoàn lại số thuế đã nộp thừa. Ngoài ra, công văn cũng đề cập đến trường hợp cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được trả từ nước ngoài hoặc từ các tổ chức quốc tế, đại sứ quán, lãnh sự quán mà chưa bị khấu trừ thuế trong năm. Trong tình huống này, cá nhân phải trực tiếp quyết toán nếu có số thuế phải nộp thêm hoặc có số thuế nộp thừa cần hoàn hoặc bù trừ.
Mặt khác, công văn cũng nêu rõ các trường hợp cá nhân không phải thực hiện quyết toán thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công. Các trường hợp này bao gồm: cá nhân có số thuế TNCN phải nộp thêm sau quyết toán mỗi năm từ 50.000 đồng trở xuống; cá nhân có số thuế phải nộp nhỏ hơn số thuế đã tạm nộp mà không có yêu cầu hoàn thuế hoặc bù trừ; cá nhân ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên tại một đơn vị, đồng thời có thu nhập vãng lai ở nơi khác với mức bình quân tháng trong năm không vượt quá 10 triệu đồng và đã được khấu trừ thuế TNCN theo tỷ lệ 10%, đồng thời thực hiện ủy quyền quyết toán cho tổ chức trả thu nhập tại nơi ký hợp đồng; cùng với trường hợp người lao động được mua bảo hiểm nhân thọ (trừ bảo hiểm hưu trí tự nguyện) và các loại bảo hiểm không bắt buộc khác có tích lũy về phí bảo hiểm mà đã bị khấu trừ 10% theo quy định, thì không phải quyết toán đối với phần thu nhập này.
Thời hạn nộp hồ sơ và hỗ trợ quyết toán điện tử
Về thời hạn nộp hồ sơ quyết toán, công văn quy định rõ: đối với tổ chức và cá nhân trả thu nhập, thời hạn nộp hồ sơ chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng thứ 03 kể từ ngày kết thúc năm dương lịch. Đối với cá nhân trực tiếp quyết toán, thời hạn nộp hồ sơ chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng thứ 04 kể từ ngày kết thúc năm dương lịch. Trong trường hợp ngày cuối cùng trùng với ngày nghỉ lễ hoặc ngày nghỉ cuối tuần, thì thời hạn sẽ được tính là ngày làm việc tiếp theo.
Công văn cũng nhấn mạnh việc hỗ trợ kê khai và nộp hồ sơ trực tuyến thông qua các hệ thống và ứng dụng do cơ quan thuế cung cấp. Cá nhân có thể sử dụng ứng dụng eTax Mobile để tra cứu thông tin về thu nhập và nghĩa vụ thuế đã được tổ chức trả thu nhập kê khai trong năm, đồng thời được hệ thống hỗ trợ xác định xem mình có thuộc diện phải trực tiếp quyết toán hay không.
Đặc biệt, từ năm 2025, cơ quan thuế đã triển khai cơ chế hoàn thuế TNCN tự động. Theo đó, đối với các trường hợp nộp hồ sơ quyết toán có đề nghị hoàn thuế bằng phương thức điện tử và hồ sơ đáp ứng đầy đủ các điều kiện quy định, hệ thống sẽ tự động xử lý hồ sơ hoàn thuế trong thời gian chỉ 03 ngày làm việc, giúp rút ngắn đáng kể thời gian chờ đợi và tăng cường tính minh bạch trong công tác thuế.
