Quỹ Bình ổn Giá Xăng Dầu Chỉ Còn Đủ Chi Trong 10-11 Ngày, Áp Lực Tăng Giá Đè Nặng
Đến chiều ngày 16/3, giá dầu thế giới tiếp tục duy trì đà tăng mạnh, với hai loại dầu chuẩn Brent và WTI dao động trong khoảng 100-105 USD/thùng. Chỉ tính riêng trong 5 ngày qua, giá dầu đã tăng hơn 18%, và nếu so với đầu tháng 3, mức tăng lên tới khoảng 40%. Sự gia tăng này đã tạo áp lực lớn lên thị trường xăng dầu trong nước, buộc các cơ quan chức năng phải có những biện pháp ứng phó kịp thời.
Quỹ Bình ổn Sắp Cạn Kiệt, Cần Giải Pháp Khẩn Cấp
Liên bộ Công thương - Tài chính đã quyết định chi Quỹ bình ổn giá xăng dầu trong 5 kỳ liên tiếp, với tổng mức chi từ 20.000-25.000 đồng/lít/kg, nhằm giữ giá ổn định và thấp hơn so với nhiều nước trên thế giới. Tuy nhiên, theo số liệu từ Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương), mức tồn của quỹ trước khi chi là hơn 5.600 tỉ đồng. Với mức chi hiện tại là 4.000 đồng/lít xăng, dầu và 5.000 đồng/lít dầu diesel, quỹ này chỉ có thể hỗ trợ trong khoảng 15-16 ngày. Sau 5 ngày đã chi, số dư còn lại chỉ đủ dùng trong 10-11 ngày nữa nếu tiếp tục duy trì mức chi như hiện tại.
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước, cho biết Bộ Công thương đã báo cáo Chính phủ về việc sửa đổi Nghị quyết 36 để phù hợp hơn với diễn biến phức tạp của xung đột quân sự tại Trung Đông. Các phương án đang được xem xét bao gồm ứng trước hoặc bố trí nguồn dự phòng, đồng thời nghiên cứu giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu để bổ sung công cụ tài khóa hỗ trợ bình ổn thị trường.
Chính Phủ Chỉ Đạo Quyết Liệt, Tập Trung Vào Giải Pháp Dài Hạn
Chiều tối 16/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ để thảo luận các giải pháp bảo đảm cung ứng và bình ổn giá xăng dầu. Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu không để thiếu xăng dầu trong bất kỳ trường hợp nào, đồng thời thực hiện các biện pháp bình ổn giá linh hoạt, phù hợp và hiệu quả. Ông cũng yêu cầu rà soát và giảm các loại thuế, phí, lệ phí liên quan đến xăng dầu, trình trước ngày 20/3, và xem xét bố trí ngân sách hỗ trợ nếu tình hình xung đột kéo dài.
Trong dài hạn, việc nâng cao năng lực dự trữ xăng dầu và đa dạng hóa nguồn cung đang được đặt ra như một giải pháp chiến lược. Các chuyên gia kinh tế như TS Nguyễn Quốc Việt (ĐH Kinh tế quốc dân) cho rằng không thể chỉ trông chờ vào Quỹ bình ổn, mà cần kết hợp các chính sách miễn, hoãn thuế, phí và kích hoạt quỹ tự động. Chuyên gia Vũ Đình Ánh đề xuất tăng cường dự trữ chiến lược quốc gia, coi đây là công cụ can thiệp cung-cầu và giá cả quan trọng, đòi hỏi sự phối hợp của nhiều bộ, ngành.
Kiến Nghị Giảm Thuế Và Hỗ Trợ Doanh Nghiệp Vận Tải
Áp lực chi phí nhiên liệu đang trở thành gánh nặng lớn cho các doanh nghiệp vận tải, khi xăng dầu chiếm 30-40% tổng chi phí vận hành. Bộ Xây dựng đã kiến nghị giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu, cùng với việc bổ sung nhiên liệu vận tải vào danh mục hàng hóa được giảm thuế giá trị gia tăng. Nếu được thông qua, giá xăng dầu có thể giảm khoảng 28-30%, giúp các doanh nghiệp điều chỉnh giá cước từ 10-15% mà vẫn đảm bảo lợi nhuận.
Ngoài ra, các kiến nghị khác bao gồm giảm phí cất hạ cánh, miễn lệ phí ra vào cảng, và hỗ trợ lãi suất vay ưu đãi cho đơn vị vận tải. Ông Đỗ Văn Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học VN, nhấn mạnh tầm quan trọng của chương trình xăng sinh học E10 trong việc tăng cường tự chủ năng lượng và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, đặc biệt trong bối cảnh nguồn cung từ khu vực Trung Đông tiềm ẩn rủi ro.
Hướng Đến Tự Chủ Năng Lượng Và Phát Triển Bền Vững
TS Nguyễn Trí Hiếu cho rằng cần tăng cường năng lực chế biến hóa dầu trong nước, với việc thành lập Trung tâm lọc hóa dầu và năng lượng quốc gia tại Khu kinh tế Dung Quất như một bước đi chiến lược. Ông nhấn mạnh rằng câu chuyện xăng dầu không chỉ là vấn đề của một ngành, mà đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa các cơ quan hoạch định chính sách tài khóa, ngoại hối để đảm bảo nguồn ngoại tệ cho nhập khẩu.
Đồng thời, các doanh nghiệp cần xây dựng kế hoạch tiết kiệm năng lượng, tối ưu hóa vận hành và tìm kiếm nguồn năng lượng thay thế, đặc biệt là năng lượng sạch. Khó khăn hiện tại có thể trở thành cơ hội để thúc đẩy chuyển đổi sang nền kinh tế xanh, xây dựng môi trường bền vững cho tương lai.
