Nội Bộ Nhà Trắng Giằng Co, Ông Trump Tìm Cách Định Hình Kết Cục Chiến Tranh Iran
Một cuộc giằng co phức tạp đang diễn ra bên trong Nhà Trắng, tác động trực tiếp đến những phát biểu công khai thay đổi liên tục của Tổng thống Mỹ Donald Trump về diễn biến cuộc chiến với Iran. Các cố vấn tranh luận gay gắt về thời điểm và cách thức tuyên bố chiến thắng, trong bối cảnh chiến dịch quân sự lớn nhất của Washington kể từ năm 2003 đang gây chấn động toàn cầu.
Chia Rẽ Sâu Sắc Trong Nội Bộ Chính Quyền Trump
Những thông tin mới nhất hé lộ góc nhìn chưa từng được công bố về quá trình ra quyết định tại Nhà Trắng. Một số quan chức và trợ lý cảnh báo rằng giá xăng tăng mạnh có thể khiến các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran phải trả giá đắt về mặt chính trị. Trong khi đó, những luồng ý kiến khác lại thúc giục Tổng thống tiếp tục duy trì chiến dịch tấn công để đạt được các mục tiêu chiến lược.
Các động thái vận động ở hậu trường cho thấy mức độ rủi ro chính trị lớn mà ông Trump đang đối mặt. Tổng thống Mỹ hiện phải xử lý hệ quả của quyết định đưa nước Mỹ vào cuộc chiến đã kéo dài gần hai tuần, gây chấn động thị trường tài chính toàn cầu và làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ quốc tế. Việc các trợ lý tìm cách tạo ảnh hưởng đối với quyết định của Tổng thống là điều quen thuộc, nhưng lần này hệ quả có thể liên quan trực tiếp đến chiến tranh và hòa bình.
Những Luồng Ý Kiến Tác Động Tới Quyết Định Của Ông Trump
Các cố vấn kinh tế và quan chức trong chính quyền, từ Bộ Tài chính tới Hội đồng Kinh tế Quốc gia, đã cảnh báo Tổng thống Trump rằng cú sốc giá dầu và giá xăng tăng mạnh có thể nhanh chóng làm suy giảm sự ủng hộ trong nước vốn đã mong manh đối với cuộc chiến. Theo các nguồn tin, các cố vấn chính trị, trong đó có Chánh Văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles và Phó Chánh Văn phòng James Blair, cũng đưa ra lập luận tương tự.
Họ tập trung vào hệ quả chính trị từ việc giá xăng tăng cao, đồng thời khuyến nghị ông Trump nên xác định “chiến thắng” theo nghĩa hẹp hơn và phát tín hiệu rằng chiến dịch quân sự chỉ mang tính giới hạn và sắp kết thúc. Ở chiều ngược lại, những ý kiến theo đường lối cứng rắn kêu gọi tiếp tục duy trì sức ép quân sự đối với Iran.
Những người này, bao gồm một số nghị sĩ đảng Cộng hòa như các Thượng nghị sĩ Mỹ Lindsey Graham và Tom Cotton, cho rằng Washington cần ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân và phải đáp trả mạnh mẽ trước các cuộc tấn công nhằm vào binh sĩ và hoạt động hàng hải của Mỹ. Lực lượng thứ ba ảnh hưởng đến Tổng thống là nền tảng cử tri theo chủ nghĩa dân túy của ông và các nhân vật như chiến lược gia Steve Bannon và người dẫn chương trình truyền hình cánh hữu Tucker Carlson.
Sự Thay Đổi Trong Thông Điệp Của Nhà Trắng
Mặc dù Tổng thống Mỹ Donald Trump đôi khi đưa ra những phát biểu gây khó hiểu về cuộc chiến với Iran, nhưng trong tuần này ông thường xuyên nhấn mạnh trong các phát biểu công khai rằng chiến dịch quân sự chỉ là một “cuộc can thiệp ngắn hạn”. Một nguồn tin am hiểu các cuộc thảo luận nội bộ cho biết cụm từ này đã được nhắc đến trong một cuộc họp tại Nhà Trắng trước khi ông Trump lần đầu sử dụng nó.
Nguồn tin cũng cho biết ông Trump đã được cung cấp một bản ghi chú về thông điệp truyền thông để chuẩn bị cho bài phát biểu, trong đó nhấn mạnh cần phát tín hiệu rằng cuộc chiến sẽ diễn ra trong thời gian ngắn và Mỹ không tìm kiếm một cuộc xung đột kéo dài vô thời hạn. Khi đưa nước Mỹ vào chiến tranh, ông Trump đưa ra rất ít lời giải thích, và các mục tiêu mà chính quyền nêu ra cũng thay đổi liên tục.
Mỹ Chưa Tính Toán Đầy Đủ Diễn Biến Cuộc Chiến Với Iran
Một yếu tố then chốt quyết định diễn biến cuối cùng của cuộc chiến là eo biển Hormuz. Khoảng 1/5 lượng dầu vận chuyển bằng đường biển trên thế giới thường đi qua tuyến đường hẹp này, nhưng hiện nay dòng chảy gần như đã bị đình trệ. Trong những ngày gần đây, Iran đã tấn công các tàu chở dầu cũng như nhiều tàu thuyền khác gần eo biển.
Nếu việc Iran kiểm soát tuyến hàng hải này khiến giá xăng tại Mỹ tăng đủ mạnh, áp lực chính trị đối với Tổng thống Trump nhằm chấm dứt chiến dịch quân sự có thể gia tăng. Đảng Cộng hòa hiện đang giữ thế đa số mong manh tại Quốc hội trước khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ diễn ra vào tháng 11.
Cho đến nay, phần lớn các thành viên trong phong trào Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại (MAGA) vẫn ủng hộ ông Trump về vấn đề Iran, dù một số người ủng hộ đã chỉ trích việc Mỹ tham gia can thiệp quân sự ở nước ngoài. Gần đây, ông Trump cũng không còn thúc đẩy mạnh mẽ ý tưởng rằng mục tiêu của cuộc chiến là thay đổi chính quyền tại Tehran.
Theo các báo cáo tình báo Mỹ, ban lãnh đạo Iran hiện không đứng trước nguy cơ sụp đổ trong thời gian ngắn. Một phần sự mơ hồ về hướng đi của cuộc chiến được cho là bắt nguồn từ những gì diễn ra tại Venezuela trước đó. Ngược lại, Iran được đánh giá là đối thủ mạnh hơn nhiều và được trang bị tốt hơn, với bộ máy tôn giáo và an ninh đã ăn sâu trong hệ thống quyền lực.
