Đàm phán Mỹ - Iran thất bại: Tehran không xuống thang, Washington rời bàn sau 21 giờ
Cuộc đàm phán trực tiếp lịch sử giữa Mỹ và Iran tại Islamabad, Pakistan, đã kết thúc sau hơn 21 giờ thương lượng căng thẳng mà không đạt được bất kỳ thỏa thuận nào. Phía Iran cáo buộc Mỹ đang "tìm cớ" để rời bàn đàm phán và khẳng định Tehran không nóng vội trong việc đạt được thỏa thuận.
Iran cáo buộc Mỹ tìm cớ rút lui và đưa yêu sách phi lý
Theo một nguồn tin thân cận với phái đoàn Iran trả lời hãng thông tấn Fars, phía Mỹ đang "tìm cớ" để rời khỏi bàn đàm phán. Nguồn tin này cho biết: "Người Mỹ cần đàm phán để cứu vãn thể diện trên trường quốc tế, nhưng lại không sẵn sàng hạ kỳ vọng, bất chấp thất bại và thế giằng co trong cuộc chiến với Iran." Nguồn tin cũng nhấn mạnh Iran hiện chưa có kế hoạch cho vòng đàm phán tiếp theo.
Truyền thông nhà nước Iran tiếp tục chỉ trích Mỹ, cho rằng các yêu cầu từ Washington đã "ngăn cản việc đạt được một khuôn khổ chung và thỏa thuận". Hãng Tasnim dẫn lời phóng viên tại Islamabad mô tả: "Các cuộc đàm phán giữa phái đoàn Iran và Mỹ đã kết thúc cách đây ít phút và do những gì được mô tả là sự vượt quá giới hạn và tham vọng từ phía Mỹ, hai bên đến nay vẫn chưa thể đạt được thỏa thuận." Vấn đề eo biển Hormuz vẫn là một trong những điểm tranh cãi chính chưa thể giải quyết.
Mỹ nhấn mạnh Iran từ chối từ bỏ tham vọng hạt nhân
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, người dẫn đầu phái đoàn Mỹ, cho biết Iran đã không đưa ra cam kết từ bỏ tham vọng hạt nhân sau nhiều giờ đàm phán. Tại cuộc họp báo sau khi đàm phán kết thúc, ông Vance nói: "Điều đơn giản là chúng tôi cần thấy một cam kết rõ ràng rằng họ sẽ không theo đuổi vũ khí hạt nhân và cũng không tìm kiếm các công cụ giúp họ nhanh chóng đạt được vũ khí đó." Ông khẳng định Mỹ đã đưa ra "đề xuất cuối cùng và tốt nhất" nhưng phía Iran từ chối chấp nhận các điều kiện.
Ông Vance cũng tiết lộ đã trao đổi "liên tục" với Tổng thống Donald Trump trong suốt quá trình đàm phán, có thể lên đến cả chục lần trong 21 giờ qua. Trong khi đó, Tổng thống Trump có mặt tại một sự kiện võ thuật UFC ở Florida và tuyên bố Mỹ đang đàm phán "rất sâu" với Iran, đồng thời khẳng định "dù kết quả thế nào, Mỹ vẫn thắng".
Phản ứng từ các bên liên quan và người dân
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, tuyên bố trên mạng xã hội X rằng thành công của tiến trình ngoại giao phụ thuộc vào thiện chí của Mỹ. Ông nhấn mạnh: "Thành công của tiến trình ngoại giao này phụ thuộc vào sự nghiêm túc và thiện chí của phía đối diện, việc tránh các yêu cầu quá mức hoặc phi pháp, đồng thời tôn trọng các quyền và lợi ích hợp pháp của Iran."
Trong khi đó, nhiều người dân Iran bày tỏ sự thất vọng và lo lắng trên mạng xã hội sau khi đàm phán thất bại. Một người dân Tehran tên Amir Hossein viết: "Cầu Chúa giúp chúng tôi, có lẽ điều này đồng nghĩa chúng ta lại quay về chiến tranh." Nhà phân tích bảo thủ Ali Gholhaki, có quan điểm gần gũi với chính phủ Iran, cho rằng đàm phán đổ vỡ do Mỹ đưa ra yêu cầu không làm giàu uranium và tự quản lý an ninh eo biển Hormuz.
Bối cảnh và triển vọng tương lai
Cuộc đàm phán này là cuộc tiếp xúc cấp cao nhất giữa Iran và Mỹ kể từ sau Cách mạng Iran năm 1979, với sự tham gia của Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf. Pakistan đóng vai trò trung gian tích cực, thậm chí đề xuất phương án điều tiết tàu thuyền qua eo biển Hormuz thông qua các cuộc tuần tra chung.
Tuy nhiên, bất đồng sâu sắc về vấn đề hạt nhân và eo biển Hormuz đã khiến đàm phán đi vào bế tắc. Chuyên gia Aaron David Miller nhận định Iran "nắm nhiều lợi thế hơn Mỹ" do kiểm soát uranium làm giàu cao và địa lý chiến lược tại eo biển Hormuz. Ông nói: "Iran rõ ràng không vội nhượng bộ."
Hiện tại, chưa có thời gian hay địa điểm cụ thể cho vòng đàm phán tiếp theo. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố chiến dịch chống Iran "chưa kết thúc", trong khi tình hình tại Lebanon vẫn căng thẳng với các cuộc không kích khiến ít nhất 2.020 người thiệt mạng từ đầu tháng 3. Tương lai của xung đột Trung Đông vẫn là một câu hỏi lớn chưa có lời giải sau thất bại của đàm phán lịch sử này.
