TAND Tối Cao Công Bố 10 Án Lệ Mới, Nổi Bật Vụ 'Giấu Bệnh' 5,5 Tỷ Đồng
Tòa án Nhân dân Tối cao mới đây đã chính thức công bố danh sách 10 án lệ mới, góp phần hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật. Trong số này, án lệ số 77/2025 thu hút sự chú ý đặc biệt khi liên quan trực tiếp đến nghĩa vụ cung cấp thông tin về tình trạng bệnh hiểm nghèo của bên mua bảo hiểm nhân thọ.
Vụ Án Kéo Dài Nhiều Năm Với Số Tiền 5,5 Tỷ Đồng
Vào năm 2014, ông Bình (tên đã được thay đổi) đã quyết định tham gia ba gói bảo hiểm nhân thọ khác nhau với tổng giá trị lên đến 5,5 tỷ đồng. Theo đó, người được bảo hiểm là chính ông Bình, còn những người thụ hưởng bao gồm mẹ, vợ và con gái của ông.
Gần một năm sau khi ký kết hợp đồng, ông Bình đột ngột qua đời. Giấy chứng tử xác định nguyên nhân tử vong là "do bệnh". Tuy nhiên, phía công ty bảo hiểm đã từ chối chi trả số tiền bảo hiểm cho các thành viên gia đình, với lý do ông Bình đã khai báo gian dối về tình trạng sức khỏe trước đó.
Hành Trình Pháp Lý Phức Tạp Qua Nhiều Cấp Xét Xử
Không chấp nhận quyết định này, mẹ, vợ và con gái ông Bình đã khởi kiện, yêu cầu tòa án buộc công ty bảo hiểm phải thực hiện nghĩa vụ chi trả 5,5 tỷ đồng. Vụ án trải qua một quá trình xét xử kéo dài và phức tạp:
- Năm 2017, TAND TP. Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương (cũ) xét xử sơ thẩm, chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn.
- Năm 2018, TAND tỉnh Bình Dương xét xử phúc thẩm, đảo ngược bản án sơ thẩm, bác yêu cầu của gia đình ông Bình.
- Sau đó, Ủy ban Thẩm phán TAND cấp cao tại TP.HCM (cũ) tiến hành giám đốc thẩm, hủy cả hai bản án và yêu cầu xét xử lại.
- Cuối cùng, vụ án được đưa lên Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm.
Bằng Chứng Cho Thấy Hành Vi 'Giấu Bệnh' Rõ Ràng
Trong quá trình xét xử, Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao đã xem xét kỹ lưỡng các tài liệu có trong hồ sơ. Cụ thể, tại các giấy yêu cầu bảo hiểm và buổi kiểm tra sức khỏe, ông Bình đều trả lời "không" với những câu hỏi then chốt như:
- Bạn có bị khối u lành tính hoặc ác tính, ung thư không?
- Trong một năm qua, bạn có đi khám bệnh hay làm xét nghiệm gì không?
- Bạn có đang mắc hoặc điều trị bệnh lý nào không?
- Bạn đã từng phải nằm viện điều trị chưa?
Tuy nhiên, bằng chứng từ hồ sơ y tế lại cho thấy một thực tế hoàn toàn khác. Trước khi tham gia bảo hiểm, ông Bình đã từng:
- Thực hiện nhiều xét nghiệm, khám sức khỏe và điều trị tại các bệnh viện.
- Được chẩn đoán mắc "Carcinom kém biệt hóa di căn hạch" - một dạng ung thư ác tính.
- Điều trị 6 chu kỳ tại Singapore với tình trạng "di căn hạch toàn thân chưa rõ nguyên phát".
- Bệnh viện xác nhận ông bị ung thư biểu mô di căn nhiều nơi, thuộc giai đoạn cuối.
Phán Quyết Cuối Cùng: Bác Yêu Cầu Vì Vi Phạm Nghĩa Vụ Cung Cấp Thông Tin
Dựa trên những bằng chứng rõ ràng này, Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao nhận định ông Bình biết rõ về tình trạng bệnh tật nghiêm trọng của mình nhưng đã cố tình không khai báo trung thực khi ký hợp đồng bảo hiểm. Hành vi này được xem là vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ cung cấp thông tin theo quy định của pháp luật.
Do đó, hợp đồng bảo hiểm được xem xét là chấm dứt hiệu lực từ thời điểm vi phạm. Công ty bảo hiểm không phải chịu trách nhiệm chi trả cho những rủi ro đã phát sinh liên quan đến tình trạng bệnh không được khai báo.
Cuối cùng, Hội đồng Thẩm phán đã chấp nhận kháng nghị của Viện trưởng Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao, giữ nguyên bản án dân sự phúc thẩm của TAND tỉnh Bình Dương. Điều này đồng nghĩa với việc yêu cầu khởi kiện của gia đình ông Bình đã bị bác bỏ hoàn toàn.
Án lệ số 77/2025 này không chỉ giải quyết một vụ việc cụ thể mà còn đặt ra bài học quan trọng về tính trung thực trong giao kết hợp đồng bảo hiểm, đặc biệt là trong việc cung cấp thông tin về sức khỏe - yếu tố then chốt ảnh hưởng đến quyết định của doanh nghiệp bảo hiểm.
