TPHCM đề xuất phương án 1 thống nhất quy định tách, hợp thửa đất sau sáp nhập
Theo báo cáo từ Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM, hiện nay thành phố đang tồn tại 3 quy định khác nhau về tách thửa và hợp thửa, gây ra nhiều bất cập trong công tác quản lý nhà nước về đất đai và thực hiện thủ tục hành chính cho người dân. Cụ thể, các quyết định 100, 38 và 24 lần lượt áp dụng cho khu vực TPHCM cũ, Bình Dương cũ và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ, dẫn đến sự thiếu đồng bộ sau quá trình sáp nhập.
Phương án 1 được lựa chọn để trình UBND TPHCM
Ông Nguyễn Thái Sinh, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM, nhấn mạnh rằng việc không kịp thời ban hành một văn bản quy định chung và thống nhất sẽ ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người sử dụng đất trong các thủ tục tách, hợp thửa. Do đó, Sở đã cùng các sở ngành liên quan dự thảo quyết định mới và tổ chức lấy ý kiến từ 176 đơn vị, bao gồm Sở Tư pháp, Sở Xây dựng, và UBND các phường, xã.
Kết quả, sau khi nhận được ý kiến từ 77 đơn vị (24 đơn vị thống nhất và 53 đơn vị góp ý), Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM đã quyết định chọn phương án 1 để trình UBND TPHCM xem xét. Phương án này được chia theo bảng giá đất, với các nhóm nhỏ nhằm xử lý sự khác biệt giữa các khu vực cũ, đồng thời đề xuất chia nhỏ theo từng phường, xã cụ thể để phù hợp với thực tế địa phương.
Những vấn đề cần làm rõ và kiến nghị từ các chuyên gia
Trong quá trình thảo luận, nhiều ý kiến cho rằng việc điều chỉnh diện tích tối thiểu có thể gây áp lực hạ tầng hoặc phản ứng từ người dân. Ông Vũ Trung Hưng, Phó phòng Quản lý Quy hoạch thuộc Sở Quy hoạch Kiến trúc TPHCM, đề xuất cần xin thêm ý kiến từ các bộ ngành, vì chỉ căn cứ vào Luật Đất đai là chưa đủ để ngăn ngừa tiêu cực.
Ông Nguyễn Hải Trường, Phó trưởng phòng Đô thị tại Văn phòng UBND TPHCM, nhấn mạnh rằng ngoài luật định, việc tách thửa còn nên dựa trên phong tục tập quán địa phương để đảm bảo bộ mặt đô thị đẹp hơn và tránh phát sinh các khu ổ chuột.
Mục tiêu và thách thức trong dự thảo mới
Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Minh Thạnh cho biết, mục tiêu của quyết định mới là tạo điều kiện cho người dân có cuộc sống ổn định về chỗ ở và hạ tầng, đồng thời ngăn ngừa việc lợi dụng tách thửa để phát sinh tiêu cực. Tuy nhiên, ông Thạnh cũng chỉ ra nhiều vấn đề cần làm rõ, chẳng hạn như:
- Quy định về cấp thoát nước có thể ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân ở khu vực nông thôn, nơi hạ tầng chưa đồng bộ.
- Cần xem xét cách xử lý hồ sơ tại những khu vực chưa có quy hoạch cụ thể.
Do đó, ông Thạnh đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM tiếp tục lấy ý kiến từ các chuyên gia, hiệp hội và địa phương để hoàn thiện dự thảo, với mục tiêu ban hành vào tháng 3/2026.
Chi tiết về các phương án được đề xuất
Theo tờ trình dự thảo, Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM đưa ra 2 phương án với diện tích tối thiểu được phép tách thửa dao động từ 36 đến 100 m²:
- Phương án 1: Chia thành 4 khu vực, từ khu vực 1 có diện tích tối thiểu 36 m² (chiều rộng và sâu không dưới 3 m) đến khu vực 4 có diện tích tối thiểu 100 m² (chiều rộng và sâu không dưới 5 m).
- Phương án 2: Chia thành 5 khu vực, tương tự với các tiêu chí về diện tích và kích thước.
Đối với đất nông nghiệp, diện tích tối thiểu là 500 m² cho đất trồng cây hàng năm và 1.000 m² cho đất trồng cây lâu năm hoặc nuôi trồng thủy sản. Tất cả các hoạt động tách, hợp thửa đều phải tuân thủ nguyên tắc và điều kiện được quy định trong Luật Đất đai và Nghị quyết số 254/2025 của Quốc hội.
