Kinh tế Việt Nam hoàn thành vượt 15 chỉ tiêu, mở ra thời cơ mới năm 2026
Lần đầu tiên sau nhiều năm, toàn bộ 15/15 chỉ tiêu chủ yếu về kinh tế - xã hội đều được hoàn thành và vượt kế hoạch. Bức tranh tăng trưởng đầy ấn tượng này không chỉ khẳng định bản lĩnh và sức chống chịu của nền kinh tế, mà còn mở ra những thời cơ mới đầy hứa hẹn cho năm 2026.
Nền tảng vững chắc từ giai đoạn đặc biệt
Theo bà Đỗ Thị Ngọc, Phó Cục trưởng Thống kê thuộc Bộ Tài chính, nhiệm kỳ 2020 - 2025 là một giai đoạn "đặc biệt chưa từng có tiền lệ". Nền kinh tế phải đối mặt cùng lúc với đại dịch Covid-19, xung đột Nga - Ukraine, chiến tranh thương mại, đứt gãy chuỗi cung ứng và biến đổi khí hậu nghiêm trọng. Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo và điều hành quyết liệt, đồng bộ, kinh tế Việt Nam vẫn đạt được những kết quả toàn diện, bà Ngọc khẳng định.
Tăng trưởng GDP giai đoạn này đạt bình quân khoảng 6,2%/năm. Nếu loại trừ năm 2021 chịu tác động nặng nề của đại dịch, tốc độ tăng giai đoạn 2022-2025 đạt tới 7,13%, vượt mục tiêu đề ra. Tiến sĩ Nguyễn Đình Chúc, Viện trưởng Kinh tế Việt Nam và thế giới, cho biết quy mô GDP đã tăng hơn 60 lần so với năm 1986, còn thu nhập bình quân đầu người tăng hơn 30 lần.
Ở góc độ vĩ mô, lạm phát được kiểm soát dưới 4%, nợ công giảm từ 44,3% GDP năm 2020 xuống khoảng 35% GDP năm 2025, tạo dư địa tài khóa quan trọng. Kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2025 vượt 930 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm 20 nền kinh tế thương mại hàng đầu thế giới.
Thành tựu nổi bật và cơ hội mới
Vốn FDI giải ngân đạt kỷ lục 27,6 tỷ USD, cao nhất trong 5 năm, với 83% tập trung vào lĩnh vực chế biến, chế tạo. Kết cấu hạ tầng có bước tiến vượt bậc với 3.245km đường cao tốc hoàn thành, vượt mục tiêu 3.000km. Kinh tế số chiếm khoảng 14% GDP, tăng trưởng 9-10% mỗi năm, cao hơn tốc độ tăng trưởng chung của nền kinh tế.
Bước sang năm 2026, kinh tế thế giới được dự báo tăng trưởng chậm lại, chỉ khoảng 2,6% theo Ngân hàng Thế giới. Tuy nhiên, theo bà Mariam J. Sherman, Giám đốc WB phụ trách Việt Nam, Campuchia và Lào, Việt Nam bước vào năm mới với đà tăng trưởng mạnh mẽ, tiếp nối thành quả ấn tượng của năm 2025.
Một thời cơ quan trọng khác đến từ xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu. Việt Nam nổi lên như một điểm đến chiến lược nhờ vị trí địa lý thuận lợi, mạng lưới FTA rộng khắp, nền tảng công nghiệp vững và lực lượng lao động cạnh tranh.
Thách thức và giải pháp cho tương lai
Dù cơ hội rộng mở, các chuyên gia đều cho rằng Việt Nam không thể chủ quan. Tiến sĩ Nguyễn Đình Chúc chỉ rõ, thể chế hiện vẫn đang là "điểm nghẽn của điểm nghẽn". Tư duy quản lý chồng chéo, thủ tục phức tạp, tổ chức thực thi chưa đồng bộ có thể làm suy giảm động lực phát triển.
Bà Mariam J. Sherman nhấn mạnh: "Thể chế vững mạnh là nền tảng để các chiến lược được triển khai hiệu quả". Bà đề xuất ba điểm chạm chiến lược:
- Nâng cao hiệu quả đầu tư công, đặc biệt trong hạ tầng năng lượng, giao thông, logistics.
- Cải thiện môi trường kinh doanh theo hướng minh bạch, ổn định và dễ dự đoán.
- Đầu tư vào nguồn nhân lực chất lượng cao để đáp ứng mô hình tăng trưởng mới.
Năm 2026 không đơn thuần là một mốc thời gian, mà là điểm khởi đầu của chu kỳ phát triển mới với mục tiêu tăng trưởng cao hơn, chất lượng hơn và bền vững hơn. Những thành tựu của năm 2025 và cả nhiệm kỳ vừa qua đã tạo dựng nền tảng vững chắc về vĩ mô, hạ tầng, thể chế và niềm tin xã hội.
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu tái cấu trúc sâu sắc, Việt Nam có cơ hội chuyển mình từ "công xưởng chi phí thấp" sang trung tâm sản xuất công nghệ cao, xanh và số hóa. Niềm tin ấy không chỉ đến từ các con số tăng trưởng, mà còn từ khát vọng tự lực, tự cường đã được hun đúc qua nhiều thập kỷ đổi mới.
Năm 2025, GDP Việt Nam ước đạt khoảng 510-514 tỷ USD, đứng thứ 32 thế giới và thứ 4 trong ASEAN. Thu nhập bình quân đầu người lần đầu vượt mốc 5.000 USD, đạt khoảng 5.026 USD, đưa Việt Nam bước vào nhóm quốc gia thu nhập trung bình cao.
