TP.HCM: Đất nông nghiệp tăng gấp 4 lần, công nghệ cao chiếm 45% giá trị sản xuất
Sau khi sắp xếp lại hệ thống đơn vị hành chính cấp cơ sở, quỹ đất nông nghiệp của Thành phố Hồ Chí Minh đã tăng mạnh, đạt hơn 453 nghìn ha, gấp gần bốn lần so với trước đây. Đây là một bước tiến quan trọng, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của ngành nông nghiệp đô thị.
Tăng trưởng ổn định và chuyển dịch cơ cấu
Năm 2025, nông nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định với tốc độ tăng trưởng khu vực nông, lâm, ngư nghiệp ước đạt khoảng 2,5% mỗi năm. Cơ cấu sản xuất đang chuyển dịch theo hướng giảm dần các nhóm sản phẩm hiệu quả thấp, đồng thời tăng tỷ trọng sản phẩm chủ lực và sản phẩm có giá trị kinh tế cao. Hiệu quả sử dụng đất cũng được cải thiện đáng kể, với giá trị thu được trên mỗi ha đất sản xuất nông nghiệp và mặt nước nuôi trồng thủy sản vượt trội so với mức bình quân cả nước.
Công nghệ cao trở thành trụ cột chính
Công nghệ cao đang đóng vai trò then chốt trong quá trình chuyển đổi nông nghiệp tại TP.HCM. Tỷ trọng giá trị sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao hiện chiếm khoảng 45% tổng giá trị sản xuất của ngành. Các giải pháp công nghệ được áp dụng rộng rãi trong trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản, tập trung vào những yếu tố trực tiếp nâng cao năng suất và chất lượng, bao gồm:
- Nhà màng và nhà lưới để kiểm soát môi trường
- Hệ thống tưới tiết kiệm kết hợp điều tiết dinh dưỡng
- Phương pháp thủy canh tiên tiến
- Sử dụng cảm biến môi trường để giám sát tự động
- Ứng dụng năng lượng tái tạo và mô hình nuôi trồng tuần hoàn
Theo ông Phạm Đình Dũng, Trưởng Ban Quản lý Khu Nông nghiệp công nghệ cao TP.HCM, việc tổ chức sản xuất theo khu vực tập trung là yếu tố then chốt trong bối cảnh đất nông nghiệp đang chịu áp lực từ đô thị hóa. Ông nhấn mạnh: "Nếu không đủ quy mô và không gắn kết với chuỗi tiêu thụ, công nghệ sẽ khó phát huy hiệu quả tối đa." Song song đó, thành phố đang tăng cường quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói để phục vụ cả thị trường trong nước và xuất khẩu.
Thách thức và định hướng phát triển
Dù đạt được nhiều kết quả tích cực, ngành nông nghiệp TP.HCM vẫn phải đối mặt với không ít khó khăn. Quỹ đất nông nghiệp bị thu hẹp và chia cắt do quá trình đô thị hóa, khiến việc hình thành các vùng sản xuất tập trung trở nên khó khăn, chi phí sản xuất tăng cao và khả năng cơ giới hóa bị hạn chế. Trên thị trường, chi phí chứng nhận tiêu chuẩn như VietGAP hay sản xuất hữu cơ vẫn là rào cản lớn, khiến nhiều hộ sản xuất không thể kiên trì theo đuổi. Ngoài ra, biến đổi khí hậu với các hiện tượng ngập úng, sạt lở và xâm nhập mặn đòi hỏi chi phí kiểm soát và ứng phó rất lớn.
Định hướng chung của ngành nông nghiệp TP.HCM trong năm 2026 là tập trung xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại, ứng dụng công nghệ cao, hướng tới nông nghiệp xanh, tuần hoàn và sinh thái. Mục tiêu là kết hợp với các loại hình du lịch học tập, giáo dục trải nghiệm và bảo vệ môi trường, chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp, đa chức năng và đa giá trị.
Ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân TP.HCM, cho biết thành phố sẽ đẩy mạnh áp dụng cơ giới hóa, công nghệ cao và các tiến bộ kỹ thuật; nhân rộng các vùng sản xuất hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn và thông minh; tăng cường truy xuất nguồn gốc cho các sản phẩm chủ lực. Ngành cũng sẽ mở rộng áp dụng nông nghiệp công nghệ cao, sinh học và quy trình sản xuất tiên tiến, đồng thời phát triển các vùng sản xuất tập trung dựa trên quy hoạch mới sau khi tích hợp từ ba tỉnh trước đây.
Mục tiêu cuối cùng là hình thành mạng lưới khu nông nghiệp công nghệ cao, đóng vai trò là trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm và chuyển giao công nghệ. Thành phố cũng sẽ khuyến khích doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh, đồng thời tiếp tục kêu gọi đầu tư vào các dự án công nghệ cao trong lĩnh vực giống, chế biến, bảo quản và tái sử dụng phụ phẩm.
