Cơ quan Kiểm dịch Động thực vật Mỹ (APHIS) đã chính thức phê duyệt bổ sung công nghệ chiếu xạ X-ray cho nhà máy chiếu xạ Toàn Phát (TPI) tại Khu công nghiệp Phú An Thạnh, tỉnh Tây Ninh, trong chương trình xử lý kiểm dịch trái cây tươi xuất khẩu sang Mỹ. Trước đó, nhà máy này đã được APHIS công nhận đủ điều kiện xử lý bằng công nghệ chiếu xạ Gamma sử dụng nguồn Cobalt-60.
Nâng cấp hạ tầng sau thu hoạch
Việc bổ sung công nghệ chiếu xạ X-ray không chỉ giúp tăng năng lực xử lý mà còn cho phép doanh nghiệp linh hoạt lựa chọn công nghệ phù hợp, phân bổ công suất và duy trì hoạt động liên tục ngay cả trong giai đoạn cao điểm. Điều này góp phần giảm chi phí lưu kho lạnh, duy trì chất lượng trái cây và tăng khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp xuất khẩu.
Tuy nhiên, việc bổ sung X-ray không đồng nghĩa với việc mọi sản phẩm hoặc quy cách đóng gói đều có thể tự động chuyển đổi giữa công nghệ chiếu xạ Gamma và X-ray. Từng cấu hình xử lý vẫn phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật, liều chiếu và quy trình kiểm soát đã được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận.
Tăng gấp đôi năng lực xử lý
Năm 2025, nhà máy chiếu xạ Toàn Phát đã xử lý gần 5.670 tấn trái cây xuất khẩu sang Mỹ bằng công nghệ Gamma. Khi hệ thống X-ray chính thức được đưa vào khai thác, năng lực xử lý của nhà máy dự kiến tăng gần gấp đôi, mở rộng khả năng tiếp nhận và xử lý hàng hóa, đặc biệt trong các giai đoạn cao điểm xuất khẩu.
Dư địa tăng trưởng lớn tại thị trường Mỹ
Theo Hiệp hội Rau quả Việt Nam (VINAFRUIT), năm 2025, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam đạt hơn 8,5 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay. Trong đó, xuất khẩu mặt hàng này sang Mỹ đạt khoảng 547 triệu USD, tăng hơn 50% so với năm trước. Số liệu của Ủy ban Thương mại Quốc tế Mỹ (USITC) cho thấy Việt Nam mới chiếm khoảng 1,49% tổng kim ngạch nhập khẩu nhóm rau, hoa, củ, quả và sản phẩm chế biến của Mỹ trong năm 2025, cho thấy dư địa tăng trưởng tại đây còn rất lớn.
Việc mở rộng năng lực chiếu xạ đạt chuẩn quốc tế sẽ góp phần tạo nền tảng để trái cây Việt Nam gia tăng thị phần tại các thị trường cao cấp, đáp ứng yêu cầu về chất lượng, tốc độ và khả năng đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật ngày càng cao.
