EVNHCMC: Cuộc cách mạng ngầm hóa và số hóa lưới điện đô thị
Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) đã thực hiện một cuộc "di cư" lịch sử đưa toàn bộ hệ thống lưới điện xuống lòng đất, đồng thời nâng tầm quản trị lên nền tảng đám mây. Những đường dây chằng chịt từng che khuất bầu trời đã dần biến mất, trả lại không gian thoáng đãng cho đô thị. Với tỷ lệ ngầm hóa lưới điện trung thế tại khu vực trung tâm đạt mức tiệm cận 100%, EVNHCMC không chỉ tái cấu trúc diện mạo hạ tầng mà còn thiết lập một "hệ mạch máu" ngầm kiên cố, vận hành bền bỉ trước các cơn mưa nhiệt đới thất thường.
Chuyển đổi từ phương thức thủ công sang tự động hóa toàn diện
Cách đây vài thập kỷ, mỗi khi lưới điện gặp sự cố, người dân chỉ biết kiên nhẫn chờ đợi, trong khi kỹ thuật viên phải vất vả lần theo từng mét dây, trèo lên từng cột trụ để đóng cắt mạch và cô lập vùng hư hỏng. Ngày nay, những trạm biến áp 110 kV tại Quận 1 và Quận 3 (cũ) đã hóa thân thành những "pháo đài số" không người trực. Sự hiện đại của ngành điện tỷ lệ nghịch với sự hiện diện của con người tại hiện trường. Việc vắng bóng màu áo cam trực trạm đêm khuya minh chứng hệ thống đã được tự động hóa hoàn toàn.
Nền tảng công nghệ số làm chủ hệ thống điện
Dựa vào năng lực phân tích dữ liệu lớn (Big Data), các kỹ sư có thể dự báo sớm rủi ro và ứng phó trước khi sự cố phát sinh. Thông qua "lăng kính" của hệ thống SCADA/DMS cùng mạng lưới cảm biến đa điểm hoạt động 24/7, mọi thông số từ áp suất đến dòng tải đều được số hóa, truyền dẫn trực tiếp về trung tâm chỉ huy. Các thao tác vận hành phức tạp như xử lý điểm xung yếu, điều phối nguồn cung đều được thực hiện chỉ bằng cú nhấp chuột tại Trung tâm Điều độ hệ thống điện TP.HCM.
Ứng dụng công nghệ tiên tiến trong giám sát và bảo trì
Không chỉ làm chủ mặt đất, cuộc cách mạng số còn vươn lên không trung với biệt đội "trinh sát" thiết bị bay thay thế phương thức kiểm tra thủ công. Được trang bị camera tầm soát quét ảnh nhiệt hồng ngoại, "mắt thần" linh hoạt này có khả năng phát hiện ẩn số kỹ thuật, triệt tiêu mầm mống hiểm họa, chủ động ngăn chặn nguy cơ hỏa hoạn từ xa, đồng thời đảm bảo an toàn tuyệt đối cho các trạm biến áp trọng yếu.
Phương pháp Live-line working cũng được xem là một bước tiến vượt bậc. Nhờ sự phối hợp của đội ngũ kỹ thuật tinh nhuệ kết hợp xe gàu cách điện chuyên dụng, EVNHCMC đã thực hiện hàng ngàn ca bảo trì điện nóng liên tục mà không cần ngắt nguồn theo phương thức truyền thống.
Công nghệ tự phục hồi thông minh và chỉ số SAIDI kỷ lục
Đỉnh cao của trí tuệ số là công nghệ tự phục hồi thông minh (Self-healing technology). Khi gặp trạng thái bất thường trên lưới điện trung áp, thuật toán AI lập tức kích hoạt để khoanh vùng điểm lỗi và nhanh chóng tái lập điện cho địa bàn lân cận trong thời gian chưa đầy 1 phút. Ánh đèn vừa chớp tắt, hệ thống đã hoàn tất quá trình xử lý, tránh gián đoạn nhịp sống của dân cư và hoạt động sản xuất.
Tất cả những nỗ lực thầm lặng đó kết tinh thành một con số biết nói: Kết thúc năm 2023, chỉ số SAIDI của TP.HCM đã xác lập mức kỷ lục - chỉ còn 15,3 phút. Cột mốc này được xem như tấm "giấy thông hành" đưa lưới điện thành phố chạm ngưỡng tiêu chuẩn khắt khe của những quốc gia phát triển nhất thế giới.
Hệ sinh thái công nghệ và quản lý năng lượng số
Giá trị điện năng được tái định nghĩa qua hệ sinh thái công nghệ. Tiên phong trong việc hoàn tất lắp đặt 100% công tơ điện tử đo xa (AMI) cho hơn 2,7 triệu khách hàng, EVNHCMC chính thức khép lại kỷ nguyên ghi điện tận nhà để mở ra thời đại "Năng lượng số". Trải nghiệm ứng dụng "EVNHCMC CSKH", người dùng được trao quyền quản lý năng lượng, tự tin làm chủ mức tiêu thụ theo giờ, giám sát biểu đồ phụ tải và kiểm soát thiết bị điện từ xa ngay trên smartphone.
Sự chuyển dịch này biến TP.HCM trở thành nơi có mật độ dữ liệu điện năng đứng đầu cả nước. Mỗi ngày, hệ thống thu thập hàng triệu gói dữ liệu về điện áp và công suất nhằm dự báo nhu cầu tiêu thụ, hóa giải tình trạng quá tải cục bộ và phát hiện rò rỉ điện tức thì, bảo toàn chất lượng điện năng, từ đó tạo ra "lá chắn" quan trọng cho các dây chuyền sản xuất triệu đô tại tổ hợp công nghệ cao.
Hướng tới mục tiêu Net Zero và thành phố thông minh
Tiếp nối hành trình số hóa, EVNHCMC kiến tạo lộ trình hướng đến mục tiêu "Net Zero", thoát khỏi phạm vi quản lý đơn thuần để làm chủ "hệ điều hành" kết nối và tối ưu hóa nguồn năng lượng sạch. Trước làn sóng điện mặt trời áp mái gia tăng mạnh mẽ, hạ tầng AMI cùng các giải pháp số được xem là bệ phóng chiến lược để đưa TP.HCM tiến gần hơn đến hình mẫu Smart City. Thứ hạng 47/94 toàn cầu về SGI đã nâng tầm vị thế "cánh chim đầu đàn" của EVNHCMC, xác lập cột mốc mới với chứng chỉ doanh nghiệp số đầu tiên trong ngành.
Kế thừa hào khí 50 năm, ngành điện TP.HCM đã bứt phá từ giai đoạn tiếp quản sơ khai đến kỷ nguyên vận hành số hóa. Bên cạnh các chỉ số về sản lượng và hiệu năng, thành tựu của EVNHCMC còn được đo đếm bằng sự an tâm của hàng triệu hộ gia đình, đồng thời góp phần thiết thực vào sự tăng trưởng bền vững của kinh tế đất nước.



