Thị trường kim cương tại Hà Nội đang chứng kiến sự sụt giảm mạnh về sức mua sau hàng loạt vụ việc buôn lậu và hợp thức hóa nguồn gốc kim cương bị phát hiện gần đây. Người tiêu dùng trở nên thận trọng hơn khi xuống tiền, ưu tiên kiểm tra nguồn gốc, giấy kiểm định và chính sách thu mua của các thương hiệu.
Khách hàng dè dặt, giao dịch ảm đạm
Khảo sát của Tri Thức - Znews chiều 22/7 tại một số cửa hàng kinh doanh kim cương ở khu vực trung tâm Hà Nội ghi nhận lượng khách đến tham quan, mua sắm thưa thớt so với thời điểm trước. Các showroom vẫn mở cửa và trưng bày đầy đủ sản phẩm, song không khí giao dịch khá ảm đạm. Tại một cửa hàng trong trung tâm thương mại lớn, nhân viên bán hàng phải dành phần lớn thời gian để giải đáp các thắc mắc liên quan đến nguồn gốc và chứng nhận của sản phẩm thay vì chốt đơn.
Theo nhân viên này, mỗi viên kim cương bán ra đều đi kèm giấy kiểm định của tổ chức giám định độc lập, mã QR để khách hàng tự tra cứu thông tin trên hệ thống, đồng thời được khắc mã số laser trên viên đá nhằm đối chiếu với giấy chứng nhận. “Khoảng một tháng trở lại đây, lượng khách mua kim cương giảm mạnh. Có những ngày số khách đến cửa hàng chỉ đếm trên đầu ngón tay. Phần lớn khách đến đều dành nhiều thời gian đặt câu hỏi, kiểm tra giấy tờ rồi mới cân nhắc mua hay không”, người này cho biết.
Người mua săn lùng thông tin, so sánh kỹ lưỡng
Tại nhiều cửa hàng, khách hàng hiện có xu hướng khảo sát nhiều hơn. Họ thường so sánh nhiều thương hiệu, đối chiếu giấy kiểm định và tham khảo thêm ý kiến từ nhiều nguồn trước khi giao dịch. Điều này khiến thời gian chốt đơn kéo dài hơn đáng kể. “Tôi không dám chắc giấy kiểm định mình cầm trên tay có thực sự đúng với viên đá đang mua hay không, nên muốn tìm hiểu kỹ hơn trước khi mua”, anh Huy Nguyễn (phường Thanh Xuân, Hà Nội) - người đang có nhu cầu mua nhẫn kim cương cầu hôn bạn gái cho biết. Anh nói kế hoạch mua sắm này thậm chí có thể chuyển thành mua trang sức từ thương hiệu nước ngoài để an tâm hơn.
Nhiều khách hàng cho biết hiện không chỉ quan tâm đến tiêu chuẩn 4C hay thương hiệu của viên kim cương, mà còn dành nhiều sự chú ý hơn đến đơn vị giám định, khả năng truy xuất nguồn gốc cũng như uy tín của đơn vị bán hàng.
Chính sách thu đổi trở thành tiêu chí then chốt
Trong bối cảnh niềm tin thị trường bị ảnh hưởng, chính sách thu mua lại và đổi trả đang trở thành một trong những tiêu chí quan trọng khi người tiêu dùng lựa chọn nơi mua kim cương. Khảo sát tại một số thương hiệu ở Hà Nội cho thấy mức giá thu mua lại phổ biến hiện nay dao động khoảng 80% giá trị ban đầu. Một số doanh nghiệp hỗ trợ đổi sang sản phẩm mới với giá trị quy đổi lên tới 90%. Trong khi đó, cũng có đơn vị áp dụng mức thu mua lại khoảng 70% trong 3 năm đầu sử dụng, sau đó nâng dần theo thời gian, thậm chí lên tới 100% nếu đáp ứng các điều kiện của chương trình. Sự khác biệt giữa các chính sách hậu mãi khiến người mua dành nhiều thời gian hơn để so sánh quyền lợi sau khi mua hàng, thay vì chỉ quan tâm đến giá bán hoặc kích thước viên đá như trước đây.
Chị Hoàng Linh (quận Cầu Giấy, Hà Nội), người có sở thích mua trang sức kim cương, cho biết hiện chị chỉ ưu tiên những sản phẩm có giấy kiểm định từ các tổ chức giám định độc lập uy tín quốc tế, đồng thời luôn tự kiểm tra thông tin thông qua mã QR hoặc mã số khắc trên viên đá thay vì chỉ tin vào lời giới thiệu tại quầy. “Việc tìm hiểu kỹ chính sách thu mua lại, đổi trả cũng như lịch sử hoạt động của thương hiệu là điều cần thiết. Với sản phẩm có giá trị lớn như kim cương, tôi coi đây là một tiêu chí quan trọng để hạn chế rủi ro”, chị Linh nói thêm.
Số liệu nhập khẩu và bối cảnh thị trường
Theo số liệu từ Cục Hải quan (Bộ Tài chính), tổng kim ngạch nhập khẩu kim cương của Việt Nam đạt 241,2 triệu USD trong năm 2025 (tương đương hơn 6.300 tỷ đồng). Riêng 6 tháng đầu năm nay, kim ngạch nhập khẩu mặt hàng này ước đạt khoảng 121,5 triệu USD (tức gần 3.200 tỷ đồng). Những con số này phản ánh quy mô thị trường đáng kể, nhưng tâm lý thận trọng của người tiêu dùng đang tác động mạnh đến hoạt động kinh doanh.
