HoREA đề xuất cơ chế xử lý lối đi chung khi hợp thửa đất tại TP.HCM
Ngày 4/3, Hiệp hội Bất động sản Thành phố Hồ Chí Minh (HoREA) đã gửi văn bản góp ý đến Ủy ban Nhân dân TP.HCM và Sở Nông nghiệp và Môi trường về Dự thảo Quyết định quy định điều kiện tách thửa đất, hợp thửa đất và diện tích tối thiểu được tách thửa trên địa bàn thành phố. Trọng tâm của các kiến nghị này xoay quanh việc xử lý phần diện tích đất sử dụng làm lối đi chung trong quá trình hợp thửa.
Đề xuất bổ sung quy định rõ ràng về lối đi chung
Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, dự thảo hiện tại đã quy định khá phù hợp đối với trường hợp tách thửa đất có hình thành lối đi chung và cho phép chuyển sang hình thức sử dụng chung trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, dự thảo chưa làm rõ cơ chế xử lý đối với phần diện tích lối đi chung khi các thửa đất được hợp thửa trở lại.
HoREA đề xuất bổ sung quy định cụ thể: trong trường hợp nhiều thửa đất (từ 2 thửa trở lên) được hợp thửa mà giữa các thửa có phần diện tích sử dụng làm lối đi chung, thì phần diện tích này được hợp thửa đồng thời với việc chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định pháp luật. Điều này nhằm đảm bảo tính chặt chẽ và tránh rủi ro pháp lý về sau.
Hiệp hội đưa ra ví dụ thực tiễn: một thửa đất nông nghiệp 10.000 m² được tách thành 5 thửa, trong đó một thửa làm lối đi chung. Khi hợp thửa trở lại và không còn nhu cầu sử dụng lối đi chung, người sử dụng đất cần được phép hợp thửa phần đất này vào thửa chính và chuyển mục đích sử dụng phù hợp. Tương tự, đối với đất ở, khi các thửa nhỏ và phần lối đi chung được hợp thửa thành một thửa lớn duy nhất, cần có cơ chế rõ ràng để xử lý chuyển mục đích sử dụng phần lối đi chung, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân.
Theo HoREA, việc bổ sung quy định này sẽ tháo gỡ vướng mắc phát sinh trong thực tiễn nhiều năm qua, tránh tình trạng “đất kẹt” do thiếu hành lang pháp lý, góp phần ổn định thị trường bất động sản.
Kiến nghị điều chỉnh diện tích tối thiểu tách thửa đất ở
Bên cạnh nội dung về lối đi chung, HoREA cũng đề nghị sửa đổi khoản 1 Điều 4 của Dự thảo về diện tích tối thiểu được tách thửa đối với đất ở. Hiệp hội cho rằng cần áp dụng cùng một tiêu chuẩn diện tích tối thiểu tại cùng một khu vực để đảm bảo tính đồng bộ, công bằng và hợp lý giữa các phường có điều kiện phát triển tương đồng.
Cụ thể, HoREA đề nghị đưa các phường như Chánh Hưng, Phú Định, Tân Sơn Hòa, Tân Sơn Nhất, Tân Hòa, Bảy Hiền, Tân Bình, Tây Thạnh, Tân Sơn Nhì, Phú Thọ Hòa, Tân Phú, Phú Thạnh, Hạnh Thông, Gò Vấp… vào Khu vực I và áp dụng mức diện tích tối thiểu 36 m², với chiều rộng mặt tiền và chiều sâu không nhỏ hơn 3 m. Diện tích tách thửa cũng được góp ý quy định rõ khu vực để thuận lợi hơn cho người dân.
Theo dự thảo được góp ý, diện tích tối thiểu tách thửa đất ở được chia thành 4 khu vực:
- Khu vực I: Tối thiểu 36 m², mặt tiền và chiều sâu không nhỏ hơn 3 m.
- Khu vực II: Tối thiểu 50–60 m², tùy từng nhóm địa bàn, yêu cầu mặt tiền tối thiểu 4–5 m.
- Khu vực III: Tối thiểu 60–80 m².
- Khu vực IV: Tối thiểu 80–100 m².
HoREA nhấn mạnh, việc điều chỉnh, sắp xếp lại địa bàn các khu vực theo hướng hợp lý sẽ góp phần ổn định thị trường bất động sản, tránh tình trạng chênh lệch tiêu chuẩn giữa các khu vực giáp ranh, gây khó khăn cho người dân khi thực hiện quyền sử dụng đất.
Ý nghĩa trong bối cảnh hiện tại
Theo HoREA, việc ban hành Quyết định mới về tách thửa, hợp thửa đất có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh thành phố đang triển khai Luật Đất đai sửa đổi và tái cấu trúc đơn vị hành chính. Ông Lê Hoàng Châu bày tỏ mong muốn cơ quan soạn thảo tiếp thu, hoàn thiện dự thảo theo hướng minh bạch, dễ thực hiện, đồng thời phù hợp với nhu cầu thực tiễn của người dân và doanh nghiệp.
Nếu các kiến nghị trên được tiếp thu, quy định mới về tách thửa và hợp thửa đất tại TP.HCM sẽ góp phần tháo gỡ nhiều điểm nghẽn pháp lý, tạo điều kiện cho thị trường phát triển lành mạnh, đồng thời đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất. Đây được xem là bước đi cần thiết để hỗ trợ công tác quản lý đất đai hiệu quả hơn trong tương lai.
