Nhiều người đi làm thường nghĩ rằng tiền thuế đã được công ty khấu trừ hàng tháng là xong, không còn liên quan. Tuy nhiên, theo quy định của Luật Thuế thu nhập cá nhân, nếu số thuế đã nộp lớn hơn số thuế thực tế phải nộp sau quyết toán, bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu hoàn lại phần chênh lệch. Dưới đây là 10 trường hợp phổ biến mà nhiều người lao động thường bỏ lỡ quyền lợi này.
1. Nghỉ việc giữa năm
Đây là trường hợp thường gặp nhất. Ví dụ, anh Nam làm việc từ tháng 1 đến tháng 5 năm 2025 với mức lương 30 triệu đồng/tháng. Trong 5 tháng, công ty đã khấu trừ thuế tổng cộng 10,75 triệu đồng. Khi quyết toán cả năm, thu nhập của anh Nam chỉ là 150 triệu đồng. Sau khi giảm trừ gia cảnh bản thân, thu nhập chịu thuế còn 18 triệu đồng, số thuế phải nộp chỉ 900 nghìn đồng. Như vậy, anh Nam được hoàn gần 10 triệu đồng. Nhiều người sau khi nghỉ việc không quan tâm quyết toán thuế nên vô tình bỏ qua khoản tiền này.
2. Đi làm trong năm thay vì làm đủ 12 tháng
Trường hợp này phổ biến với sinh viên mới ra trường. Chị Hương tốt nghiệp tháng 8 và bắt đầu làm việc từ tháng 9. Trong 4 tháng cuối năm, công ty khấu trừ thuế theo quy định. Tuy nhiên, khi quyết toán, thu nhập chỉ phát sinh 4 tháng nhưng mức giảm trừ gia cảnh bản thân được tính đủ cả năm. Do đó, nhiều người có thể được hoàn lại toàn bộ hoặc phần lớn số thuế đã khấu trừ.
3. Có con nhỏ nhưng đăng ký người phụ thuộc muộn
Anh Minh sinh con vào tháng 2 nhưng đến cuối năm mới đăng ký người phụ thuộc. Nhiều người lầm tưởng chỉ được giảm trừ từ thời điểm đăng ký. Thực tế, nếu hồ sơ hợp lệ, khoản giảm trừ được tính từ tháng 2, làm giảm số thuế phải nộp và có thể phát sinh hoàn thuế.
4. Nuôi dưỡng cha mẹ già nhưng chưa kê khai
Chị Lan nuôi mẹ già ngoài tuổi lao động, không lương hưu. Nếu đáp ứng điều kiện và đăng ký người phụ thuộc, chị Lan được giảm trừ gia cảnh, giảm đáng kể số thuế phải nộp và có thể dẫn đến hoàn thuế.
5. Có thu nhập từ hai nơi trở lên
Anh Tuấn ngoài công việc chính còn giảng dạy tại trung tâm ngoại ngữ. Thu nhập từ trung tâm thường bị khấu trừ thuế trước khi chi trả. Khi quyết toán cuối năm, tổng thu nhập và các khoản giảm trừ được tính lại, nhiều trường hợp số thuế thực tế thấp hơn số đã khấu trừ, phát sinh hoàn thuế.
6. Lao động thời vụ hoặc cộng tác viên bị khấu trừ 10%
Sinh viên làm cộng tác viên thiết kế, dịch thuật thường bị khấu trừ 10% thuế. Nếu tổng thu nhập cả năm 50 triệu đồng, đã khấu trừ 5 triệu đồng, nhưng sau khi đối chiếu quy định, cá nhân chưa đến ngưỡng phải nộp thuế, toàn bộ số thuế đã khấu trừ có thể được hoàn lại.
7. Thu nhập thực tế chưa đến ngưỡng chịu thuế
Người lao động làm việc không liên tục, tổng thu nhập sau giảm trừ gia cảnh ở mức thấp. Mặc dù đã bị khấu trừ thuế, nhưng khi quyết toán, thu nhập tính thuế bằng không, toàn bộ số thuế đã nộp được hoàn trả.
8. Người nước ngoài thay đổi tình trạng cư trú
Người nước ngoài làm việc tại Việt Nam có thể bị khấu trừ thuế theo diện không cư trú. Đến khi quyết toán, nếu đáp ứng điều kiện cá nhân cư trú, việc tính lại thuế có thể giảm số thuế phải nộp và phát sinh hoàn thuế.
9. Doanh nghiệp khấu trừ chưa chính xác
Sai sót trong tính thuế như chưa cập nhật người phụ thuộc, chưa tính đúng bảo hiểm bắt buộc có thể khiến số thuế khấu trừ cao hơn thực tế. Khi quyết toán và điều chỉnh, người lao động được hoàn lại phần nộp thừa.
10. Bỏ sót các khoản giảm trừ khi quyết toán
Ngoài giảm trừ gia cảnh, pháp luật cho phép giảm trừ các khoản đóng góp từ thiện, nhân đạo, khuyến học. Nếu quên kê khai hoặc không lưu chứng từ, khi bổ sung đầy đủ, số thuế phải nộp giảm và có thể hoàn thuế.
Phần lớn các trường hợp trên đều là những thay đổi bình thường trong cuộc sống như nghỉ việc, sinh con, chăm sóc cha mẹ già hoặc làm thêm. Tuy nhiên, nhiều người chỉ quan tâm đến việc nộp thuế mà quên rằng pháp luật cho phép nhận lại phần nộp thừa. Trong bối cảnh hệ thống thuế ngày càng hiện đại, việc chủ động rà soát hồ sơ quyết toán không chỉ bảo vệ quyền lợi mà còn góp phần đảm bảo công bằng: thu đúng, thu đủ và hoàn đúng. Hoàn thuế không phải là khoản hỗ trợ từ ngân sách, mà đơn giản là nhận lại tiền vốn thuộc về mình.
