Người mua nhà Trung Quốc thoát nợ ngân hàng sau khi chủ đầu tư phá sản
Cuối năm 2014, một người đàn ông họ Hứa đã lên kế hoạch mua một căn biệt thự tại Thượng Hải, Trung Quốc. Sau khi khảo sát kỹ lưỡng nhiều dự án ở khu vực ngoại ô, ông quyết định chọn một khu dân cư mới được quảng bá với môi trường sống cao cấp và vị trí thuận lợi. Mặc dù có nền tảng tài chính ổn định, giá trị căn biệt thự lên đến hàng triệu NDT vẫn vượt quá khả năng thanh toán trực tiếp của ông. Sau khi cân nhắc, ông Hứa đã quyết định vay ngân hàng theo hình thức thế chấp để hoàn tất giao dịch. Ông sử dụng căn nhà nhỏ của mình ở trung tâm thành phố làm tài sản đảm bảo.
Sau quá trình thẩm định, ngân hàng đã phê duyệt khoản vay gần 4 triệu NDT, tương đương khoảng 15 tỷ đồng. Số tiền này được dùng để thanh toán cho chủ đầu tư, đồng thời ông ký kết đầy đủ các hợp đồng mua bán liên quan. Trong thời gian đầu, mọi việc diễn ra suôn sẻ. Ông Hứa đều đặn trả nợ hàng tháng cho ngân hàng và theo dõi sát sao tiến độ thi công dự án.
Dự án bắt đầu xuất hiện dấu hiệu bất thường
Đến năm 2017, dự án bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu bất thường. Một số người mua nhà phản ánh rằng số lượng công nhân tại công trường giảm đáng kể và tiến độ thi công chậm lại rõ rệt. Dù vậy, do chủ đầu tư là một doanh nghiệp có uy tín trên thị trường, ông Hứa vẫn tiếp tục chờ đợi với hy vọng mọi thứ sẽ được cải thiện.
Sau đó, phía chủ đầu tư đã thừa nhận dự án gặp khó khăn về tài chính, nhưng vẫn trấn an người mua rằng tiến độ bàn giao sẽ không bị ảnh hưởng đáng kể. Tuy nhiên, thực tế lại hoàn toàn trái ngược: hoạt động xây dựng dần đình trệ, máy móc không còn vận hành và công nhân rút khỏi công trường một cách ồ ạt.
Chủ đầu tư phá sản và hậu quả nghiêm trọng
Đến cuối năm 2018, ông Hứa nhận được thông báo chính thức rằng chủ đầu tư đã phá sản do thiếu nguồn vốn dài hạn. Điều này đồng nghĩa với việc dự án không thể tiếp tục, người mua không được bàn giao nhà và cũng không nhận được bất kỳ khoản bồi thường nào từ quá trình thanh lý. Tình huống này khiến ông Hứa rơi vào thế "tiến thoái lưỡng nan": đã thanh toán một số tiền lớn và vẫn phải trả nợ ngân hàng đều đặn, nhưng lại không có nhà để ở.
Trước áp lực tài chính ngày càng gia tăng, cuối năm 2019, ông Hứa quyết định ngừng trả nợ ngân hàng. Ông cho rằng mình là nạn nhân của một dự án đổ vỡ nên không có nghĩa vụ tiếp tục thanh toán khoản vay. Dù ngân hàng nhiều lần nhắc nhở và yêu cầu, ông vẫn không phản hồi hoặc thực hiện các khoản thanh toán.
Ngân hàng khởi kiện và phán quyết ban đầu
Đến năm 2020, ngân hàng đã chính thức khởi kiện ông Hứa, yêu cầu ông hoàn trả toàn bộ nợ gốc, lãi và tiền phạt do chậm thanh toán, với tổng số tiền khoảng 2,2 triệu NDT, tương đương hơn 8 tỷ đồng. Tại phiên sơ thẩm, tòa án cho rằng hợp đồng vay vốn giữa ông Hứa và ngân hàng là một quan hệ độc lập với hợp đồng mua bán nhà. Việc chủ đầu tư không giao nhà không làm thay đổi nghĩa vụ trả nợ của người vay. Do đó, ông Hứa bị tuyên thua kiện và phải tiếp tục thanh toán theo các điều khoản của hợp đồng vay.
Kháng cáo và phán quyết phúc thẩm có lợi
Không đồng ý với phán quyết này, ông Hứa đã kháng cáo lên Tòa án nhân dân trung cấp Gia Hưng, tỉnh Chiết Giang. Sau khi xem xét lại toàn bộ vụ án một cách cẩn thận, tòa phúc thẩm đã xác định rằng toàn bộ khoản vay của ông Hứa được sử dụng để thanh toán tiền mua nhà. Đồng thời, hợp đồng mua bán đã không thể thực hiện do chủ đầu tư phá sản.
Theo quy định pháp luật Trung Quốc, khi hợp đồng mua bán nhà ở thương mại bị hủy bỏ hoặc chấm dứt, chủ đầu tư có trách nhiệm hoàn trả tiền đã nhận từ người mua, đồng thời thanh toán khoản vay gốc và lãi cho ngân hàng. Dựa trên cơ sở pháp lý vững chắc này, tòa án phúc thẩm đã phán quyết rằng ông Hứa không cần phải tiếp tục trả nợ ngân hàng. Tất cả số nợ còn lại sẽ do chủ đầu tư chịu trách nhiệm thanh toán.
Phán quyết này không chỉ giúp ông Hứa thoát khỏi gánh nặng tài chính mà còn làm rõ trách nhiệm pháp lý trong các trường hợp dự án bất động sản đổ vỡ, bảo vệ quyền lợi của người mua nhà.
